ปธานสูตร เล่ม ๒๑

จตฺตาริมานิ ภิกฺขเว สมฺมปฺปธานานิ. กตมานิ จตฺตาริ ? อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ อนุปฺปนฺนานํ ปาปกานํ อกุสลานํ ธมฺมานํ อนุปฺปาทาย ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ, วีริยํ อารภติ, จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ. อุปฺปนฺนานํ ปาปกานํ อกุสลานํ ธมฺมานํ ปหานาย ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ, วีริยํ อารภติ, จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ. อนุปฺปนฺนานํ กุสลานํ ธมฺมานํ อุปฺปาทาย ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ, วีริยํ อารภติ, จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ. อุปฺปนฺนานํ กุสลานํ ธมฺมานํ ฐิติยา อสมฺโมสาย ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย ภาวนาย ปาริปูริยา ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ, วีริยํ อารภติ, จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ. อิมานิ โข ภิกฺขเว จตฺตาริ สมฺมปฺปธานานีติ.

สมฺมปฺปธานา มารเธยฺยาภิภูตา

เต อสิตา ชาติมรณสฺส ปารคู

เต ตุสิตา เชตฺวา มารํ สวาหนํ (๑) เต อเนชา

สพฺพํ นมุจิพลํ อุปาติวตฺตา เต สุขิตาติ. ตติยํ.

ภิกษุทั้งหลาย สัมมัปปธาน (ความเพียรชอบ) ๔ ประการนี้ สัมมัปปธาน ๔ ประการ อะไรบ้าง คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้๑. สร้างฉันทะ พยายาม ปรารภความเพียร ประคองจิต มุ่งมั่นเพื่อ ป้องกันบาปอกุศลธรรมที่ยังไม่เกิดมิให้เกิดขึ้น๒. สร้างฉันทะ พยายาม ปรารภความเพียร ประคองจิต มุ่งมั่นเพื่อ ละบาปอกุศลธรรมที่เกิดขึ้นแล้ว๓. สร้างฉันทะ พยายาม ปรารภความเพียร ประคองจิต มุ่งมั่นเพื่อ ทำกุศลธรรมที่ยังไม่เกิดให้เกิดขึ้น๔. สร้างฉันทะ พยายาม ปรารภความเพียร ประคองจิต มุ่งมั่นเพื่อ ความดำรงอยู่ไม่เลือนหาย ภิญโญภาพ ไพบูลย์ เจริญเต็มที่แห่ง กุศลธรรมที่เกิดขึ้นแล้วภิกษุทั้งหลาย สัมมัปปธาน ๔ ประการนี้แล

พระขีณาสพเหล่านั้นมีสัมมัปปธาน

ครอบงำบ่วงมาร ได้ อันกิเลสไม่อาศัย

ถึงฝั่งแห่งชาติและมรณะ

ท่านเหล่านั้นชนะมารพร้อมทั้งเสนามาร

เป็นผู้ยินดี ไม่มีความหวั่นไหว

และล่วงพ้นซึ่งกองพลมารทั้งหมด ถึงสุข แล้ว

ปธานสูตรที่ ๓ จบ