arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระวินัยปิฎก มหาวรรค · เภสัชชขันธกะ

หัวข้อประจำขันธกะ เล่ม ๕

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๙๔ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๒๑/๒๑ ในเภสัชชขันธกะมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

ตสฺสุทฺทานํ

หัวข้อประจำขันธกะ

พระวินัยปิฎก มหาวรรค เภสัชชขันธกะ หัวข้อประจำขันธกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๕)

บาลี (สยามรัฐ)

สารทิเก วิกาเลปิ วสํ มูเล ปิฏฺเฐหิ จ ๑

กสาเวหิ ปณฺณํ ผลํ ชตุ โลณํ จ ฉกฺกณํ ๒

จุณฺณํ จาลินี มํสญฺจ อญฺชนํ อุปปึสนํ ๓

อญฺชนี อุจฺจาปารุตฺตา ๔ สลากา สลาโกธนี ๕

ถวิกํ วทฺธกํ ๖ สุตฺตํ มุทฺธนิเตลนตฺถุ จ ๗

นตฺถุกรณี ธูมญฺจ เนตฺตญฺจาปิธนตฺถวิ ๘

เตลปาเกสุ มชฺชญฺจ อติกฺขิตฺตํ อพฺภญฺชนํ

ตุมฺพํ เสทํ สมฺภารญฺจ มหาภงฺโคทกํ ตถา ๙

ทกโกฏฺฐํ ๑๐โลหิตญฺจ วิสาณํ ปาทพฺภญฺชนํ

มชฺชํ ๑๑ สตฺถํ กสาวญฺจ ติลกกฺกกพฬิกํ ๑๒

โจลํ สาสปกุฑฺฑญฺจ ๑๓ ธูมสกฺขริกาย จ

วณเตลํ วิกาสายํ ๑๔ วิกฏญฺจ ปฏิคฺคหํ

คูถํ กโรนฺโต โลพี จ ๑๕ ขารํ มุตฺตหรีฏกี ๑๖

คนฺธา ๑๗ วิเรจนญฺเจว อจฺฉากฏํ กฏากฏํ

ปฏิจฺฉาทนี ปพฺภารา อารามี สตฺตเหน จ

คุฬํ มุคฺคํ สุจีรญฺจ ๑ สามปากา ๒ ปุนาปเจ

ปุนานุญฺญาสิ ทุพฺภิกฺเข ผลญฺจ ติลขาทนี

ปุเรภตฺตํ กายทาโห นิพฺพฏฺฏญฺจ ภคนฺทลํ

วตฺถิกมฺมญฺจ สุปฺปี จ ๓ มนุสฺสมํสเมว จ

หตฺถิอสฺสา สุนโข จ อหิ สีหพฺยคฺฆทีปิกํ

อจฺฉตรจฺฉมํสญฺจ ปฏิปาฏิ จ ยาคุ จ

ตรุณํ อญฺญตฺร คุฬํ สุนีธาวสถาครํ ๔

คงฺคา โกฏิสจฺจกถา อมฺพปาลี จ ลิจฺฉวี ๕

อุทฺทิสฺส กตํ สุภิกฺขํ ปุนเรว ๖ ปฏิกฺขิปิ

เมโฆ ยโส ๗ เมณฺฑโก จ โครสํ ปาเถยฺยเกน จ

เกณี อมฺโพ ชมฺพุ โจจ- โมจมธุมุทฺทิกสาลุกํ ๘

ผารุสกฑากปิฏฺฐํ ๙ อาตุมายํ นหาปิโต

สาวตฺถิยํ ผลํ พีชํ กิสฺมึ ๑๐ฐาเน จ กาลิกาติ ๑๑ ฯ

๑ โป. วสํ มูเลหิ ปิฏฺฐกํ ฯ ๒ ม. ยุ. ชตุ โลณํ ฉกฺกณํ จ ฯ ๓ โป. อุปปึสนี ฯ

ม. อุปปิสนี ฯ ยุ. อุปปิสนํ ฯ ๔ โป. อญฺชนี จ อุจฺจาวจา ฯ ยุ. อุจฺจปรุตา ฯ

๕ ม. สลากฐานึ ฯ ๖ ม. ถวิกํ สพทฺธกํ ฯ ๗ โป. -นตฺถุกํ ฯ ๘ ม. -จาปิธนา ถวิ ฯ

ยุ. จาปิธานํ ถวิ ฯ ๙ โป. -ปิจ ฯ ๑๐ โป. อุท- ฯ ๑๑ ม. ยุ. ปชฺชํ ฯ

๑๒ โป. -กวลฺลิกํ ฯ ๑๓ โป. โกฏญฺจ ฯ ม. โกฏฺฏญฺจ ฯ ๑๔ โป. วิกาเสกํ ฯ

ม. ยุ. วิกาสิกํ ฯ ๑๕ โป. โลฬิกํ ฯ ม. ยุ. โลฬิญฺจ ฯ ๑๖ โป. -หริฏกึ ฯ

ม. หริฏกํ ฯ ๑๗ โป. คนฺธํ ฯ

๑ ม. ยุ. โสวิรญฺจ ฯ ๒ โป. สามํ ปกฺกํ ฯ ๓ ม. วตฺถิกมฺมํ สุปฺปิยญฺจ ฯ

๔ โป. สุนีธวสฺสการณกา ฯ ม. -คารํ ฯ ๕ ม. ยุ. อมฺพปาลี จ ลิจฺฉวี คงฺคา

โกฏิสจฺจกถา ฯ ๖ ม. ยุ. ปุนเทว ฯ ๗ ยุ. ยโสโช ฯ ๘ ยุ. -มุทฺทิกา - ฯ

๙ ยุ. ผารุสกา ฯ ๑๐ ยุ. กสฺมึ ฯ ๑๑ ม. กาลิเกติ ฯ ยุ. กาลิโกติ ฯ

ฉบับหลวง

๑. เรื่องอาพาธที่เกิดชุมในฤดูสารท ๒. เรื่องฉันเภสัชนอกกาล ๓. เรื่องน้ำมันเปลวสัตว์เป็นยา ๔. เรื่องรากไม้ที่เป็นตัวยา ๕. เรื่องรากไม้ทำยาผง ๖. เรื่องน้ำฝาด๗. เรื่องใบไม้ ๘. เรื่องผลไม้ ๙. เรื่องยางไม้ ๑๐. เรื่องเกลือ ๑๑. เรื่องมูลโค๑๒. เรื่องยาผงและวัตถุเครื่องร่อนยา ๑๓. เรื่องเนื้อดิบเลือดสด ๑๔. เรื่องยาตา ๑๕. เรื่องเครื่องยาผสมกับยาตา ๑๖. เรื่องกลักยาตา กลักยาตาชนิดต่างๆ และกลักยาตาไม่มีฝาปิด๑๗. เรื่องไม้ป้ายยาตา ๑๘. เรื่องภาชนะเก็บไม้ป้ายยาตา ถุงกลักยาตา และเชือกผูกเป็นสายสะพาย ๑๙. เรื่องน้ำมันหุงมันทาศีรษะ ๒๐. เรื่องการนัตถุ์ ๒๑. เรื่องกล้องนัตถุ์ยา๒๒.

เรื่องสูดควัน กล้องสูดควัน ฝาปิดกล้องสูดควัน ๒๓. เรื่องถุงเก็บกล้องสูดควัน๒๔. เรื่องน้ำมันหุง ๒๕. เรื่องน้ำเมาที่ผสมในน้ำมันที่หุง ๒๖. เรื่องน้ำมันเจือน้ำเมามาก๒๗. เรื่องน้ำมันเจือน้ำเมามากใช้เป็นยาทา ๒๘. เรื่องลักจั่น ๒๙. เรื่องเข้ากระโจม ๓๐. เรื่องรมด้วยใบไม้ต่างๆ ๓๑. เรื่องการรมใหญ่และเอาใบไม้มาต้มรม ๓๒. เรื่องอ่างน้ำ ๓๓. เรื่องระบายเลือดออก ๓๔. เรื่องกรอกโลหิตด้วยเขา ๓๕. เรื่องยาทาเท้า ๓๖. เรื่องปรุงน้ำมันทาเท้า ๓๗. เรื่องผ่าฝี ๓๘. เรื่องชะแผลด้วยน้ำฝาด ๓๙. เรื่องงาที่บดแล้ว ๔๐. เรื่องยาพอกแผล ๔๑. เรื่องผ้าพันแผล ๔๒. เรื่องชะแผลด้วยน้ำแป้งพรรณผักกาด ๔๓.

เรื่องรมแผลด้วยควัน ๔๔. เรื่องตัดเนื้องอกด้วยก้อนเกลือ ๔๕. เรื่องน้ำมันทาแผล ๔๖. เรื่องผ้าปิดกันน้ำมันเยิ้ม ๔๗. เรื่องยามหาวิกัฏ ๔๘. เรื่องรับประเคน ๔๙. เรื่องดื่มน้ำเจือคูถและหยิบคูถเมื่อกำลังถ่าย ๕๐. เรื่องดื่มน้ำที่ละลายจากดินติดผาลไถ ๕๑. เรื่องดื่มน้ำด่างอามิส ๕๒. เรื่องดื่มน้ำสมอดองมูตร ๕๓. เรื่องทาของหอม ๕๔. เรื่องดื่มยาถ่าย๕๕. เรื่องน้ำข้าวใส ๕๖. เรื่องน้ำถั่วเขียวต้มที่ไม่ข้น ๕๗. เรื่องน้ำถั่วเขียวที่ข้นนิดหน่อย๕๘. เรื่องน้ำเนื้อต้ม ๕๙. เรื่องชำระเงื้อมเขา และพระราชทานคนทำการวัด ๖๐. เรื่องฉันเภสัชที่เก็บไว้ ๗ วัน ๖๑. เรื่องน้ำอ้อย ๖๒. เรื่องถั่วเขียว

๖๓. เรื่องยาดองโลณโสจิรกะ๖๔. เรื่องอามิสที่หุงต้มเอง ๖๕. เรื่องภัตตาหารที่ต้องอุ่น ๖๖. เรื่องให้เก็บที่หุงต้มอามิสในภายในและหุงต้มเอง เมื่อคราวอัตคัตอาหารต่อไปอีก ๖๗. เรื่องรับประเคนผลไม้ที่เป็นอุคคหิตได้ ๖๘. เรื่องถวายงา ๖๙. เรื่องของขบฉันที่รับประเคนไว้ตอนเช้า ๗๐. เรื่องเป็นไข้ตัวร้อน ๗๑. เรื่องฉันผลไม้ที่ปล้อนเมล็ดออก ๗๒. เรื่องริดสีดวงทวาร ๗๓. เรื่องสัตถกรรมและวัตถิกรรม ๗๔. เรื่องอุบาสิกาสุปปิยา ๗๕. เรื่องทรงห้ามฉันเนื้อมนุษย์๗๖. เรื่องทรงห้ามฉันเนื้อช้าง ๗๗. เรื่องทรงห้ามฉันเนื้อม้า ๗๘. เรื่องทรงห้ามฉันเนื้อสุนัข๗๙. เรื่องทรงห้ามฉันเนื้องู ๘๐. เรื่องทรงห้ามฉันเนื้อราชสีห์

๘๑. เรื่องทรงห้ามฉันเนื้อเสือโคร่ง ๘๒. เรื่องทรงห้ามฉันเนื้อเสือเหลือง ๘๓. เรื่องทรงห้ามฉันเนื้อหมี ๘๔. เรื่องทรงห้ามฉันเนื้อเสือดาว ๘๕. เรื่องคอยโอกาสถวายภัตร และข้าวยาคู ๘๖. เรื่องมหาอำมาตย์เริ่มเลื่อมใส เป็นต้นเหตุให้ทรงห้ามภิกษุรับนิมนต์ไว้แห่งหนึ่งแล้วไปฉันในที่อื่น ๘๗. เรื่องถวายงา น้ำอ้อย ๘๘. เรื่องทรงรับอาคารพักแรม ๘๙. เรื่องมหาอำมาตย์สุนีธะและวัสสการะ๙๐. เรื่องแม่น้ำคงคา ๙๑. เรื่องเสด็จตำบลบ้านโกฏิ ทรงแสดงอริยสัจจกถา ๙๒. เรื่องนางอัมพปาลีคณิกา ๙๓. เรื่องเจ้าลิจฉวี ๙๔. เรื่องอุทิศมังสะ ๙๕. เรื่องพระนครเวสาลีหาอาหารได้ง่าย ๙๖. เรื่องทรงห้ามอามิสที่เป็นอันโตวุตถะเป็นต้นใหม่

๙๗. เรื่องฝนตั้งเค้า๙๘. เรื่องพระโสชะอาพาธ ๙๙. เรื่องเมณฑกะคหบดี ถวายปัญจโครสกับเสบียงเดินทาง๑๐๐. เรื่องเกณิยชฎิลถวายน้ำอัฏฐบาน คือ น้ำผลมะม่วง น้ำผลหว้า น้ำกล้วยมีเมล็ด น้ำกล้วยไม่มีเมล็ด น้ำผลทราง น้ำผลจันทน์ น้ำเง่าบัว น้ำผลมะปราง ๑๐๑. เรื่องโรชะมัลลกษัตริย์ถวายผักสดและของขบฉันที่สำเร็จด้วยแป้ง ๑๐๒. เรื่องภิกษุช่างกัลบกในเมืองอาตุมา ๑๐๓. เรื่องผลไม้ดาดดื่นในพระนครสาวัตถี ๑๐๔. เรื่องพืช ๑๐๕. เรื่องเกิดสงสัยในพระบัญญัติบางสิ่งบางอย่าง ๑๐๖. เรื่องกาลิกระคน.

หัวข้อประจำขันธกะ จบ.

จบ หัวข้อประจำขันธกะ