นอุปปันนัตติกะ เล่ม ๔๕

นอนุปฺปนฺนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปฺปนฺโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นอนุปฺปนฺนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอุปฺปาที ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นอนุปฺปนฺนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปฺปนฺโน จ นอุปฺปาที จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๓)

นอุปฺปาทึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอุปฺปาที ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นอุปฺปาทึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปฺปนฺโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นอุปฺปาทึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปฺปนฺโน จ นอุปฺปาที จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๓)

นอนุปฺปนฺนญฺจ นอุปฺปาทิญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปฺปนฺโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นอนุปฺปนฺนญฺจ นอุปฺปาทิญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอุปฺปาที ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นอนุปฺปนฺนญฺจ นอุปฺปาทิญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนุปฺปนฺโน จ นอุปฺปาที จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๓) (สงฺขิตฺตํ.)

เหตุยา นว ฯเปฯ อวิคเต นว.

สภาวธรรมที่มิใช่ยังไม่เกิดขึ้นอาศัยสภาวธรรมที่มิใช่ยังไม่เกิดขึ้น เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่ไม่ใช่จักเกิดขึ้นแน่นอนอาศัยสภาวธรรมที่มิใช่ยังไม่เกิดขึ้น เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่มิใช่ยังไม่เกิดขึ้นและที่ไม่ใช่จักเกิดขึ้นแน่นอนอาศัยสภาวธรรมที่ มิใช่ยังไม่เกิดขึ้นเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่มิใช่จักเกิดขึ้นแน่นอนอาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่จักเกิดขึ้นแน่นอน เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่มิใช่ยังไม่เกิดขึ้นอาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่จักเกิดขึ้นแน่นอนเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่มิใช่ยังไม่เกิดขึ้นและที่ไม่ใช่จักเกิดขึ้นแน่นอนอาศัยสภาวธรรมที่ ไม่ใช่จักเกิดขึ้นแน่นอนเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่มิใช่ยังไม่เกิดขึ้นอาศัยสภาวธรรมที่มิใช่ยังไม่เกิดขึ้นและที่ไม่ใช่จัก เกิดขึ้นแน่นอนเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่จักเกิดขึ้นแน่นอนอาศัยสภาวธรรมที่มิใช่ยังไม่เกิดขึ้นและที่ ไม่ใช่จักเกิดขึ้นแน่นอนเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่มิใช่ยังไม่เกิดขึ้นและที่ไม่ใช่จักเกิดขึ้นแน่นอนอาศัยสภาวธรรมที่ มิใช่ยังไม่เกิดขึ้นและที่ไม่ใช่จักเกิดขึ้นแน่นอนเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๓) (ย่อ)

เหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ

อวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ

๑๘. อตีตตฺติก ๑-๗. ปฏิจฺจาทิวาร นอตีตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอตีโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.)

เหตุยา นว ฯเปฯ อวิคเต นว.

นอตีโต ธมฺโม นอตีตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. นอตีโต ธมฺโม นอนาคตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. นอตีโต ธมฺโม นอตีตสฺส จ นอนาคตสฺส จ ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๓)

นอนาคโต ธมฺโม นอนาคตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. นอนาคโต ธมฺโม นอตีตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. นอนาคโต ธมฺโม นอตีตสฺส จ นอนาคตสฺส จ ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๓)

นอตีโต จ นอนาคโต จ ธมฺมา นอตีตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. นอตีโต จ นอนาคโต จ ธมฺมา นอนาคตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. นอตีโต จ นอนาคโต จ ธมฺมา นอตีตสฺส จ นอนาคตสฺส จ ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๓) (สงฺขิตฺตํ.)

๑๘. อตีตติกะ ๑-๗. ปฏิจจวารเป็นต้น

สภาวธรรมที่ไม่เป็นอดีตอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอดีตเกิดขึ้นเพราะ เหตุปัจจัย (ย่อ)

เหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ

อวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ

สภาวธรรมที่ไม่เป็นอดีตเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นอดีตโดยเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่ไม่เป็นอดีตเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นอนาคตโดยเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่ไม่เป็นอดีตเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นอดีตและที่ไม่เป็นอนาคต โดยเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นอนาคตเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นอนาคตโดยเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอนาคตเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นอดีตโดยเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่ไม่เป็นอนาคตเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็นอดีตและที่ไม่เป็น อนาคตโดยเหตุปัจจัย (๓)สภาวธรรมที่ไม่เป็นอดีตและที่ไม่เป็นอนาคตเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็น อดีตโดยเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอดีตและที่ไม่เป็นอนาคตเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็น อนาคตโดยเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นอดีตและที่ไม่เป็นอนาคตเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็น อดีตและที่ไม่เป็นอนาคตโดยเหตุปัจจัย (๓) (ย่อ)

เหตุยา นว, อารมฺมเณ อฏฺฐารส, อธิปติยา อฏฺฐารส ฯเปฯ นิสฺสเย นว, อุปนิสฺสเย อกฺฐารส, ปุเรชาเต นว ฯเปฯ อวิคเต นว. ๑๙. อตีตารมฺมณตฺติก ๑. ปฏิจฺจวาร

เหตุปัจจัย มี ๙ วาระ

อารัมมณปัจจัย มี ๑๘ วาระ

อธิปติปัจจัย มี ๑๘ วาระ ฯลฯ

นิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ

อุปนิสสยปัจจัย มี ๑๘ วาระ

ปุเรชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ

อวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ

นอตีตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นอนาคตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นปจฺจุปฺปนฺ-นารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ.)

เหตุยา เอกูนปญฺญาส ฯเปฯ อวิคเต เอกูนปญฺญาส. ๒๐. อชฺฌตฺตตฺติก ๑. ปฏิจฺจวาร

๑๙. อตีตารัมมณติกะ ๑. ปฏิจจวาร

... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่มีอดีตธรรมเป็นอารมณ์ ฯลฯ

... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่มีอนาคตธรรมเป็นอารมณ์ ฯลฯ

... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่มีปัจจุบันธรรมเป็นอารมณ์ (ย่อ)

เหตุปัจจัย มี ๔๙ วาระ ฯลฯ

อวิคตปัจจัย มี ๔๙ วาระ

นอชฺฌตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอชฺฌตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นพหิทฺธา ธมฺมํ ปฏิจฺจ นพหิทฺธา ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (สงฺขิตฺตํ.)

เหตุยา เทฺว ฯเปฯ อวิคเต เทฺว. ๒๑. อชฺฌตฺตารมฺมณตฺติก ๑. ปฏิจฺจวาร

๒๐. อัชฌัตตติกะ ๑. ปฏิจจวาร

สภาวธรรมที่ไม่ใช่เป็นภายในตนอาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เป็นภายในตน เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่ไม่ใช่เป็นภายนอกตนอาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เป็นภายนอกตน เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)

เหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ

อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ

นอชฺฌตฺตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอชฺฌตฺตารมฺมโณ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นอชฺฌตฺตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นพหิทฺธารมฺมโณ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๒)

นพหิทฺธารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นพหิทฺธารมฺมโณ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นพหิทฺธา-รมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอชฺฌตฺตารมฺมโณ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. (๒) (สงฺขิตฺตํ.)

เหตุยา นว ฯเปฯ อวิคเต นว. ๒๒. สนิทสฺสนตฺติก ๑. ปฏิจฺจวาร

๒๑. อัชฌัตตารัมมณติกะ ๑. ปฏิจจวาร

สภาวธรรมที่ไม่ใช่มีธรรมภายในตนเป็นอารมณ์อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่ มีธรรมภายในตนเป็นอารมณ์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่ไม่ใช่มีธรรมภายนอกตนเป็นอารมณ์อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่มี ธรรมภายในตนเป็นอารมณ์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๒)สภาวธรรมที่ไม่ใช่มีธรรมภายนอกตนเป็นอารมณ์อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่มีธรรม ภายนอกตนเป็นอารมณ์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่มีธรรมภายในตนเป็นอารมณ์อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่มีธรรม ภายนอกตนเป็นอารมณ์เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๒) (ย่อ)

เหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ

อวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ

นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นสนิทสฺสน-สปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสน-สปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๖)

๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑. ปฏิจจวาร

สภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้ และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้และกระทบ ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้และ กระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้กระทบได้และที่มิใช่เห็นไม่ได้กระทบไม่ได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้และที่มิใช่เห็นไม่ได้กระทบไม่ได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้กระทบได้และที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๖)

นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นอนิทสฺสน-สปฺปฏิฆํธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอนิทสฺสน-สปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา. (๖)

สภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้ แต่กระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่ กระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้อาศัยสภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่ กระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้กระทบได้และที่มิใช่เห็นไม่ได้กระทบไม่ได้อาศัย สภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้และที่มิใช่เห็นไม่ได้กระทบไม่ได้อาศัย สภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้กระทบได้และที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้อาศัย สภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (๖)

นอนิทสฺสนอปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นอนิทสฺสนอปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. นอนิทสฺสน-อปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. ฉ.

นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆญฺจ นอนิทสฺสนอปฺปฏิฆญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. ฉ.

นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆญฺจ นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา. ฉ. (สงฺขิตฺตํ.)

สภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้อาศัยสภาวธรรมที่มิใช่เห็น ไม่ได้และกระทบไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้และ กระทบไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

สภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่มิใช่เห็นไม่ได้และ กระทบไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๖ วาระสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้กระทบ ได้และที่มิใช่เห็นไม่ได้กระทบไม่ได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๖ วาระสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้และกระทบได้อาศัยสภาวธรรมที่ไม่ใช่เห็นได้กระทบ ได้และที่มิใช่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ (ย่อ)

เหตุยา ตึส, อารมฺมเณ นว ฯเปฯ อญฺญมญฺเญ ปญฺจวีส ฯเปฯ อวิคเต ตึส.

(ยถา กุสลตฺติเก สหชาตวารมฺปิ ปจฺจยวารมฺปิ นิสฺสยวารมฺปิ สํสฏฺฐวารมฺปิ สมฺปยุตฺตวารมฺปิ ปญฺหาวารมฺปิ คณิตํ, เอวํ คเณตพฺพํ.) ธมฺมปจฺจนีเย ติกปฏฺฐานํ นิฏฺฐิตํ. __________ อภิธมฺมปิฏก ธมฺมปจฺจนีย ทุกปฏฺฐานปาลิ __________ นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

เหตุปัจจัย มี ๓๐ วาระ

อารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ

อัญญมัญญปัจจัย มี ๒๕ วาระ ฯลฯ

อวิคตปัจจัย มี ๓๐ วาระ

(พึงนับเหมือนสหชาตวาร ปัจจยวาร นิสสยวาร สังสัฏฐวาร สัมปยุตตวาร และปัญหาวารในกุสลติกะที่นับไว้แล้ว)

ธัมมปัจจนียะ ติกปัฏฐาน จบ