พระอภิธรรมปิฎก วิภังค์ · ธัมมหทยวิภังค์
วิปากติกวาร เล่ม ๓๕
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๑๑๔ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑๒/๑๖ ในธัมมหทยวิภังค์มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระอภิธรรมปิฎก วิภังค์ ธัมมหทยวิภังค์ วิปากติกวาร (ฉบับหลวง เล่ม ๓๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๕)
ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่
ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๗๘ หน้า ๑๐๑๘–๑๐๒๐
อาหาร ๓ สัมปยุตด้วยสุขเวทนาก็มี สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาก็มีสัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาก็มี.
ผัสสะ ๕ สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนา.
กายสัมผัส สัมปยุตด้วยสุขเวทนาก็มี สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาก็มี.
มโนวิญญาณธาตุสัมผัส สัมปยุตด้วยสุขเวทนาก็มี สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาก็มี สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาก็มี.
เวทนา ๗ กล่าวไม่ได้ว่า สัมปยุตด้วยสุขเวทนา หรือสัมปยุตด้วยทุกขเวทนา หรือสัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนา.
สัญญา ๕ เจตนา ๕ จิต ๕ สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนา กายวิญญาณ สัมปยุตด้วยสุขเวทนาก็มี สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาก็มี.
มโนวิญญาณธาตุ สัมปยุตด้วยสุขเวทนาก็มี สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาก็มี สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาก็มี.
วิปากติกวาระ
[๑๑๑๔] บรรดาขันธ์ ๕ ขันธ์ไหน เป็นวิปากธรรม ขันธ์ไหน เป็นวิปากธัมมธรรม ขันธ์ไหน เป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรมฯลฯ บรรดาจิต ๗ จิตไหน เป็นวิปากธรรม จิตไหน เป็นวิปาก-ธัมมธรรม จิตไหน เป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรม ?
รูปขันธ์ เป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรม. ขันธ์ ๔ เป็นวิปากธรรมก็มี เป็นวิปากธัมมธรรมก็มี เป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรมก็มี.
อายตนะ ๑๐ เป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรม.
อายตนะ ๒ เป็นวิปากธรรมก็มี เป็นวิปากธัมมธรรมก็มี เป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรมก็มี.
ธาตุ ๑๐ เป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรม.
ธาตุ ๕ เป็นวิปากธรรม. มโนธาตุ เป็นวิปากธรรมก็มี เป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรมก็มี
ธาตุ ๒ เป็นวิปากธรรมก็มี เป็นวิปากธัมมธรรมก็มี เป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรมก็มี.
สัจจะ ๒ เป็นวิปากธัมมธรรม.
นิโรธสัจ เป็นเนววิปากนววิปากธัมมธรรม.
ทุกขสัจ เป็นวิปากธรรมก็มี เป็นวิปากธัมมธรรมก็มี เป็นเนว-วิปากนวิปากธัมมธรรมก็มี.
อินทรีย์ ๗ เป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรม.
อินทรีย์ ๓ เป็นวิปากธรรม.
อินทรีย์ ๒ เป็นวิปากธัมมธรรม.
อัญญินทรีย์ เป็นวิปากธรรมก็มี เป็นวิปากธัมมธรรมก็มี.
อินทรีย์ ๙ เป็นวิปากธรรมก็มี เป็นวิปากธัมมธรรมก็มี เป็นเนว-วิปากนวิปากธัมมธรรมก็มี.
เหตุ ๖ เป็นวิปากธัมมธรรม.
อัพยากตเหตุ ๓ เป็นวิปากธรรมก็มี เป็นเนววิปากนวิปากธัมม-ธรรมก็มี.
กพฬิงการาหาร เป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรม.
อาหาร ๓ เป็นวิปากธรรมก็มี เป็นวิปากธัมมธรรมก็มี เป็นเนว-วิปากนวิปากธัมมธรรมก็มี.
ผัสสะ ๕ เป็นวิปากธรรม.
มโนธาตุสัมผัส เป็นวิปากธรรมก็มี เป็นเนววิปากนวิปากธัมม-ธรรมก็มี.
มโนวิญญาณธาตุสัมผัส เป็นวิปากธรรมก็มี เป็นวิปากธัมมธรรมก็มี เป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรมก็มี.
เวทนา ๕ สัญญา ๕ เจตนา ๕ จิต ๕ เป็นวิปากธรรม.
มโนธาตุ เป็นวิปากธรรมก็มี เป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรมก็มี.
มโนวิญญาณธาตุ เป็นวิปากธรรมก็มี เป็นวิปากธัมมธรรมก็มีเป็นเนววิปากนวิปากธัมมธรรมก็มี.
อุปาทินนุปาทานิยติกวาระ
[๑๑๑๕] ขันธ์ ๕ ขันธ์ไหน เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรมขันธ์ไหน เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรม ขันธ์ไหน เป็นอนุปา-ทินนานุปาทานิยธรรม ฯลฯ บรรดาจิต ๗ จิตไหน เป็นอุปาทิน-นุปาทานิยธรรม จิตไหน เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรม จิตไหนเป็นอนุปาทินนานุปาทานิยธรรม ?
รูปขันธ์ เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนุปาทา-นิยธรรมก็มี.
ขันธ์ ๔ เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนุปาทา-นิยธรรมก็มี เป็นอนุปาทินนานุปาทานิยธรรมก็มี.
อายตนะ ๕ เป็นอุปาทินนุปาทานิยธรรม.
สัททายตนะ เป็นอนุปาทินนุปาทานิยธรรม.
จบ วิปากติกวาร