พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน · ปัจจนียติกติกปัฏฐาน
นกุสลัตติกนสังกิลิฏฐสังกิเลสิกัตติกะ เล่ม ๔๕
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๓๖๓–๓๗๙ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๒/๖ ในปัจจนียติกติกปัฏฐานมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
๑. กุสลติกะ ๔. สังกิลิฏฐติกะ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๖ ปัจจนียติกติกปัฏฐาน นกุสลัตติกนสังกิลิฏฐสังกิเลสิกัตติกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๕)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๔๕ หน้า ๙๕–๙๙ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๔๕ หน้า ๑๔๙–๑๕๕
นกุสลํ นสงฺกิลิฏฺฐสงฺกิเลสิกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา เอกวีส, อารมฺมเณ สตฺตรส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต จตุวีส.
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่กิเลสทำให้เศร้าหมองและเป็น อารมณ์ของกิเลส (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๑ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๑๗ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๑ วาระ
นกุสลํ นอสงฺกิลิฏฺฐสงฺกิเลสิกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา จตุวีส ฯเปฯ อาเสวเน สตฺตรส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต จตุวีส.
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่กิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองแต่เป็น อารมณ์ของกิเลส (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
อาเสวนปัจจัย มี ๑๗ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๔ วาระ
นกุสลํ นอสงฺกิลิฏฺฐอสงฺกิเลสิกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ). เหตุยา เอกูนตึส, อารมฺมเณ จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกูนตึส.
๑. กุสลตฺติก ๕. วิตกฺกตฺติก
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่กิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองและ ไม่เป็นอารมณ์ของกิเลส (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๙ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๙ วาระ
นกุสลํ นสวิตกฺกสวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา จตุวีส, อารมฺมเณ สตฺตรส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต จตุวีส.
๑. กุสลติกะ ๕. วิตักกติกะ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีทั้งวิตกและวิจาร (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๔ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๑๗ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๔ วาระ
นกุสลํ นอวิตกฺกวิจารมตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา เอกูนตึส, อารมฺมเณ จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกูนตึส.
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ไม่มีวิตกมีเพียงวิจาร (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๙ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๙ วาระ
นกุสลํ นอวิตกฺกอวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต จตุวีส. ๑. กุสลตฺติก ๖. ปีติตฺติก
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ไม่มีทั้งวิตกและวิจาร (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๔ วาระ
นกุสลํ นปีติสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นสุขสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นอุเปกฺขาสหคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา เอกูนตึส, อารมฺมเณ จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกูนตึส.
๑. กุสลติกะ ๖. ปีติติกะ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่สหรคตด้วยปีติ ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่สหรคตด้วยสุข ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่สหรคตด้วยอุเบกขา (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๙ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๙ วาระ
๑. กุสลตฺติก ๗-๑๒. ทสฺสนตฺติกาทิ นกุสลํ นทสฺสเนน ปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นภาวนาย ปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา เอกูนตึส, อารมฺมเณ จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกูนตึส. นกุสลํ นเนวทสฺสเนน นภาวนาย ปหาตพฺพํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ. สพฺพตฺถ นว. วิปากํ นตฺถิ.)
๑. กุสลติกะ ๗ - ๑๒. ทัสสนติกะเป็นต้น
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรค ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๙ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๙ วาระ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรค และมรรคเบื้องบน ๓ (ย่อ ทุกปัจจัยมีปัจจัยละ ๙ วาระ ไม่มีวิบาก)
นกุสลํ นทสฺสเนน ปหาตพฺพเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นภาวนาย ปหาตพฺพ-เหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา เอกูนตึส, อารมฺมเณ จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกูนตึส.
นกุสลํ นเนวทสฺสเนน นภาวนาย ปหาตพฺพเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ. สพฺพตฺถ นว. วิปากํ นตฺถิ.)
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมีเหตุไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรค ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมีเหตุไม่ต้องประหาณด้วยมรรคเบื้องบน ๓ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๙ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๙ วาระ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมีเหตุมิใช่ไม่ต้องประหาณด้วยโสดาปัตติมรรคและมรรคเบื้องบน ๓ (ย่อ ทุกปัจจัยมีปัจจัยละ ๙ วาระ ไม่มีวิบาก)
นกุสลํ นอาจยคามึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา เอกวีส, อารมฺมเณ สตฺตรส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกวีส.
นกุสลํ นอปจยคามึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา เอกูนตึส, อารมฺมเณ จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกูนตึส.
นกุสลํ นเนวาจยคามินาปจยคามึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สพฺพตฺถ สตฺตรส. วิปากํ นตฺถิ.)
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุให้ถึงปฏิสนธิและจุติ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๑ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๑๗ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๑ วาระ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นเหตุให้ถึงนิพพาน (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๙ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๙ วาระ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ไม่เป็นเหตุให้ถึงปฏิสนธิ จุติ และ นิพพาน (ทุกปัจจัยมีปัจจัยละ ๑๗ วาระ ไม่มีวิบาก)
นกุสลํ นเสกฺขํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นอเสกฺขํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา เอกูนตึส, อารมฺมเณ จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกูนตึส.
นกุสลํ นเนวเสกฺขนาเสกฺขํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา สตฺตรส ฯเปฯ อาเสวเน นว ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต สตฺตรส.
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นของเสขบุคคล ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นของอเสขบุคคล (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๙ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๙ วาระ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ไม่เป็นของเสขบุคคลและอเสขบุคคล (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑๗ วาระ ฯลฯ
อาเสวนปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑๗ วาระ
นกุสลํ นปริตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ). เหตุยา สตฺตรส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต สตฺตรส.
นกุสลํ นมหคฺคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นอปฺปมาณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ). เหตุยา เอกูนตึส, อารมฺมเณ จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกูนตึส.
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นปริตตะ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๑๗ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๑๗ วาระ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นมหัคคตะ ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นอัปปมาณะ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๙ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๙ วาระ
นกุสลํ นปริตฺตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นมหคฺคตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นอปฺปมาณารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา เอกูนตึส, อารมฺมเณ จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกูนตึส.
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีปริตตะเป็นอารมณ์ ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีมหัคคตะเป็นอารมณ์ ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีอัปปมาณะเป็นอารมณ์ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๙ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๙ วาระ
๑. กุสลตฺติก ๑๓-๒๐. หีนตฺติกาทิ นกุสลํ นหีนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา เอกวีส, อารมฺมเณ สตฺตรส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกวีส.
นกุสลํ นมชฺฌิมํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา จตุวีส ฯเปฯ อาเสวเน สตฺตรส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต จตุวีส.
นกุสลํ นปณีตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา เอกูนตึส, อารมฺมเณ จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกูนตึส.
๑. กุสลติกะ ๑๓ - ๒๐. หีนติกะเป็นต้น
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นชั้นต่ำ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๑ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๑๗ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๑ วาระ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นชั้นกลาง (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
อาเสวนปัจจัย มี ๑๗ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๔ วาระ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นชั้นประณีต (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๙ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๙ วาระ
นกุสลํ นมิจฺฉตฺตนิยตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นสมฺมตฺตนิยตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา เอกูนตึส, อารมฺมเณ จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกูนตึส.
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีสภาวะผิดและให้ผลแน่นอน ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีสภาวะชอบและให้ผลแน่นอน ฯลฯ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๙ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๙ วาระ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ไม่แน่นอนโดยอาการทั้งสองนั้น (ทุก ปัจจัยมีปัจจัยละ ๑๗ วาระ ไม่มีวิบาก)
นกุสลํ นอนิยตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สพฺพตฺถ สตฺตรส. วิปากํ นตฺถิ.) นกุสลํ นมคฺคารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นมคฺคเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นมคฺคาธิปตึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ). เหตุยา เอกูนตึส, อารมฺมเณ จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกูนตึส.
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีมรรคเป็นอารมณ์ ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีมรรคเป็นเหตุ ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีมรรคเป็นอธิบดี (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๙ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๙ วาระ
นกุสลํ นอนุปฺปนฺนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นอุปฺปาทึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ.)
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งมิใช่ยังไม่เกิดขึ้น ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่จักเกิดขึ้นแน่นอน (ย่อ)
นกุสลํ นอตีตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นอนาคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ.)
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นอดีต ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นอนาคต (ย่อ)
นกุสลํ นอตีตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นอนาคตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นปจฺจุปฺปนฺนารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ.)
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีอดีตธรรมเป็นอารมณ์ ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีอนาคตธรรมเป็นอารมณ์ ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีปัจจุบันธรรมเป็นอารมณ์ (ย่อ)
นกุสลํ นอชฺฌตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นพหิทฺธา ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ.)
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นภายในตน ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นภายนอกตน (ย่อ)
นกุสลํ นอชฺฌตฺตารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ฯเปฯ นกุสลํ นพหิทฺธารมฺมณํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ. (สงฺขิตฺตํ).
เหตุยา เอกูนตึส, อารมฺมเณ จตุวีส ฯเปฯ วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต เอกูนตึส. ๑. กุสลตฺติก ๒๑. สนิทสฺสนตฺติก
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีธรรมภายในตนเป็นอารมณ์ ฯลฯ
... อาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลซึ่งไม่ใช่มีธรรมภายนอกตนเป็นอารมณ์ (ย่อ)
เหตุปัจจัย มี ๒๙ วาระ
อารัมมณปัจจัย มี ๒๔ วาระ ฯลฯ
วิปากปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
อวิคตปัจจัย มี ๒๙ วาระ
จบ นกุสลัตติกนสังกิลิฏฐสังกิเลสิกัตติกะ