สราคสูตร เล่ม ๒๑

ก็บุคคลเหล่าใดถือรูปร่างเป็นประมาณ และคล้อยไป

ตามเสียง บุคคลเหล่านั้นตกอยู่ในอํานาจของฉันทราคะ

ย่อมไม่รู้จักเจ้าของรูปและเสียงนั้น

คนเขลาผู้ถูกกิเลสกั้นไว้รอบด้าน ย่อมไม่รู้คุณภายใน

และไม่เห็นข้อปฎิบ้ติภายนอกของเขา คนเขลานั้นแลย่อม

ลอยไปตามเสียง

ถึงบุคคลที่ไม่รู้คุณภายใน เห็นแต่ข้อปฏิบัติภายนอก

ของเขา ก็เห็นแต่ผลในภายนอก ย่อมลอยไปตามเสียง

ส่วนบุคคลผู้มีความเห็นไม่ถูกปิดกั้น รู้ประจักษ์ถึง

คุณภายใน และเห็นแจ้งถึงข้อปฏิบัติภายนอกของเขา

ย่อมไม่ลอยไปตามเสียง

๖. สราคสูตร

ว่าด้วยบุคคล ๔ ประเภท มีบุคคลมีราคะเป็นต้น

{๖๖} [๖๖] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคล ๔ ประเภทนี้มีปรากฏอยู่ในโลก๔ ประเภทคืออะไรบ้าง คือ บุคคลผู้มีราคะ ๑ บุคคลผู้มีโทสะ ๑ บุคคลผู้มีโมหะ๑ บุคคลผู้มีมานะ ๑ บุคคล ๔ ประเภทนี้แลมีปรากฏอยู่ในโลก”

สัตวโลกผู้ต่ำช้าทั้งหลาย ผู้กำหนัดนักในอารมณ์อันเป็น

ที่ตั้งแห่งความกำหนัด เพลิดเพลินยิ่งนักในรูปที่น่ารัก ถูก

โมหะผูกไว้แล้ว ย่อมทำเครื่องพันธนาการให้เจริญขึ้นเรื่อย

ผู้ไม่ฉลาดย่อมทำอกุศลกรรมอันเกิดแต่ราคะบ้าง

เกิดแต่โทสะบ้าง เกิดแต่โมหะบ้าง ซึ่งมีความคับแค้น

มีผลเป็นทุกข์

สัตวโลกทั้งหลายผู้ถูกอวิชชาหุ้มห่อแล้ว ย่อมเป็นผู้

มืดมน ไม่มีจักษุ พวกเขาย่อมไม่รู้เลยว่า เราเป็นผู้มี

สภาพเหมือนธรรมทั้งสามมีราคะเป็นต้น

๗. อหิราชสูตร

ว่าด้วยภิกษุแผ่เมตตาจิตไปยังตระกูลพญางูทั้ง ๔

{๖๗} [๖๗] ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วอย่างนี้

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระวิหารเชตวัน อาราม

ของอนาถบิณฑิกคฤหบดี ใกล้พระนครสาวัตถี ก็สมัยนั้นแล ภิกษุรูปหนึ่งในพระนครสาวัตถีถูกงูกัดถึงมรณภาพ ครั้งนั้นแล ภิกษุหลายรูปเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้นแล้วถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้า นั่ง ณที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญภิกษุรูปหนึ่งในพระนครสาวัตถีนี้ถูกงูกัดถึงมรณภาพแล้ว,,

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุนั้นชะรอยจะ

ไม่ได้แผ่เมตตาจิตไปถึงตระกูลพญางูทั้ง ๔ เป็นแน่ เพราะถ้าเธอแผ่เมตตาจิตไปถึงตระกูลพญางูทั้ง ๔ เธอก็คงไม่ถูกงูกัดมรณภาพ ตระกูลพญางูทั้ง ๔ มีอะไรบ้าง คือ