arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระอภิธรรมปิฎก ยมก · สัจจยมก

นิโรธวาร เล่ม ๓๘

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๙๑๙–๙๘๓ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๔/๖ ในสัจจยมกมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

พระอภิธรรมปิฎก ยมก สัจจยมก นิโรธวาร (ฉบับหลวง เล่ม ๓๘ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๘ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๘๒ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๘)

ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่

ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๘๒ หน้า ๙๔๐–๑๐๐๗

หน้า ๙๔๐

๒. นิโรธวาระ

ปัจจุปปันนวาระ อนุโลม

ปุคคลวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๑๙] ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งตัณหาวิปปยุตตจิตในปวัตติกาลก็ดี ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในภังคขณะแห่งตัณหาทุกขสัจจะกำลังดับ และสมุทยสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ใช่.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจะมูลี

หน้า ๙๔๑

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๒๐] ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคค-วิปปยุตตจิตในปวัตติกาลก็ดี ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มัคจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในภังคขณะแห่งมัคคจิตในปัญจโวการภูมิ ทุกขสัจจะกำลังดับ และมัคคสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า มัคตสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งมัคคจิตในอรูปภูมิ มัคคสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในภังคขณะแห่งมัคคจิตในปัญจโวการภูมิ มัคคสัจจะกำลังดับ และทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

หน้า ๙๔๒

สมุทยสัจจะมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๒๑] สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ไม่ใช่.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ไม่ใช่.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

โอกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๒๒] ทุกขสัจจะกำลังดับในภูมิใด, สมุทยก็กำลังดับในภูมินั้น ใช่ไหม ?

หน้า ๙๔๓

ในอสัญญสัตตภูมิ ทุกขสัจจะกำลังดับ ฯ ล ฯ คำที่กำหนดด้วยบทว่า ยตฺถ ( ในภูมิใด ) เป็นเช่นเดียวกันทั้งในอุปปาทวาระ ทั้งในนิโรธวาระ ทั้งในอุปปาทนิโรธวาระ เหตุเครื่องกระทำให้ต่างกันย่อมไม่มี.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

โอกาสวาระ จบ

ปุคคโลกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๒๓] ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด ฯ ล ฯ แม้คำที่กำหนดด้วยบทว่า ยสฺส ( ของบุคคลใด ) ยตฺถ ( ในภูมิใด )พึงให้พิสดารเช่นเดียวกัน.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจะมูลี

ปุคคโลกาสวาระ จบ

ปัจจุปปันนาวาระ อนุโลม จบ

หน้า ๙๔๔

ปัจจุปปันนวาระ ปัจจนิก

ปุคคลวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๒๔] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ใช่.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งตัณหาวิปปยุตตจิตในปวัตติกาลก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นแต่ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับ และทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

หน้า ๙๔๕

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๒๕] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งมัคคจิตในอรูปภูมิ ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มัคคสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดีในภังคขณะแห่งผลจิตในอรูปภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับ และมัคคสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคค-วิปปยุตตจิตในปวัตติกาลก็ดี มัคคสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งผลจิตในอรูปภูมิก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่กำลังดับ และทุกขสัจจะก็ไม่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

หน้า ๙๔๖

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจะมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๒๖] สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งมัคคจิต สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มัคคสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในอุปปาทขณะแห่งจิตของบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดก็ดี ในภังคขณะแห่งตัณหาวิปปยุตต-จิต และมัคควิปปยุตตจิตก็ดี บุคคลที่เข้านิโรธสมาบัติอยู่ก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับ และมัคคสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้น มัคคสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น,ในอุปปาทขณะแห่งจิตของบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคควิปปยุตตจิตและตัณหาวิปปยุตตจิตก็ดี บุคคลที่เข้านิโรธสมาบัติอยู่ก็ดี, บุคคลที่เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่กำลังดับและสมุทยสัจจะก็ไม่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคลวาระ จบ

หน้า ๙๔๗

โอกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ ฯ ล ฯ

[๙๒๗] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับในภูมิใด, ฯ เป ฯ

ทุกขสัจจมูล จบ

โอกาสวาระ จบ

ปุคคโลกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ ฯ ล ฯ

[๙๒๘] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ฯ ล ฯ

คำที่กำหนดด้วยบทว่า ยสฺส (ของบุคคลใด) ยตฺถ (ในภูมิใด) ก็ดีเป็นเช่นเดียวกัน อนึ่ง ไม่พึงกระทำคำว่า นิโรธสมาปนฺนานํ นี้ แม้ในคำที่กำหนดด้วยบทว่า ยสฺส ยตฺถ.

ทุกขสัจจมูล จบ

ปุคคโลกาสวาระ จบ

ปัจจุปปันนวาระ ปัจจนิก จบ

หน้า ๙๔๘

อตีตวาระ อนุโลม

ปุคคลวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๒๙] ทุกขสัจจะเคยดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ใช่.

การปุจฉาที่เป็นอดีต ในอุปปทวาระ ทั้งที่เป็นอนุโลม ทั้งที่เป็นปัจจนิก ท่านจำแนกไว้แล้วฉันใด แม้ในนิโรธวาระ ก็พึงจำแนกฉันนั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูละ จบ

ปุคคลวาระ จบ

อตีตวาระ จบ

หน้า ๙๔๙

อนาคตวาระ อนุโลม

ปุคคลวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๓๐] ทุกขสัจจะจักดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

บุคคลผู้ถึงพร้อมด้วยอรหัตมรรคเหล่านั้นก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี ทุกขสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่นอกจากนั้น ทุกข-สัจจะจักดับ และสมุทยสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะจักดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ใช่.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

หน้า ๙๕๐

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๓๑] ทุกขสัจจะจักดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมรรคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดีปุถุชนเหล่าใดจักไม่ได้มรรค ปุถุชนเหล่านั้นก็ดี ทุกขสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้มรรคที่นอกจากนั้นก็ดี ทุกขสัจจะจักดับและมัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ใช่.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูละ จบ

หน้า ๙๕๑

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๓๒] สมุทยสัจจะจักดับแก่บุคคลใด มัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ปุถุชนเหล่าใดจักไม่ได้มรรค สมุทยสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่จักับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลเหล่าใดจักได้มรรค สมุทยสัจจะจักดับ และมัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น

ก็หรือว่า มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัต-มรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดี มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่ดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลเหล่าใดจักได้มรรค มัคค-มัคคสัจจะจักดับ และสมุทยสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคลวาระ จบ

หน้า ๙๕๒

โอกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ ฯ ล ฯ

[๙๓๓] ทุกขสัจจะจักดับในภูมิใด, ฯ ล ฯ

ทุกขสัจจมูล จบ

โอกาสวาระจบ

ปุคคโลกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๓๔] ทุกขสัจจะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทยสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

บุคคลผู้ถึงพร้อมด้วยอรหัตมรรคเหล่านั้นก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดีบุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ทุกขสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นแต่สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคล

หน้า ๙๕๓

นอกจากนี้ ผู้เกิดอยู่ในจตุโวการภูมิ ปัญจโวการภูมิ ทุกขสัจจะจักดับและสมุทยสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

คำที่กำหนดด้วยบทว่า ยสฺส ( แก่บุคคลใด ) ยตฺถ ( ในภูมิใด )ก็ดี คำที่กำหนดด้วยบทว่า ยสฺส ยตฺถ. ( แก่บุคคลใดในภูมิใด )ก็ดี เหมือนกัน.

จบ ทุกขสัจจมูล สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

ปุคคโลกาสวาระ จบ

อนาคตวาระ อนุโลม จบ

หน้า ๙๕๔

อนาคตวาระ ปัจจนิก

ปุคคลวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๓๕] ทุกขสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ใช่.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

บุคคลผู้ถึงพร้อมด้วยอรหัตมรรคเหล่านั้นก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดีสมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ทุกขสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในภังคขณะแห่งปรินิพพานจิต สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับและทุกขสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

หน้า ๙๕๕

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๓๖] ทุกขสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็ไม่ใช่ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ใช่.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดีปุถุชนเหล่าใดจักไม่ได้มรรคปุถุชนเหล่านั้นก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ทุกขสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น ในภังคขณะแห่งปรินิพพานจิต มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับ และทุกขสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูละ จบ

หน้า ๙๕๖

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๓๗] สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัต-มรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นแต่มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดีพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับ และมัคคสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่ามัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ปุถุชนเหล่าใดจักไม่ได้มรรค มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับ และสมุทยสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

หน้า ๙๕๗

โอกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ ฯ ล ฯ

[๙๓๘] ทุกขสัจจะไม่ใช่จักดับในภูมิใด, ฯ ล ฯ

ทุกขสัจจมูล จบ

โอกาสวาระ จบ

ปุคคโลกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๓๙] ทุกขสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทย-สัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ใช่.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกข-สัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

หน้า ๙๕๘

บุคคลผู้ถึงพร้อมด้วยอรหัตมรรคเหล่านั้นก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดีบุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่จักจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ทุกขสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น,ในภังคขณะแห่งปรินิพพานจิต สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับ และทุกขสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๔๐] ทุกขสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคค-สัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ใช่.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกข-สัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดีปุถุชนเหล่าใดจักไม่ได้มรรค ปุถุชนเหล่านั้นก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอบายภูมิก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ทุกขสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นใน

หน้า ๙๕๙

ภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งปรินิพพานจิต มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับ และทุกขสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๔๑] สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคค-สัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัต-มรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับ และมัคคสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทย-สัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

เมื่อบุคคลเหล่านั้นเกิดอยู่ในอบายภูมิก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจักไม่ได้มรรคปุถุชนเหล่านั้นก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมิ

หน้า ๙๖๐

นั้น แต่สมุทยสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิดี มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับ และสมุทยสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

อนาคตวาระ ปัจจนิก จบ

หน้า ๙๖๑

ปัจจุปปันนาตีตวาระ อนุโลม

ปุคคลวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๔๒] ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ใช่.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะเคยดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดีในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี สมุทย-สัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี สมุทยสัจจะเคยดับ และทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

หน้า ๙๖๒

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๔๓] ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

เมื่อบุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้นกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้วกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ทุกขสัจจะกำลังดับ มัคคสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะเคยดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

เมื่อบุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้วกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี มัคคสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริย-สัจ ๔ มาแล้วกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลดี มัคค-สัจจะเคยดับ และทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

หน้า ๙๖๓

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๔๔] สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใด มัคคสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งตัณหาของผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริย-สัจ ๔ มานั้น สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในภังคขณะแห่งตัณหาของผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ สมุทยสัจจะกำลังดับ และมัคคสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะเคยดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔มาแล้วเหล่านั้นก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดแก่ผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้วเหล่านั้นก็ดี บุคคลผู้กำลังเข้านิโรธ-สมาบัติอยู่ก็ดี มัคคสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในภังคขณะแห่งตัณหาของผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้วเหล่านั้น มัคคสัจจะเคยดับ และสมุทยสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคลวาระ จบ

หน้า ๙๖๔

โอกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ ฯ ล ฯ

[๙๔๕] ทุกขสัจจะกำลังดับในภูมิใด, ฯ ล ฯ

ทุกขสัจจมูล จบ

โอกาสวาระ จบ

ปุคคโลกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๔๖] ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทยสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งปฏิสนธิจิตของบุคคลผู้เกิดอยู่ในสุทธาวาสภูมิก็ดี บุคคลผู้ที่กำลังตายในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลที่นอกนี้ผู้กำลังตายในจตุโวการภูมิ ปัญจโวการภูมิเหล่านั้นก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลของบุคคลเหล่านั้นก็ดีทุกขสัจจะกำลังดับและสมุทยสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

หน้า ๙๖๕

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะเคยดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

บุคคลผู้กำลังเกิดในจตุโวการภูมิ ปัญจโวการภูมิก็ดี ในอุปปาท-ขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี สมุทยสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ทุกสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลผู้กำลังตายในจตุโวการภูมิปัญจโวการภูมิก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี สมุทยสัจจะเคยดับ และทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๔๗] ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคคสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งปฏิสนธิจิตของบุคคลผู้เกิดอยู่ใน สุทธาวาสภูมิก็ดี บุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้นกำลังตายก็ดีในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี บุคคลผู้ที่กำลังตายในอสัญญสัตต-ภูมิก็ดี ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคย

หน้า ๙๖๖

รู้อริยสัจ ๔ มาแล้วกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดีทุกขสัจจะกำลังดับ และมัคคสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะเคยดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

บุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้วกำลังเกิดก็ดีในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดีในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี มัคคสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ทุกข-สัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้วกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี มัคคสัจจะเคยดับ และทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๔๘] สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคค-สัจจะก็เคยดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

หน้า ๙๖๗

ในภังคขณะแห่งตัณหาของบุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้

อริยสัจ ๔ มานั้น สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นแต่มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น ในภังคขณะแห่งตัณหาของบุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้ว สมุทย-สัจจะกำลังดับและมัคคสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะเคยดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทยสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้

อริยสัจ ๔ มาแล้วก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดแก่บุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้วก็ดี มัคคสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งตัณหาของบุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้ว มัคคสัจจะเคยดับ และสมุทยสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคโลกาสวาระ จบ

ปัจจุปปันนาตีตวาระ อนุโลม จบ

หน้า ๙๖๘

ปัจจุปปันนาตีตวาระ ปัจจนิก

ปุคคลวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๔๙] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

เคยดับ.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ไม่มี.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๕๐] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

บุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้วกำลังเกิดก็ดีในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่

หน้า ๙๖๙

มัคคสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับ และมัคคสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่เคยแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

บุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้นกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้นกำลังเกิดก็ดัในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับ และทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจะมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

สมุทยสัจจมูล

สุมทยสัจจมูละ มัคคสัจจะมูลี :-

[๙๕๑] สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

หน้า ๙๗๐

ในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้วก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดแก่บุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้รู้อริยสัจ ๔ มาแล้วก็ดี บุคคลที่กำลังเข้านิโรธสมาบัติอยู่ก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังแก่บุคคลนั้น แต่มัคค-สัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริสัจ ๔ มานั้นก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดแก่บุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔มานั้นก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับ และมัคคสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งตัณหาของบุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้น มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทย-สัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้นก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดแก่บุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔มานั้นก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิเหล่านั้นก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับ และสมุทยสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคลวาระ จบ

หน้า ๙๗๑

โอกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ ฯ ล ฯ

[๙๕๒] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับในภูมิใด, ฯ เป ฯ

ทุกขสัจจมูล จบ

โอกาสวาระ จบ

ปุคคโลกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๕๓] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทย-สัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

เมื่อบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดในจตุโวการภูมิ ปัญโวการภูมิก็ดีในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมิ-

หน้า ๙๗๒

นั้น แต่สมุทยสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในอุปปาทขณะ-แห่งปฏิสนธิจิตของบุคคลผู้เกิดอยู่ในสุทธาวาสภูมิก็ดี บุคคลที่กำลังเกิดในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับ และสมุทยสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกข-สัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งปฎิสนธจิตของบุคคลผู้เกิดอยู่ในสุทธาวาสภูมิก็ดีบุคคลที่กำลังตายในอสัญญสัตตภูมิก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น,ในอุปปาทขณะแห่งปฏิสนธิจิตของผู้เกิดอยู่ในสุทธาวาสภูมิก็ดีบุคคลที่กำลังเกิดในอสัญญสัตตภูมิก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่เคยดับ และทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๕๔] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มรรค-สัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

บุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้วกำลังเกิดก็ดีในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผล

หน้า ๙๗๓

จิตในอรูปภูมิก็ดี ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นแต่มัคคสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในอุปปาทขณะแห่งปฏิสนธิจิตของบุคคลผู้เกิดอยู่ในสุทธาวาสภูมิก็ดี บุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี บุคคลที่กำลังเกิดในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับ และมัคคสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกข-สัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งปฏิสนธิจิตของบุคคลผู้เกิดอยู่ในสุทธาวาสภูมิก็ดี บุคคลที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้นกำลังตายก็ดีในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี บุคคลที่กำลังตายในอสัญญสัตตภูมิก็ดีมัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในอุปปาทขณะแห่งปฏิสนจิตของบุคคลผู้เกิดอยู่ในสุทธาวาสภูมิก็ดี บุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดีบุคคลที่กำลังเกิดในอสัญญสัตตภูมิก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับ และทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

หน้า ๙๗๔

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๕๕] สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคค-สัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้วก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดแก่บุคคลผู้ที่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มาแล้วก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มัคคสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, เมื่อจิตดวงที่ ๒ เกิดขึ้นแก่บุคคลผู้เกิดอยู่ในสุทธาวาสภูมิก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้นก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดแก่บุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้นก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับ และมัคคสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทย-สัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งตัณหาของบุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้น มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น

หน้า ๙๗๕

แต่สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, เมื่อจิตดวงที่ ๒เกิดขึ้นแก่บุคคลผู้เกิดอยู่ในสุทธาวาสภูมิก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้นก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดแก่บุคคลผู้ที่ยังไม่เข้าถึงความเป็นผู้เคยรู้อริยสัจ ๔ มานั้นก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่เคยดับ และสมุทยสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคโลกาสวาระ จบ

ปัจจุปปันนาตีตวาระ ปัจจนิก จบ

หน้า ๙๗๖

ปัจจุปปันนานาคตวาระ อนุโลม

ปุคคลวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๕๖] ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตของพระ-อรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดในภังคขณะแห่งจิตนั้นก็ดี ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่นอกนี้กำลังตายก็ดีในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ทุกขสัจจะกำลังดับ และสมุทยสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะจักดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดีในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี สมุทย-สัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคล

หน้า ๙๗๗

เหล่านั้น, เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมดกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี สมุทยสัจจะจักดับ และทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๕๗] ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตของพระ-อรหันต์ทั้งหลายก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรคปุถุชนเหล่านั้นกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในภังคขณะแห่งจิตนั้นก็ดีบุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดีในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ทุกขสัจจะกำลังดับและมัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

หน้า ๙๗๘

ก็หรือว่า มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมรรคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้นบุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุป-ปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัดมรรคในลำดับแห่งจิตใดในภังคขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้นบุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี มัคค-สัจจะจักดับ และทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๕๘] สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

หน้า ๙๗๙

ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ในภังคขณะแห่งตัณหาของปุถุชนเหล่านั้น สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลเหล่าใดจะได้มรรค ในภังคขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้น สมุทยสัจจะกำลังดับ และมัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัต-มรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น ในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้นก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดก็ดี บุคคลที่กำลังเข้านิโรธสมาบัติอยู่ก็ดี บุคคลที่เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิเหล่านั้นก็ดี มัคค-สัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลเหล่าใดจะได้มรรค ในภังคขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้น มัคคสัจจะจักดับ และสมุทยสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคลวาระ จบ

หน้า ๙๘๐

โอกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ ฯ ล ฯ

[๙๕๙] ทุกขสัจจะกำลังดับในภูมิใด, ฯ ล ฯ

ทุกขสัจจมูละ จบ

โอกาสวาระ จบ

ปุคคโลกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๖๐] ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทยสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดในภังคขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลที่กำลังตายในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ทุกข-

หน้า ๙๘๑

สัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลนอกนี้กำลังตายในจตุโวการภูมิในปัญจโวการภูมิก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาล ของบุคคลเหล่านั้นก็ดี ทุกขสัจจะกำลังดับ และสมุทยสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

บุคคลที่กำลังเกิดในจตุโวการภูมิ ปัญจโวการภูมิก็ดี ในอุปปาท-ขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูป-ภูมิก็ดี สมุทยสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลที่กำลังตายในจตุโว-การภูมิ ปัญจโวการภูมิก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี สมุทย-สัจจะจักดับ และทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๖๑] ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

หน้า ๙๘๒

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตของพระ-อรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลที่กำลังตายในอบายภูมิก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ปุถุชนเหล่านั้นกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี บุคคลที่กำลังตายในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในภังค-ขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ทุกขสัจจะกำลังดับ และมัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

หรือว่า มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัต-มรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น บุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาท-ขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูป-ภูมิก็ดี มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดในภังคขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น

หน้า ๙๘๓

บุคคลเหล่านั้นกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี มัคค-สัจจะจักดับ และทุกขสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๖๒] สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

บุคคลที่เกิดอยู่ในอบายภูมิก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ในภังคขณะแห่งตัณหาของปุถุชนเหล่านั้นก็ดี สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลเหล่าใดจะได้มรรค ในภังคขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้น สมุทยสัจจะกำลังดับ และมัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทยสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

หน้า ๙๘๔

ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัต-มรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น ในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้นและในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดก็ดี มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลเหล่าใดจะได้มรรค ในภังคขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้น มัคค-สัจจะจักดับ และสมุทยสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคโลกาสวาระ จบ

ปัจจุปปันนานาคตวาระ อนุโลม จบ

หน้า ๙๘๕

ปัจจุปปันนานาคตวาระ ปัจจนิก

ปุคคลวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๖๓] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

บุคคลทั้งหมดกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตของพระอร-หันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับ และสมุทยสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิต

หน้า ๙๘๖

ใด ในภังคขณะแห่งจิตนั้นก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นแต่ทุกขสัจจะกำลังแก่บุคคลเหล่านั้น, ในอุปปาทขณะแห่งอรหัต-มัคคจิตก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับ และทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๖๔] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด มัคคสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น บุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในอุปปาทขณะแห่งจิตของพระอรหันต์ทั้ง-หลายก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ปุถุชนเหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี

หน้า ๙๘๗

ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับ มัคคสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใด ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรคปุถุชนเหล่านั้นกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในอุปปาทขณะแห่งจิตของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรคปุถุชนเหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับ และทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

หน้า ๙๘๘

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๖๕] สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจักได้อรหัต-มรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้นในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้นก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิป-ปยุตตจิตกำลังเกิดก็ดี บุคคลที่กำลังเข้านิโรธสมาบัติอยู่ก็ดี บุคคลที่เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นแต่มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ในอุป-ปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้นก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับ และมัคคสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

หน้า ๙๘๙

ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ในภังคขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้น มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี พระ-อรหันต์ทั้งหลายก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรคในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของปุถุชนเหล่านั้นก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดก็ดีมัคคสัจจะไม่ใช่จักดับ และสมุทยสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคลวาระ จบ

โอกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ ฯ ล ฯ

[๙๖๖] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับในภูมิใด, ฯ ล ฯ

ทุกขสัจจะมูละ จบ

โอกาสวาระ จบ

หน้า ๙๙๐

ปุคคโลกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๖๗] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทย-สัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

บุคคลที่กำลังเกิดในจตุโวการภูมิ ปัญจโวการภูมิก็ดี ในอุปปาท-ขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งมัคคจิตและผลจิตในอรูป-ภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่สมุทย-สัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคค-จิตก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดีในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี บุคคลที่กำลังเกิดในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับ และสมุทยสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

ก็หรือว่าสมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิต

หน้า ๙๙๑

ใด ในภังคขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลที่กำลังตายในอสัญญสัตตภูมิก็ดีสมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดีในอุปปาทขณะแห่งจิตของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี ในภังค-ขณะแห่งอรหัตมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี บุคคลที่กำลังเกิดในอสัญญสัตตภูมิก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับ และทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๖๘] ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคค-สัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัต-มรรคในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้นก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้น บุคคลเหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาท-ขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในอุปปาทขณะแห่งจิต

หน้า ๙๙๒

ของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลที่กำลังเกิดในอบายภูมิก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ปุถุชนเหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี บุคคลที่กำลังเกิดในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ทุกขสัจจะไม่ใช่กำลังดับและมัคคสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตของพระ-อรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลที่กำลังตายในอบายภูมิก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ปุถุชนเหล่านั้นกำลังตายก็ดี ในภังคขณะแห่งจิตในปวัตติ-กาลก็ดี บุคคลที่กำลังตายในอสัญญสัตตภูมิก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ทุกขสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในอุปปาทขณะแห่งจิตของพระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี บุคคลที่กำลังเกิดในอบายภูมิก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจะได้มรรค ปุถุชนเหล่านั้นกำลังเกิดก็ดี ในอุปปาทขณะแห่งจิตในปวัตติกาลก็ดี ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตและผลจิตในอรูปภูมิก็ดี บุคคลที่กำลังเกิดในอสัญญสัตตภูมิก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับ และทุกขสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

หน้า ๙๙๓

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๖๙] สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคค-สัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัต-มรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้นในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของบุคคลเหล่านั้นก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิปป-ยุตตจิตกำลังเกิดก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับบุคคลเหล่านั้นในภูมินั้นแต่มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งอรหัต-มัคคจิตก็ดี พระอรหัตทั้งหลายก็ดี บุคคลที่กำลังเกิดในอบายภูมิก็ดีปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของปุถุชนเหล่านั้นก็ดี ในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดก็ดี บุคคลที่เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี สมุทยสัจจะไม่ใช่กำลังดับ และมัคคสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทย-สัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

บุคคลที่เกิดอยู่ในอบายภูมิก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ในภังคขณะแห่งตัณหาของปุถุชนเหล่านั้นก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่

หน้า ๙๙๔

บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ในอุปปาทขณะแห่งตัณหาของปุถุชนเหล่านั้นก็ดีในขณะที่ตัณหาวิปปยุตตจิตกำลังเกิดก็ดี บุคคลที่เกิดอยู่ในอสัญญสัตต-ภูมิก็ดี มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับ และสมุทยสัจจะก็ไม่ใช่กำลังดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคโลกาสวาระ จบ

ปัจจุปปันนานาคตวาระ ปัจจนิก จบ

หน้า ๙๙๕

อตีตานาคตวาระ อนุโลม

ปุคคลวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๗๐] ทุกขสัจจะเคยดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็จับดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

บุคคลผู้ถึงพร้อมด้วยอรหัตมรรคก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดีบุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดี ทุกขสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, บุคคลที่นอกจากนี้ ทุกขสัจจะเคยดับ และสมุทยสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะจักดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ใช่.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจะมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๗๑] ทุกขสัจจะเคยดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

หน้า ๙๙๖

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดีปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรคปุถุชนเหล่านั้นก็ดี ทุกขสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในอุป-ปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้นก็ดี ทุกขสัจจะเคยดับ และมัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ใช่.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๗๒] สมุทยสัจจะเคยดับแก่บุคคลใด มัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดีปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรคปุถุชนเหล่านั้นก็ดี สมุทยสัจจะเคยดับแก่

หน้า ๙๙๗

บุคคลเหล่านั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น, ในอุป-ปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้นก็ดี สมุทยสัจจะเคยดับ และมัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้น.

หรือว่า มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ใช่.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคลวาระ จบ

โอกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ ฯ ล ฯ

[๙๗๓] ทุกขสัจจะเคยดับในภูมิใด, ฯ ล ฯ

ทุกขสัจจมูล จบ

โอกาสวาระ จบ

หน้า ๙๙๘

ปุคคโลกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๗๔] ทุกขสัจจะเคยดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทยสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

บุคคลผู้ถึงพร้อมด้วยอรหัตมรรคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดีบุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดี บุคคลที่เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ทุกขสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลที่เกิดอยู่ในจตุโวการภูมิ ปัญจโวการภูมิที่นอกจากบุคคลเหล่านั้น ทุกขสัจจะเคยดับ และสมุทยสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกขสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

บุคคลที่กำลังเกิดในสุทธาวาสภูมิ สมุทยสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ทุกขสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลที่เกิดอยู่ในจตุโวการภูมิ ปัญจโวการภูมิที่นอกจากบุคคลเหล่านั้น สมุทยสัจจะจักดับ และทุกขสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

หน้า ๙๙๙

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๗๕] ทุกขสัจจะเคยดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดีปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ปุถุชนเหล่านั้นก็ดี บุคคลที่เกิดอยู่ในอบายภูมิก็ดี บุคคลที่เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิก็ดี ทุกขสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้นก็ดี ทุกขสัจจะเคยดับ และมัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกขสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

บุคคลที่กำลังเกิดในสุทธาวาสภูมิ มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่ทุกขสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัต-มรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้นก็ดี มัคคสัจจะจักดับ และทุกขสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

หน้า ๑๐๐๐

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๗๖] สมุทยสัจจะเคยดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดีปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ปุถุชนเหล่านั้นก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอบายภูมิก็ดี สมุทยสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มัคค-สัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี บุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดีบุคคลเหล่าใดจะได้มรรคที่นอกจากจิตนั้นก็ดี สมุทยสัจจะเคยดับ และมัคคสัจจะก็จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทยสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

เมื่อจิตดวงที่ ๒ เกิดขึ้นแก่บุคคลที่เกิดอยู่ในสุทธาวาสภูมิมัคคสัจจะจักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่สมุทยสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดีบุคคลเหล่าใดจะได้อรหัตมรรคในลำดับแห่งจิตใดก็ดี บุคคลเหล่าใดจะ

หน้า ๑๐๐๑

ได้มรรคที่นอกจากจิตนั้นก็ดี มัคคสัจจะจักดับ และสมุทยสัจจะก็เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคโลกาสวาระ จบ

อตีตานาคตวาระ อนุโลม จบ

หน้า ๑๐๐๒

อตีตานาคตวาระ ปัจจนิก

ปุคคลวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๗๗] ทุกขสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ไม่มี.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

เคยดับ.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๗๘] ทุกขสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ไม่มี.

หน้า ๑๐๐๓

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

เคยดับ.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๗๙] สมุทยสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ไม่มี.

หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

เคยดับ.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคลวาระ จบ

หน้า ๑๐๐๔

โอกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ ฯ ล ฯ

[๙๘๐] ทุกขสัจจะไม่ใช่เคยดับในภูมิใด, ฯ ล ฯ

ทุกขสัจจมูละ จบ

โอกาสวาระ จบ

ปุคคโลกาสวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๘๑] ทุกขสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทย-สัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

จักดับ.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับและบุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

เคยดับ.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

หน้า ๑๐๐๕

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๘๒] ทุกขสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคค-สัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

จักดับ.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, ทุกขสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

เคยดับ.

จบ ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูล จบ

สมุทยสัจจมูล

สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

[๙๘๓] สมุทยสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, มัคค-สัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

เมื่อจิตดวงที่ ๒ เกิดขึ้นแก่บุคคลที่เกิดอยู่ในสุทธาวาสภูมิสมุทยสัจจะไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่มัคคสัจจะจัก

หน้า ๑๐๐๖

ดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิ สมุทย-สัจจะไม่ใช่เคยดับ และมัคคสัจจะก็ไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

ก็หรือว่า มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลใดในภูมิใด, สมุทย-สัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลนั้นในภูมินั้น ใช่ไหม ?

ในภังคขณะแห่งอรหัตมัคคจิตก็ดี พระอรหันต์ทั้งหลายก็ดี

ปุถุชนเหล่าใดจะไม่ได้มรรค ปุถุชนเหล่านั้นก็ดี บุคคลผู้เกิดอยู่ในอบายภูมิก็ดี มรรคสัจจะไม่ใช่จักดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น แต่สมุทยสัจจะเคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น, บุคคลผู้เกิดอยู่ในอสัญญสัตตภูมิ มัคคสัจจะไม่ใช่จักดับ และสมุทยสัจจะก็ไม่ใช่เคยดับแก่บุคคลเหล่านั้นในภูมินั้น.

จบ สมุทยสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี

สมุทยสัจจมูล จบ

ปุคคโลกาสวาระ จบ

อตีตานาคตวาระ ปัจจนิก จบ

หน้า ๑๐๐๗

อุปปาทนิโรธวาระ

ปัจจุปปันนวาระ อนุโลม

ปุคคลวาระ

ทุกขสัจจมูล

ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี :-

[๙๘๔] ทุกขสัจจะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, สมุทยสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ไม่ใช่.

ก็หรือว่า สมุทยสัจจะกำลังดับแก่บุคคลใด, ทุกขสัจจะก็กำลังเกิดแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ไม่ใช่.

จบ ทุกขสัจจมูละ สมุทยสัจจมูลี

ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลี :-

ทุกขสัจจะกำลังเกิดแก่บุคคลใด, มัคคสัจจะก็กำลังดับแก่บุคคลนั้น ใช่ไหม ?

ไม่ใช่.

จบ นิโรธวาร