พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ปัญจกนิบาต ปฐมปัณณาสก์ · สุมนวรรค
๖. กาลทานสูตร เล่ม ๒๒
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๓๖ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๑๐ ในสุมนวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ปัญจกนิบาต ปฐมปัณณาสก์ สุมนวรรค กาลทานสูตร (ฉบับหลวง เล่ม ๒๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๓๖ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๒)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๒๒ หน้า ๖๑–๖๒
๕. ทานานิสังสสูตร
ว่าด้วยอานิสงส์การให้ทาน ๕ ประการ
{๓๕} [๓๕] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อานิสงส์แห่งการให้ทานมี ๕ ประการนี้ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ(๑) ผู้ให้ทานย่อมเป็นที่รักที่ชอบใจของชนหมู่มาก
(๒) สัตบุรุษผู้สงบย่อมคบหาผู้ให้ทาน
(๓) ชื่อเสียงอันงามของผู้ให้ทานย่อมขจรไป
(๔) ผู้ให้ทานย่อมไม่ห่างเหินจากธรรมของคฤหัสถ์
(๕) ผู้ให้ทานหลังจากตายไปย่อมเข้าถึงสุคติโลกสวรรค์
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อานิสงส์แห่งการให้ทานมี ๕ ประการนี้แล”
ผู้ให้ย่อมเป็นที่รัก ชื่อว่าดำเนินตามธรรมเนียมของ
สัตบุรุษ สัตบุรุษผู้สงบ ผู้สำรวมอินทรีย์ ประพฤติ
พรหมจรรย์ ย่อมคบหาผู้ให้ทานทุกเมื่อ
สัตบุรุษเหล่านั้นก็จะแสดงธรรมอันเป็นเครื่องบรรเทา
สรรพทุกข์แก่เขา ซึ่งเขารู้ทั่วถึงแล้ว จะเป็นผู้ไม่มีอาสวะ
ปรินิพพานในโลกนี้ได้
๖. กาลทานสูตร
ว่าด้วยกาลทาน ๕ ประการ
{๓๖} [๓๖] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย กาลทาน (ทานอันสมควร) มี ๕ ประการนี้ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ
- ๑ธรรมของคฤหัสถ์ ในที่นี้หมายถึงศีล ๕ (องฺ.ปญฺจก.อ. ๒๒)
(๑) ให้ทานแก่ผู้มาสู่ถิ่นของตน
(๒) ให้ทานแก่ผู้เดินทาง
(๓) ให้ทานแก่คนไข้
(๔) ให้ทานในเวลาเกิดข้าวยากหมากแพง
(๕) ให้ข้าวใหม่ผลไม้ใหม่แก่ผู้มีศีล
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย กาลทานมี ๕ ประการนี้แล”
ผู้มีปัญญา รู้ความต้องการ ปราศจากความตระหนี่
ย่อมให้ทานในกาลที่ควรให้ บุคคลให้ทานตามกาล ในพระ
อริยเจ้าทั้งหลายผู้ปฎิบัติซื่อตรงผู้คงที่แล้ว ทักขิณาทาน
ของบุคคลผู้มีใจผ่องใสนั้นย่อมมีผลไพบูลย์
คนเหล่าใดอนุโมทนาหรือช่วยเหลือในทักขิณาทานนั้น ทักขิณาทานนั้นย่อมไม่มีผลบกพร่องเพราะการอนุโมทนาหรือการช่วยเหลือนั้น แม้คนที่อนุโมทนาหรือช่วยเหลือ
เหล่านั้นก็มีส่วนแห่งบุญด้วย
เพราะฉะนั้น อย่ามีจิตท้อถอยให้ทานในเขตบุญที่มี
ผลมากบุญทั้งหลายย่อมเป็นที่พึ่งของสัตว์ทั้งหลายในปรโลก
๗. โภชนทานสูตร
ว่าด้วยการให้โภชนะเป็นการให้ฐานะ ๕
{๓๗} [๓๗] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ทายกผู้ให้โภชนะเป็นทานชื่อว่าให้ฐานะ ๕ อย่างแก่ปฏิคาหก ฐานะ ๕ อย่างคืออะไรบ้าง คือ
จบ ๖. กาลทานสูตร