arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน · ปัจจนียทุกปัฏฐาน

นเหตุสัมปยุตตทุกะ เล่ม ๔๕

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๕๑–๖๐ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๒/๑๐ ในปัจจนียทุกปัฏฐานมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๖ ปัจจนียทุกปัฏฐาน นเหตุสัมปยุตตทุกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๕)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๔๕ หน้า ๒๔–๒๙

หน้า ๒๔

สภาวธรรมที่ไม่เป็นสเหตุกะ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นสเหตุกะและที่ไม่เป็นอเหตุกะ โดยเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นอเหตุกะ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นอเหตุกะโดยเหตุปัจจัย มี ๓ วาร{๔๙} สภาวธรรมที่ไม่เป็นสเหตุกะ เป็นปัจจัยแก่สพาวธรรมที่ไม่เป็นสเหตุกะโดยอารัมมณปัจจัย (ย่อ){๕๐} [๘] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาร

ในอารัมมณปัจจัย ” ๙ ”

ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ”

(ปัญหาวารในกุสลติกะมีอย่างไร พึงให้พิสดารอย่างนั้น)

๓. เหตุสัมปยุตตทุกะ ๑. ปฏิจจวาร

{๕๑} [๙] สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุสัมปยุตอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุสัมปยุต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุต อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุสัมปยุตและที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุสัมปยุต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุสัมปยุต อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรม ที่ไม่เป็นเหตุสัมปยุตและที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุต เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)

หน้า ๒๕

สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุสัมปยุต อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุสัมปยุต และที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาร (ย่อ){๕๒} [๑๐] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาร

ในอารัมมณปัจจัย ” ๖ ”

ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ”

(ในสหชาตวารก็ดี ... ในปัญหาวารก็ดี พึงให้พิสดารทุก ๆ วาร)

๔. เหตุสเหตุกทุกะ ๑. ปฏิจจวาร

{๕๓} [๑๑] สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและไม่เป็นอเหตุกะอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและไม่เป็นอเหตุกะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอเหตุกะและมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและไม่เป็นอเหตุกะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรม ที่ไม่เป็นเหตุและไม่เป็นอเหตุกะ ที่ไม่เป็นอเหตุกะและมิใช่ไม่เป็นเหตุ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและไม่เป็นอเหตุกะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นอเหตุกะและมิใช่ไม่เป็นเหตุ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอเหตุกะและมิใช่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและไม่เป็นอเหตุกะ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอเหตุกะและมิใช่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและไม่เป็นอเหตุกะ ที่ไม่เป็นอเหตุกะและมิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอเหตุกะและมิใช่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและมิเป็นอเหตุกะ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและไม่เป็นอเหตุกะ ที่ไม่เป็นอเหตุกะและมิใช่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะ

หน้า ๒๖

เหตุปัจจัย มี ๓ วาร (ย่อ)

{๕๔} ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาร

อารัมมณปัจจัย ” ๙ ” ...

ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ”

(ในสหชาตวารก็ดี ... ในปัญหาวารก็ดี พึงให้พิสดารทุก ๆ วาร)

๕. เหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ ๑. ปฏิจจวาร

{๕๕} [๑๒] สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตและที่มิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุต และที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตและที่มิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตและที่มิใช่ไม่เป็นเหตุ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตและที่มิใช่ไม่เป็นเหตุ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตและที่มิใช่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตและที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตและที่มิใช่ไม่เป็นเหตุอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตและที่มิใช่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ และที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตและที่ไม่เป็นเหตุวิปปยุตและที่มิใช่ไม่เป็นเหตุเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาร (ย่อ)

หน้า ๒๗

{๕๖} ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาร ...

ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ”

(พึงให้พิสดารในทุก ๆ วาร)

๖. นเหตุนสเหตุกทุกะ ๑-๗. ปฏิจจาทิวาร

{๕๗} [๑๓] สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ และที่ไม่เป็นสเหตุกะอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ที่ไม่เป็นสเหตุกะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ มหาภูตรูป ๓ อาศัยมหาภูตรูป ๑ เกิดขึ้น ...

สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ และที่ไม่เป็นอเหตุกะอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและที่ไม่เป็นสเหตุกะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ทั้งหลายที่ไม่เป็นเหตุสเหตุกะอาศัยหทัยวัตถุ สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุที่ไม่เป็นสเหตุกะ และไม่เป็นเหตุ ที่ไม่เป็นอเหตุกะ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุไม่เป็นสเหตุกะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ และไม่เป็นอเหตุกะ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุไม่เป็นอเหตุกะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ไม่เป็นสเหตุกะอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุไม่เป็นอเหตุกะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรมทั้งหลาย ที่ไม่เป็นเหตุ และที่ไม่เป็นสเหตุกะ และที่ไม่เป็นเหตุไม่เป็นอเหตุกะอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ไม่เป็นอเหตุกะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)

สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ที่ไม่เป็นสเหตุกะ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุไม่เป็นสเหตุกะ และที่ไม่เป็นเหตุ ไม่เป็นอเหตุกะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

หน้า ๒๘

สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ไม่เป็นอเหตุกะอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุไม่เป็นสเหตุกะ และที่ไม่เป็นเหตุ ที่ไม่เป็นอเหตุกะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมทั้งหลาย ที่ไม่เป็นเหตุ ที่ไม่เป็นสเหตุกะ และที่ไม่เป็นเหตุ ไม่เป็นอเหตุกะ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ไม่เป็นสเหตุกะ และไม่เป็นเหตุไม่เป็นอเหตุกะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓) (ย่อ){๕๘} [๑๔] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาร

ในอารัมมณปัจจัย ” ๙ ” ...

ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ”

(สหชาตวารก็ดี ... สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร)

อารัมมณปัจจัย

{๕๙} [๑๕] สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ ที่ไม่เป็นสเหตุกะ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ และที่ไม่เป็นสเหตุกะโดยอารัมมณปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ และที่ไม่เป็นสเหตุกะ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ และที่ไม่เป็นอเหตุกะ โดยอารัมมณปัจจัย มี ๒ วารสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ และที่ไม่เป็นอเหตุกะ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ และที่ไม่เป็นอเหตุกะ โดยอารัมมณปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ และที่ไม่เป็นอเหตุกะ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ และที่ไม่เป็นสเหตุกะโดยอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาร (ย่อ){๖๐} [๑๖] ในอารัมมณปัจจัย มี ๔ วาร ...

ในอวิคตปัจจัย ” ๔ ”

จบ เหตุโคจฉกะ

หน้า ๒๙

๗. สัปปัจจยทุกะ ๑-๗. ปฏิจจาทิวาร

{๖๑} [๑๗] สภาวธรรมที่มิใช่ไม่มีปัจจัยอาศัยสภาวธรรมที่มิใช่ไม่มีปัจจัย เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๖๒} ในเหตุปัจจัย มี ๑ วาร

(พึงให้พิสดารในทุก ๆ วาร)

{๖๓} [๑๘] สภาวธรรมที่มิใช่ไม่มีปัจจัย เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่มิใช่ไม่มีปัจจัยโดยเหตุปัจจัย{๖๔} สภาวธรรมที่มิใช่มีปัจจัย เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่มิใช่ไม่มีปัจจัยโดยอารัมมณปัจจัย (ย่อ){๖๕} ในเหตุปัจจัย มี ๑ วาร

ในอารัมมณปัจจัย ” ๒ ”

(พึงให้พิสดารในทุก ๆ วาร)

๘. สังขตทุกะ ๑. ปฏิจจวาร

{๖๖} [๑๙] สภาวธรรมที่ไม่เป็นอสังขตะอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอสังขตะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย{๖๗} ในเหตุปัจจัย มี ๑ วาร

(เหมือนสัปปัจจยทุกะ)

๙. สนิทัสสนทุกะ ๑. ปฏิจจวาร

{๖๘} [๒๐] สภาวธรรมที่ไม่เป็นสนิทัสสนะ อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นสนิทัสสนะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอนิทัสสนะอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นสป็ทัสสนะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

จบ นเหตุสัมปยุตตทุกะ