ปัจจยวาร เล่ม ๔๒

ในมัคคปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๑ วาร ...

ในอวิคตปัจจัย ” ” ๒ ”

จบ ปัจจนียานุโลม

(จบ ปฏิจจวาร)

(สหชาตวารเหมือนกับปฏิจจวาร)

๑๔. อาสวทุกะ ๓. ปัจจยวาร

๑. ปัจจยานุโลม ๑. วิภังควาร

เหตุปัจจัย

{๓๓๖} [๑๐] สภาวธรรมที่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (บทที่มีอาสวะเป็นมูล มี ๓ วารเหมือนกับปฏิจจวาร)

สภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัย ขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ... หทัยวัตถุอาศัยขันธ์ทั้งหลายเกิดขึ้น ขันธ์ทั้งหลายอาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น จิตตสมุฏฐานรูป กฏัตตารูปที่เป็นอุปาทายรูปอาศัยมหาภูตรูปทั้งหลายเกิดขึ้น ขันธ์ไม่เป็นอาสวะอาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น (๑)สภาวธรรมที่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ สภาวธรรมที่เป็นอาสวะอาศัยขันธ์ที่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้น สภาวธรรมที่เป็นอาสวะอาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น ... (๒)

สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและที่ไม่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ ที่เป็นอาสวะและจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและสัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายอาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น (๓)

[๑๑] สภาวธรรมที่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอาสวะและที่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะอาศัยกามาสวะและสัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายเกิดขึ้น (พึงผูกให้เป็นจักรนัย) ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะอาศัยกามาสวะและหทัยวัตถุเกิดขึ้น (พึงผูกให้เป็นจักรนัย) (๑)

สภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอาสวะและที่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่เป็นอาสวะและสภาวธรรมที่เป็นอาสวะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ขันธ์ที่ไม่ใช่อาสวะอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอาสวะและหทัยวัตถุเกิดขึ้น ... (๒)สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและที่ไม่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรมที่เป็นอาสวะและที่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่เป็นอาสวะและกามาสวะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... (พึงผูกให้เป็นจักรนัย) ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะและสัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายอาศัยกามาสวะและหทัยวัตถุเกิดขึ้น (พึงผูกให้เป็นจักรนัย ย่อ) (๓)

๑. ปัจจยานุโลม ๒. สังขยาวาร

{๓๓๗} [๑๒] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาร

ในอารัมมณปัจจัย ” ๙ ”

ในอธิปติปัจจัย ” ๙ ” ...

ในวิปากปัจจัย ” ๑ ” ...

ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ”

จบ อนุโลม

๒. ปัจจยปัจจนียะ ๑. วิภังควาร

นเหตุปัจจัย

{๓๓๘} [๑๓] สภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะนเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่เป็นอาสวะซึ่งเป็นอเหตุกะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ... ในอเหตุกปฏิสนธิขณะ ... (พึงเพิ่มข้อความเข้ามาจนถึงพวกอสัญญสัตว์) จักขุวิญญาณอาศัยจักขายตนะเกิดขึ้น ... กายวิญญาณอาศัยกายายตนะเกิดขึ้น ... ขันธ์ที่ไม่เป็นอาสวะซึ่งเป็นอเหตุกะอาศัยหทัยวัตถุเกิดขึ้น (๑)สภาวธรรมที่เป็นอาสวะอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะนเหตุปัจจัย คือ โมหะที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉาและอุทธัจจะอาศัยขันธ์ที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉาและอุทธัจจะและหทัยวัตถุเกิดขึ้น ... (๒)

๒. ปัจจยปัจจนียะ ๒. สังขยาวาร

{๓๓๙} [๑๔] ในนเหตุปัจจัย มี ๒ วาร

ในนอารัมมณปัจจัย ” ๓ ”

ในนอธิปติปัจจัย ” ๙ ” ...

ในนกัมมปัจจัย ” ๓ ” ...

ในนวิปปยุตตปัจจัย ” ๙ ”

ในโนนัตถิปัจจัย ” ๓ ”

ในโนวิคตปัจจัย ” ๓ ”

(การนับทั้งหมด พึงนับอย่างนี้)

(จบ ปัจจยวาร)

(นิสสยวารเหมือนกับปัจจยวาร)

๑๔. อาสวทุกะ ๕. สังสัฏฐวาร

๑-๔. ปัจจยานุโลมาทิ

{๓๔๐} [๑๕] สภาวธรรมที่เป็นอาสวะเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นอาสวะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะเจือปนกับกามาสวะเกิดขึ้น ... (พึงผูกให้เป็นจักรนัย ย่อ){๓๔๑} ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาร

ในอารัมมณปัจจัย ” ๙ ”

(ในทุก ๆ ปัจจัย มีปัจจัยละ ๙ วาร)

ในวิปากปัจจัย มี ๑ วาร ...

ในอวิคตปัจจัย ” ๙ ”

{๓๔๒} ในนเหตุปัจจัย ” ๒ ”

ในนอธิปติปัจจัย ” ๙ ”

ในนปุเรชาตปัจจัย ” ๙ ”

ในนปัจฉาชาตปัจจัย ” ๙ ”

ในนอาเสวนปัจจัย ” ๙ ”

ในนกัมมปัจจัย ” ๓ ”

ในนวิปากปัจจัย ” ๙ ”

ในนฌานปัจจัย ” ๑ ”

ในนมัคคปัจจัย ” ๑ ”

ในนวิปปยุตตปัจจัย ” ๙ ”

(การนับก็ดี สัมปยุตตวารก็ดีเหมือนกับสังสัฏฐวาร)

(จบ สังสัฏฐวาร)