arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน · ปริตตัตติกะ

ปัจจยวาร เล่ม ๔๑

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๓๗๓–๑๓๙๐ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๒/๔ ในปริตตัตติกะมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๒ ปัจฉิมอนุโลมติกปัฏฐาน ปริตตัตติกะ ปัจจยวาร (ฉบับหลวง เล่ม ๔๑ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๑ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๘๗ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๑)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๔๑ หน้า ๔๗๙–๔๘๘

หน้า ๔๗๙

๔. ปัจจยปัจจนียานุโลม

{๑๓๗๒} [๒๗] ในอารัมมณปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๑ วาร

ในอนันตรปัจจัย ,, ,, ๑ ,,

ในวิคตปัจจัย ,, ,, ๑ ,,

ในอวิคตปัจจัย ,, ,, ๑ ,,

(พึงนับอย่างนี้) จบ ปัจจนียานุโลม

จบ ปฏิจจวาร

(แม้สหชาตวารเหมือนกับปฏิจจวาร)

๑๒. ปริตตติกะ ๓. ปัจจยวาร

๑. ปัจจยานุโลม ๑. วิภังควาร

เหตุปัจจัย

{๑๓๗๓} [๒๘] สภาวธรรมที่เป็นปริตตะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปทำขันธ์ ๑ที่เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ ... ในปฏิสนธิขณะ ... หทัยวัตถุทำขันธ์ทั้งหลายให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ขันธ์ทั้งหลายทำหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น มหาภูตรูป ๓ ทำมหาภูตรูป ๑ ให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ... อุปาทายรูป... ขันธ์ที่เป็นปริตตะทำหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น (๑)

สภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ที่เป็นมหัคคตะทำหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ที่เป็นมหัคคตะทำหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น (๒)

หน้า ๔๘๐

สภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัย

เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ที่เป็นอัปปมาณะทำหทัยวัตถุให้เป็น

ปัจจัยเกิดขึ้น (๓)

สภาวธรรมที่เป็นปริตตะและสภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะทำสภาวธรรม

ที่เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ที่เป็น

อัปปมาณะทำหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น จิตตสมุฏฐานรูปทำมหาภูตรูป

ทั้งหลายให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น (๔)

สภาวธรรมที่เป็นปริตตะและสภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะทำสภาวธรรมที่

เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ที่เป็นมหัคคตะทำหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น จิตตสมุฏฐานรูปทำมหาภูตรูปทั้งหลาย

ให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ที่เป็นมหัคคตะทำหทัยวัตถุ

ให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น (๕)

{๑๓๗๔} [๒๙] สภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะทำสภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ ทำขันธ์ ๑ ที่เป็นมหัคคตะ

ให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ... ขันธ์ ๑ ที่เป็นมหัคคตะ ... (๑)

{๑๓๗๕} สภาวธรรมที่เป็นปริตตะทำสภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปทำขันธ์ที่เป็นมหัคคตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ ... (๒)

สภาวธรรมที่เป็นปริตตะและสภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะทำสภาวธรรม

ที่เป็นมหัคคตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และ

จิตตสมุฏฐานรูปทำขันธ์ ๑ ที่เป็นมหัคคตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ ...

ในปฏิสนธิขณะ ... ขันธ์ ๑ ที่เป็นมหัคคตะ ... (๓)

สภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะทำสภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะให้เป็นปัจจัย

เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย ในสภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะ ... มี ๓ วาร

หน้า ๔๘๑

{๑๓๗๖} ![๓๐] สภาวธรรมที่เป็นปริตตะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะและสภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปทำขันธ์ที่เป็นอัปปมาณะและมหาภูตรูปทั้งหลายให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น (๑)

สภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะและสภาวธรรม

ที่เป็นอัปปมาณะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ ทำขันธ์ ๑ที่เป็นอัปปมาณะและหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ... (๒)

สภาวธรรมที่เป็นปริตตะและสภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะทำสภาวธรรม

ที่เป็นปริตตะและสภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ ทำขันธ์ ๑ ที่เป็นอัปปมาณะและหทัยวัตถุให้เป็น

ปัจจัยเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ ... จิตตสมุฏฐานรูปทำขันธ์ที่เป็นอัปปมาณะและมหาภูตรูปทั้งหลายให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น (๓)

{๑๓๗๗} สภาวธรรมที่เป็นปริตตะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะและสภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาร (ในปฏิสนธิขณะพึงทำให้เป็น ๓ วาร)

อารัมมณาทิปัจจัย

{๑๓๗๘} [๓๑] สภาวธรรมที่เป็นปริตตะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะอารัมมณปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ ทำขันธ์ ๑ ที่เป็นปริตตะให้

เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ ... ในปฏิสนธิขณะ ... ขันธ์ทั้งหลายทำหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น จักขุวิญญาณทำจักขายตนะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ...

กายวิญญาณทำกายายตนะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ขันธ์ที่เป็นปริตตะทำหทัย

วัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น (๖ วารที่เหลือเหมือนกับเหตุปัจจัย พึงทำให้เป็น๗ วาร) เพราะอธิปติปัจจัย (ไม่มีปฏิสนธิ ๑๗ วารบริบูรณ์แล้ว) เพราะอนันตรปัจจัย ... เพราะอวิคตปัจจัย

หน้า ๔๘๒

๑. ปัจจยานุโลม ๒. สังขยาวาร

{๑๓๗๙} [๓๒] ในเหตุปัจจัย มี ๑๗ วาร

ในอารัมมณปัจจัย ,, ๗ ,,

ในอธิปติปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในอนันตรปัจจัย ,, ๗ ,,

ในสมนันตรปัจจัย ,, ๗ ,,

ในสหชาตปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในอัญญมัญญปัจจัย ,, ๙ ,,

ในนิสสยปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในอุปนิสสยปัจจัย ,, ๗ ,,

ในปุเรชาตปัจจัย ,, ๗ ,,

ในอาเสวนปัจจัย ,, ๗ ,,

ในกัมมปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในวิปากปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในอาหารปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในอินทริยปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในฌานปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในมัคคปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในสัมปยุตตปัจจัย ,, ๗ ,,

ในวิปปยุตตปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในอัตถิปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในนัตถิปัจจัย ,, ๗ ,,

ในวิคตปัจจัย ,, ๗ ,,

ในอวิคตปัจจัย ,, ๑๗ ,,

(พึงนับอย่างนี้) จบ อนุโลม

หน้า ๔๘๓

๒. ปัจจยปัจจนียะ ๑. วิภังควาร

นเหตุปัจจัย

{๑๓๘๐} [๓๓] สภาวธรรมที่เป็นปริตตะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะนเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปทำขันธ์ ๑

ที่เป็นปริตตะซึ่งเป็นอเหตุกะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น … ขันธ์ ๒ ... ในอเหตุกปฏิสนธิขณะ ... หทัยวัตถุทำขันธ์ทั้งหลายให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ขันธ์

ทั้งหลายทำหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ... มหาภูตรูป ๑ ... สำหรับพวกอสัญญสัตตบุคคล ... จักขุวิญญาณทำจักขายตนะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ...

กายวิญญาณ ทำกายายตนะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ขันธ์ที่เป็นปริตตะซึ่ง

เป็นอเหตุกะทำหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น โมหะที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉาและอุทธัจจะทำขันธ์ที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉาและอุทธัจจะและหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น (๑)

นอารัมมณปัจจัย

{๑๓๘๑} [๓๔] สภาวธรรมที่เป็นปริตตะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะนอารัมมณปัจจัย (นอารัมมณปัจจัยเหมือนกับปฏิจจวาร มี๕ วาร)

นอธิปติปัจจัย

{๑๓๘๒} [๓๕] สภาวธรรมที่เป็นปริตตะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปทำขันธ์ ๑

ที่เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ ... ในปฏิสนธิขณะ …สำหรับพวกอสัญญสัตตบุคคล ... จักขายตนะ … กายายตนะ ... ขันธ์ที่เป็นปริตตะทำหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น … (๑)

หน้า ๔๘๔

สภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ อธิปติธรรมที่เป็นมหัคคตะทำหทัยวัตถุให้เป็น

ปัจจัยเกิดขึ้นขันธ์ที่เป็นมหัคคตะซึ่งเป็นวิบากทำหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ที่เป็นมหัคคตะทำหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น (๒)

สภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัย

เกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ อธิปติธรรมที่เป็นอัปปมาณะทำหทัยวัตถุ

ให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น (๓)

สภาวธรรมที่เป็นปริตตะและสภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะทำสภาวธรรมที่

เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ ขันธ์ที่เป็น

มหัคคตะซึ่งเป็นวิบากทำหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น จิตตสมุฏฐานรูปทำ

มหาภูตรูปทั้งหลายให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ในปฏิสนธิขณะ ... (๔)

{๑๓๘๓} [๓๖] สภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะทำสภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ อธิปติธรรมที่เป็นมหัคคตะทำ

ขันธ์ที่เป็นมหัคคตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ขันธ์ ๓ ทำขันธ์ ๑ ที่เป็นมหัคคตะซึ่งเป็นวิบากให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ ... ในปฏิสนธิขณะ ... (๑)

สภาวธรรมที่เป็นปริตตะทำสภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะให้เป็นปัจจัย

เกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปทำขันธ์ที่เป็นมหัคคตะซึ่งเป็นวิบากให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น … ในปฏิสนธิขณะ ... (๒)

สภาวธรรมที่เป็นปริตตะและสภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะทำสภาวธรรมที่

เป็นมหัคคตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปทำขันธ์ ๑ ที่เป็นมหัคคตะ ซึ่งเป็นวิบากให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น... ขันธ์ ๒ ... ในปฏิสนธิขณะ ... (๓)

{๑๓๘๔} สภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะทำสภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ อธิปติธรรมที่เป็นอัปปมาณะทำขันธ์ที่เป็นอัปปมาณะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ... (๑)

หน้า ๔๘๕

{๑๓๘๕} ![๓๗] สภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะและสภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คืออธิปติธรรมที่เป็นอัปปมาณะทำขันธ์ที่เป็นอัปปมาณะและหทัยวัตถุให้เป็น

ปัจจัยเกิดขึ้น (๑)

{๑๓๘๖} สภาวธรรมที่เป็นปริตตะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะและสภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูปทำขันธ์ที่เป็นมหัคคตะซึ่งเป็นวิบากและมหาภูตรูปทั้งหลายให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น... ในปฏิสนธิขณะ ... (๑)

สภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะและสภาวธรรม

ที่เป็นมหัคคตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะนอธิปติปัจจัย คือ อธิปติธรรมที่เป็นมหัคคตะทำขันธ์ที่เป็นมหัคคตะและหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น

ขันธ์ ๓ ทำขันธ์ ๑ ที่เป็นมหัคตตะซึ่งเป็นวิบากและหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น … ขันธ์ ๒ ... ในปฏิสนธิขณะ ... (๒)

สภาวธรรมที่เป็นปริตตะและสภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะทำสภาวธรรม

ที่เป็นปริตตะและสภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะ

นอธิปติปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ ทำขันธ์ ๑ ที่เป็นมหัคคตะซึ่งเป็นวิบากและ

หทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ ... จิตตสมุฏฐานรูปทำขันธ์ที่เป็นมหัคคตะซึ่งเป็นวิบากและมหาภูตรูปทั้งหลายให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ... ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ ๓ ทำขันธ์ ๑ ที่เป็นมหัคคตะซึ่งเป็นวิบากและหทัยวัตถุให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ ... กฏัตตารูปทำขันธ์ที่เป็นมหัคคตะซึ่งเป็นวิบากและมหาภูตรูปทั้งหลายให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้น (๓)

นอนันตราทิปัจจัย

{๑๓๘๗} [๓๘] สภาวธรรมที่เป็นปริตตะทำสภาวธรรมที่เป็นปริตตะให้เป็นปัจจัยเกิดขึ้นเพราะนอนันตรปัจจัย เพราะนสมนันตรปัจจัย เพราะนอัญญมัญญ-

หน้า ๔๘๖

ปัจจัย เพราะนอุปนิสสยปัจจัย เพราะนปุเรชาตปัจจัย (เหมือนกับปฏิจจวารมี ๑๒ วาร) เพราะนปัจฉาชาตปัจจัย เพราะนอาเสวนปัจจัย (บริบูรณ์แล้วพึงแสดงว่าเป็นวิบาก จิตตสมุฏฐานรูปไม่พึง แสดงว่าเป็นวิบาก) เพราะนกัมมปัจจัย เพราะนวิปากปัจจัย (ไม่มีทั้งปฏิสนธิและวิบาก) เพราะ

นอาหารปัจจัย เพราะนอินทริยปัจจัย เพราะนฌานปัจจัย เพราะ

นมัคคปัจจัย เพราะนสัมปยุตตปัจจัย เพราะนวิปปยุตตปัจจัย เพราะ

นนัตถิปัจจัย เพราะโนวิคตปัจจัย

๒. ปัจจยปัจจนียะ ๒. สังขยาวาร

{๑๓๘๘} [๓๙] ในนเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ

ในนอารัมมณปัจจัย ,, ๕ ,,

ในนอธิปติปัจจัย ,, ๑๒ ,,

ในนอนันตรปัจจัย ,, ๕ ,,

ในนสมนันตรปัจจัย ,, ๕ ,,

ในนอัญญมัญญปัจจัย ,, ๕ ,,

ในนอุปนิสสยปัจจัย ,, ๕ ,,

ในนปุเรชาตปัจจัย ,, ๑๒ ,,

ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในนอาเสวนปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในนกัมมปัจจัย ,, ๗ ,,

ในนวิปากปัจจัย ,, ๑๗ ,,

ในนอาหารปัจจัย ,, ๑ ,,

ในนอินทริยปัจจัย ,, ๑ ,,

ในนฌานปัจจัย ,, ๑ ,,

ในนมัคคปัจจัย ,, ๑ ,,

หน้า ๔๘๗

ในนสัมปยุตตปัจจัย มี ๕ วาร

ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ๓ ,,

ในโนนัตถิปัจจัย ,, ๕ ,,

ในโนวิคตปัจจัย ,, ๕ ,,

(พึงนับอย่างนี้) จบ ปัจจนียะ

๓. ปัจจยานุโลมปัจจนียะ

{๑๓๘๙} [๔๐] ในนอารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๕ วาร

ในนอธิปติปัจจัย ,, ,, ๑๒ ,,

ในนอนันตรปัจจัย ,, ,, ๕ ,,

ในนสมนันตรปัจจัย ,, ,, ๕ ,,

ในนอัญญมัญญปัจจัย ,, ,, ๕ ,,

ในนอุปนิสสยปัจจัย ,, ,, ๕ ,,

ในนปุเรชาตปัจจัย ,, ,, ๑๒ ,,

ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๑๗ ,,

ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๑๗ ,,

ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๗ ,,

ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๑๗ ,,

ในนสัมปยุตตปัจจัย ,, ,, ๕ ,,

ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,

ในนนัตถิปัจจัย ,, ,, ๕ ,,

ในนวิคตปัจจัย ,, ,, ๕ ,,

(พึงนับอย่างนี้) จบ อนุโลมปัจจนียะ

หน้า ๔๘๘

๔. ปัจจยปัจจนียานุโลม

{๑๓๙๐} [๔๑] ในอารัมมณปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๑ วาร

ในอนันตรปัจจัย ,, ,, ๑ ,,

ในสมันตรปัจจัย ,, ,, ๑ ,,

ในสหชาตปัจจัย ,, ,, ๑ ,,

ในวิคตปัจจัย ,, ,, ๑ ,,

ในอวิคตปัจจัย ,, ,, ๑ ,,

(พึงนับอย่างนี้) จบ ปัจจนียานุโลม

จบ ปัจจยวาร

(นิสสยวารเหมือนกัปปัจจยวาร)

๑๒. ปริตตติกะ ๕. สังสัฏฐวาร

๑. ปัจจยานุโลม ๑. วิภังควาร

เหตุปัจจัย

{๑๓๙๑} [๔๒] สภาวธรรมที่เป็นปริตตะระคนกับสภาวธรรมที่เป็นปริตตะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ ระคนกับขันธ์ ๑ ที่เป็นปริตตะเกิดขึ้น ...

ขันธ์ ๒ ... ในปฏิสนธิขณะ ... (๑)

{๑๓๙๒} สภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะระคนกับสภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ ระคนกับขันธ์ ๑ ที่เป็นมหัคคตะเกิดขึ้น ... ขันธ์๒ ... ในปฏิสนธิขณะ ... (๑)

จบ ปัจจยวาร