arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระอภิธรรมปิฎก วิภังค์ · ธัมมหทยวิภังค์

ทิฏฐาทิวาร เล่ม ๓๕

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๑๑๑ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๙/๑๖ ในธัมมหทยวิภังค์มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

พระอภิธรรมปิฎก วิภังค์ ธัมมหทยวิภังค์ ทิฏฐาทิวาร (ฉบับหลวง เล่ม ๓๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๕)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๓๕ หน้า ๗๔๓–๗๔๕

หน้า ๗๔๓

อินทรีย์ ๗ รับรู้อารมณ์ไม่ได้ อินทรีย์ ๕ มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้เป็นอารมณ์ อินทรีย์ ๙ ที่มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ได้เป็นอารมณ์ก็มี ที่มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้เป็นอารมณ์ก็มี ชีวิตินทรีย์ที่มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ได้เป็นอารมณ์ก็มี ที่มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้เป็นอารมณ์ก็มี ที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้ก็มี (๕)เหตุ ๙ ที่มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ได้เป็นอารมณ์ก็มี ที่มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้เป็นอารมณ์ก็มี

กพฬิงการาหารรับรู้อารมณ์ไม่ได้ อาหาร ๓ ที่มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ได้เป็นอารมณ์ก็มี ที่มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้เป็นอารมณ์ก็มี

ผัสสะ ๖ มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้เป็นอารมณ์ มโนวิญญาณธาตุสัมผัสที่มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ได้เป็นอารมณ์ก็มี ที่มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้เป็นอารมณ์ก็มี

เวทนา ๖ สัญญา ๖ เจตนา ๖ จิต ๖ มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้เป็นอารมณ์ มโนวิญญาณธาตุที่มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ได้เป็นอารมณ์ก็มี ที่มีสภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้เป็นอารมณ์ก็มี (๖-๑๒)

๙. ทิฏฐสุตาทิทัสสนวาร

(วาระว่าด้วยการแสดงสภาวธรรมที่เห็นได้และฟังได้เป็นต้น)

{๑๑๑๑} [๑๐๓๖] บรรดาขันธ์ ๕ ขันธ์ไหนที่เห็นได้ ขันธ์ไหนที่ฟังได้ ขันธ์ไหนที่ทราบได้ ขันธ์ไหนที่เข้าใจได้ ขันธ์ไหนที่เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ เข้าใจไม่ได้ ... บรรดาจิต ๗ จิตไหนที่เห็นได้ จิตไหนที่ฟังได้ จิตไหนที่ทราบได้ จิตไหนที่เข้าใจได้ จิตไหนที่เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ เข้าใจไม่ได้

หน้า ๗๔๔

[๑๐๓๗] รูปขันธ์ที่เห็นได้ก็มี ที่ฟังได้ก็มี ที่ทราบได้ก็มี ที่เข้าใจได้ก็มี ที่เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ และเข้าใจไม่ได้ก็มี ขันธ์ ๔ เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้

รูปายตนะเห็นได้ แต่ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้ สัททายตนะเห็นไม่ได้ แต่ฟังได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้ คันธายตนะ รสายตนะ โผฏฐัพพายตนะเห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ แต่ทราบได้และเข้าใจได้ อายตนะ ๗ เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้รูปธาตุเห็นได้ แต่ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้ สัททธาตุเห็นไม่ได้ แต่ฟังได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้ คันธธาตุ รสธาตุ โผฏฐัพพธาตุ เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ แต่ทราบได้และเข้าใจได้ ธาตุ ๑๓ เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้สัจจะ ๓ เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้ ทุกขสัจที่เห็นได้ก็มี ที่ฟังได้ก็มี ที่ทราบได้ก็มี ที่เข้าใจได้ก็มี ที่เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้ก็มี

อินทรีย์ ๒๒ เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้

เหตุ ๙ เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้

อาหาร ๔ เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้

ผัสสะ ๗ เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้

เวทนา ๗ สัญญา ๗ เจตนา ๗ จิต ๗ เห็นไม่ได้ ฟังไม่ได้ ทราบไม่ได้ แต่เข้าใจได้

หน้า ๗๔๕

๑๐. ติกาทิทัสสนวาร

(วาระว่าด้วยการแสดงรวบรวมติกมาติกาเป็นต้น)

๑. กุสลติกวาร

{๑๑๑๒} [๑๐๓๘] บรรดาขันธ์ ๕ ขันธ์ไหนเป็นกุศล ขันธ์ไหนเป็นอกุศล ขันธ์ไหนเป็นอัพยากฤต ... บรรดาจิต ๗ จิตไหนเป็นกุศล จิตไหนเป็นอกุศล จิตไหนเป็นอัพยากฤตรูปขันธ์เป็นอัพยากฤต ขันธ์ ๔ ที่เป็นกุศลก็มี ที่เป็นอกุศลก็มี ที่เป็นอัพยากฤตก็มี

อายตนะ ๑๐ เป็นอัพยากฤต อายตนะ ๒ ที่เป็นกุศลก็มี ที่เป็นอกุศลก็มี ที่เป็นอัพยากฤตก็มี

ธาตุ ๑๖ เป็นอัพยากฤต ธาตุ ๒ ที่เป็นกุศลก็มี ที่เป็นอกุศลก็มี ที่เป็นอัพยากฤตก็มี

สมุทยสัจเป็นอกุศล มัคคสัจเป็นกุศล นิโรธสัจเป็นอัพยากฤต ทุกขสัจที่เป็นกุศลก็มี ที่เป็นอกุศลก็มี ที่เป็นอัพยากฤตก็มี

อินทรีย์ ๑๐ เป็นอัพยากฤต โทมนัสสินทรีย์เป็นอกุศล อนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์เป็นกุศล อินทรีย์ ๔ ที่เป็นกุศลก็มี ที่เป็นอัพยากฤตก็มี อินทรีย์ ๖ ที่เป็นกุศลก็มี ที่เป็นอกุศลก็มี ที่เป็นอัพยากฤตก็มีกุศลเหตุ ๓ เป็นกุศล อกุศลเหตุ ๓ เป็นอกุศล อัพยากฤตเหตุ ๓ เป็นอัพยากฤต

กพฬิงการาหารเป็นอัพยากฤต อาหาร ๓ ที่เป็นกุศลก็มี ที่เป็นอกุศลก็มี ที่เป็นอัพยากฤตก็มี

ผัสสะ ๖ เป็นอัพยากฤต มโนวิญญาณธาตุสัมผัสที่เป็นกุศลก็มี ที่เป็นอกุศลก็มี ที่เป็นอัพยากฤตก็มี

จบ ทิฏฐาทิวาร