๑๐. สัปปสูตร ที่ ๒ เล่ม ๒๒

๑๐. ทุติยกัณหสัปปสูตร

ว่าด้วยโทษของงูเห่าและมาตุคาม สูตรที่ ๒

{๒๓๐} [๒๓๐] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษในงูเห่ามี ๕ ประการนี้ โทษ ๕ ประการ คืออะไรบ้าง คือ

(๑) มักโกรธ (๒) มักผูกโกรธ (๓) มีพิษร้าย (๔) มีลิ้นสองแฉก (๕) มักประทุษร้ายมิตร

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษในงูเห่ามี ๕ ประการนี้แล

ฉันนั้นเหมือนกัน ภิกษุทั้งหลาย โทษในมาตุคามก็มี ๕ ประการนี้ โทษ ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ

(๑) มักโกรธ (๒) มักผูกโกรธ (๓) มีพิษร้าย

(๔) มีลิ้นสองแฉก (๕) มักประทุษร้ายมิตร

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ในโทษ ๕ ประการนั้น ความที่มาตุคามเป็นผู้มีพิษร้าย ก็คือโดยมากมาตุคามมีราคะจัด ความที่มาตุคามเป็นผู้มีลิ้นสองแฉก ก็คือโดยมากมาตุคามมีวาจาส่อเสียด ความที่มาตุคามเป็นผู้มักประทุษร้ายมิตร ก็คือโดยมากมาตุคามมักประพฤตินอกใจ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย โทษในมาตุคามมี ๕ ประการนี้แล”

จบ ทีฆจาริกวรรคที่ ๓

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. ปฐมทีฆจาริกสูตร ๒. ทุติยทีฆจาริกสูตร

๓. อภินิวาสสูตร ๔. มัจฉรีสูตร

๕. ปฐมกุลูปกสูตร ๖. ทุติยกุลูปกสูตร

๗. โภคสูตร ๘. อุสสูรภัตตสูตร

๙. ปฐมกัณหสัปปสูตร ๑๐. ทุติยกัณหสัปปสูตร

(๒๔) ๔. อาวาสิกวรรค

๑. อาวาสิกสูตร

ว่าด้วยธรรมของเจ้าอาวาสที่ควรยกย่องและไม่ควรยกย่อง

{๒๓๑} [๒๓๑] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุเจ้าอาวาสผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการ ย่อมเป็นผู้ไม่ควรยกย่อง ธรรม ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ(๑) เป็นผู้ไม่ถึงพร้อมด้วยอากัปกิริยา ไม่ถึงพร้อมด้วยวัตร

(๒) ไม่เป็นพหูสูต ไม่ทรงไว้ซึ่งสุตะ

(๓) เป็นผู้ไม่ประพฤติขัดเกลา ไม่ยินดีในการปลีกตัวออกเร้น ไม่ยินดีในกัลยาณธรรม

(๔) ไม่เป็นผู้มีวาจาไพเราะ ไม่มีสำเนียงไพเราะ

(๕) มีปัญญาทราม โง่เขลา

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุเจ้าอาวาสผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการ นี้แลเป็นผู้ไม่ควรยกย่อง

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุเจ้าอาวาสผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการ ย่อมเป็นผู้ควรยกย่อง ธรรม ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ(๑) เป็นผู้ถึงพร้อมด้วยอากัปกิริยา ถึงพร้อมด้วยวัตร

(๒) เป็นพหูสูต ทรงไว้ซึ่งสุตะ

(๓) เป็นผู้ประพฤติขัดเกลา ยินดีในการหลีกออกเร้น ยินดีในกัลยาณธรรม

(๔) เป็นผู้มีวาจาไพเราะ มีสำเนียงไพเราะ

(๕) มีปัญญา ไม่โง่เขลา

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุเจ้าอาวาสผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการนี้ แลเป็นผู้ควรยกย่อง”