พระอภิธรรมปิฎก · วรรคที่ ๑๐
สีลัง นจิตตานุปริวัตตีติกถา เล่ม ๓๗
Text layerBuddha’s wordsItems ๑๔๑๘–๑๔๒๓ (Royal Thai)8/11 in วรรคที่ ๑๐4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
_______
๑๐. ทสมวคฺค
(๑๐๒) ๘. สีลํนจิตฺตานุปริวตฺตีติกถา
๘. สีลังนจิตตานุปริวัตตีติกถา (๑๐๒)
ว่าด้วยศีลไม่คล้อยไปตามจิต
พระอภิธรรมปิฎก กถาวัตถุ วรรคที่ ๑๐ สีลัง นจิตตานุปริวัตตีติกถา (Royal Thai Volume 37 · Mahachula Volume 37 · Mahamakut Volume 81 · Chaloem Phrakiat Volume 37)
บาลี (มหาจุฬาฯ), vol. 37, pp. 364–366 · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒), vol. 37, pp. 649–652
*สีลํ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ? อามนฺตา. รูปํ ฯเปฯ นิพฺพานํ ฯเปฯ จกฺขายตนํ ฯเปฯ โผฏฺฐพฺพายตนนฺติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ สีลํ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ? อามนฺตา. ผสฺโส น จิตฺตานุปริวตฺตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ สีลํ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ? อามนฺตา. เวทนา ฯเปฯ สญฺญา ฯเปฯ เจตนา ฯเปฯ สทฺธา ฯเปฯ วีริยํ ฯเปฯ สติ ฯเปฯ สมาธิ ฯเปฯ ปญฺญา น จิตฺตานุปริวตฺตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
*ผสฺโส จิตฺตานุปริวตฺตีติ? อามนฺตา. สีลํ จิตฺตานุปริวตฺตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ เวทนา ฯเปฯ สญฺญา ฯเปฯ เจตนา ฯเปฯ สทฺธา ฯเปฯ วีริยํ ฯเปฯ สติ ฯเปฯ สมาธิ ฯเปฯ ปญฺญา จิตฺตานุปริวตฺตีติ? อามนฺตา. สีลํ จิตฺตานุปริวตฺตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
สก. ศีลไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม
สก. ศีลเป็นรูป ฯลฯ เป็นนิพพาน ฯลฯ เป็นจักขายตนะ ฯลฯ เป็น โผฏฐัพพายตนะใช่ไหม
ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สก. ศีลไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ใช่
สก. ผัสสะไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สก. ศีลไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ใช่
สก. เวทนา ฯลฯ สัญญา ฯลฯ เจตนา ฯลฯ สัทธา ฯลฯ วิริยะ ฯลฯ สติ ฯลฯ สมาธิ ฯลฯ ปัญญา ไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหมปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สก. ผัสสะคล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ใช่
สก. ศีลคล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สก. เวทนา ฯลฯ สัญญา ฯลฯ เจตนา ฯลฯ สัทธา ฯลฯ วิริยะ ฯลฯ สติ ฯลฯ สมาธิ ฯลฯ ปัญญา คล้อยไปตามจิตใช่ไหมปร. ใช่
สก. ศีลคล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
- 1ปร. หมายถึงภิกษุในนิกายมหาสังฆิกะ (อภิ.ปญฺจ.อ. ๕๙๕/๒๕๔)
- 2เพราะมีความเห็นว่า เนื่องจากศีลไม่ใช่เจตสิก จึงไม่มีการเกิดดับพร้อมกับจิต (อภิ.ปญฺจ.อ. ๕๙๕/๒๕๔)
*สมฺมาวาจา น จิตฺตานุปริวตฺตีติ? อามนฺตา. สมฺมาทิฏฺฐิ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ สมฺมาวาจา น จิตฺตานุปริวตฺตีติ? อามนฺตา. สมฺมาสงฺกปฺโป ฯเปฯ สมฺมาวายาโม ฯเปฯ สมฺมาสติ ฯเปฯ สมฺมาสมาธิ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
*สมฺมากมฺมนฺโต ฯเปฯ สมฺมาอาชีโว น จิตฺตานุปริวตฺตีติ? อามนฺตา. สมฺมาทิฏฺฐิ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ สมฺมาอาชีโว น จิตฺตานุปริวตฺตีติ? อามนฺตา. สมฺมาสงฺกปฺโป ฯเปฯ สมฺมาวายาโม ฯเปฯ สมฺมาสติ ฯเปฯ สมฺมาสมาธิ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
*สมฺมาทิฏฺฐิ จิตฺตานุปริวตฺตีติ? อามนฺตา. สมฺมาวาจา จิตฺตานุปริวตฺตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ สมฺมาทิฏฺฐิ จิตฺตานุปริวตฺตีติ? อามนฺตา. สมฺมากมฺมนฺโต ฯเปฯ สมฺมาอาชีโว จิตฺตานุปริวตฺตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
*สมฺมาสงฺกปฺโป ฯเปฯ สมฺมาวายาโม ฯเปฯ สมฺมาสติ ฯเปฯ สมฺมาสมาธิ จิตฺตานุปริวตฺตีติ? อามนฺตา. สมฺมาวาจา จิตฺตานุปริวตฺตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ สมฺมาสมาธิ จิตฺตานุปริวตฺตีติ? อามนฺตา. สมฺมากมฺมนฺโต ฯเปฯ สมฺมาอาชีโว จิตฺตานุปริวตฺตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
สก. สัมมาวาจาไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ใช่
สก. สัมมาทิฏฐิไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สก. สัมมาวาจาไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ใช่
สก. สัมมาสังกัปปะ ฯลฯ สัมมาวายามะ ฯลฯ สัมมาสติ ฯลฯ สัมมาสมาธิ ไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหมปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สก. สัมมากัมมันตะ ฯลฯ สัมมาอาชีวะ ไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ใช่
สก. สัมมาทิฏฐิไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สก. สัมมาอาชีวะไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ใช่
สก. สัมมาสังกัปปะ ฯลฯ สัมมาวายามะ ฯลฯ สัมมาสติ ฯลฯ สัมมาสมาธิ ไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหมปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สก. สัมมาทิฏฐิคล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ใช่
สก. สัมมาวาจาคล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สก. สัมมาทิฏฐิคล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ใช่
สก. สัมมากัมมันตะ ฯลฯ สัมมาอาชีวะคล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สก. สัมมาสังกัปปะ ฯลฯ สัมมาวายามะ ฯลฯ สัมมาสติ ฯลฯ สัมมาสมาธิ คล้อยไปตามจิตใช่ไหมปร. ใช่
สก. สัมมาวาจาคล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สก. สัมมาสมาธิคล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ใช่
สก. สัมมากัมมันตะ ฯลฯ สัมมาอาชีวะ คล้อยไปตามจิตใช่ไหม
ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
*น วตฺตพฺพํ “สีลํ น จิตฺตานุปริวตฺตี”ติ? อามนฺตา. สีเล อุปฺปชฺชิตฺวา นิรุทฺเธ ทุสฺสีโล โหตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ เตน หิ สีลํ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ. สีลํนจิตฺตานุปริวตฺตีติกถา นิฏฺฐิตา.
ปร. ท่านไม่ยอมรับว่า “ศีลไม่คล้อยไปตามจิต” ใช่ไหม
สก. ใช่
ปร. เมื่อศีลเกิดขึ้นแล้วดับไป บุคคลผู้มีศีลดับไปแล้วนั้นเป็นผู้ทุศีลใช่ไหมสก. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
ปร. ดังนั้น ศีลจึงไม่คล้อยไปตามจิต
สีลังนจิตตานุปริวัตตีติกถา จบ
End of สีลัง นจิตตานุปริวัตตีติกถา