๑๑. ตัณหาสูตร เล่ม ๒๒

๑๐๖ ติสฺโส อิมา ภิกฺขเว ตณฺหา ปหาตพฺพา ตโย จ มานา กตมา ติสฺโส ตณฺหา ปหาตพฺพา กามตณฺหา ภวตณฺหา วิภวตณฺหา อิมา ติสฺโส ตณฺหา ปหาตพฺพา กตเม ตโย มานา มาโน โอมาโน อติมาโน อิเม ตโย มานา [๑]- ยโต โข ภิกฺขเว ภิกฺขุโน อิมา ติสฺโส ตณฺหา ปหีนา โหนฺติ อิเม จ ตโย มานา อยํ วุจฺจติ ภิกฺขเว ภิกฺขุ อจฺเฉชฺชิ ตณฺหํ วิวตฺตยิ สญฺโญชนํ สมฺมา มานาภิสมยา อนฺตมกาสิ ทุกฺขสฺสาติ ฯ

อานิสํสวคฺโค ปญฺจโม ฯ

ตสฺสุทฺทานํ

ปาตุภาโว อานิสํโส อนิจฺจํ ทุกฺขมนตฺตโต ๑

นิพฺพานํ ตโย อโนทิสํ วุตฺตา ภวา ตณฺหาย ๒ เต ทสาติ ฯ

ทุติยปณฺณาสโก นิฏฺฐิโต ฯ

____________

ปณฺณาสกาสงฺคหิโต วคฺโค

ติกวคฺโค ปฐโม

๑ ม. ยุ. ปหาตพฺพา ฯ

๑ ม. อนิจฺจทุกฺขอนตฺตโต ฯ ๒ ยุ. ภวตณฺหาย ... ฯ

ดูกรภิกษุทั้งหลาย ตัณหา ๓ และมานะ ๓ ควรละ ตัณหา ๓ เป็นไฉนคือ กามตัณหา ๑ ภวตัณหา ๑ วิภวตัณหา ๑ ตัณหา ๓ นี้ควรละ มานะ ๓เป็นไฉน คือความถือตัวว่าเสมอเขา ๑ ความถือตัวว่าเลวกว่าเขา ๑ ความถือตัวว่าดีกว่าเขา ๑ มานะ ๓ นี้ควรละดูกรภิกษุทั้งหลาย เมื่อใดแล ตัณหา ๓ และมานะ๓ นี้ย่อมเป็นธรรมชาติอันภิกษุละได้แล้วเมื่อนั้น ภิกษุนี้เรากล่าวว่า ได้ตัดตัณหาขาดแล้ว คลายสังโยชน์ได้แล้ว ได้กระทำที่สุดทุกข์เพราะละมานะได้โดยชอบ ฯ

จบสูตรที่ ๑๑

จบอานิสังสวรรคที่ ๕

_______________

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. ปาตุภาวสูตร ๒. อานิสังสสูตร

๓. อนิจจสูตร ๔. ทุกขสูตร

๕. อนัตตสูตร ๖. นิพพานสูตร

๗. อโนทิสสสูตรที่ ๑ ๘. อโนทิสสูตรที่ ๒

๙. อโนทิสสูตรที่ ๓ ๑๐. ภวสูตร

๑๑. ตัณหาสูตร ฯ

จบทุติยปัณณาสก์