๑. สิวสูตร เล่ม ๑๕

๓. นานาติตถิยวรรค

หมวดว่าด้วยเทพบุตรสาวกของเดียรถีย์สำนักต่าง ๆ

๑. สิวสูตร

ว่าด้วยการคบหากับสัตบุรุษ

{๒๗๘} [๑๐๒] ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วอย่างนี้

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระวิหารเชตวัน อารามของอนาถบิณฑิกคฤหบดี ใกล้พระนครสาวัตถี ครั้งนั้นแล เมื่อปฐมยามผ่านไปแล้ว สิวเทพบุตรผู้มีรัศมีงามยิ่งนัก ยังพระวิหารเชตวันให้สว่างไสวไปทั่วแล้ว เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้นแล้วได้ถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้าแล้วยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่ง{๒๗๙} สิวเทพบุตรผู้ยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่งได้กล่าวคาถาเหล่านี้ในสำนักพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า

บุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษ พึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ เพราะรู้แจ้งสัทธรรมของพวกสัตบุรุษย่อมมีแต่คุณความดี ไม่มีโทษเสียหายเลย

บุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษ พึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ บุคคลย่อมได้ปัญญาเพราะรู้แจ้งสัทธรรมของพวกสัตบุรุษย่อมไม่ได้ปัญญาจากคนพาล

บุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษ พึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ บุคคลรู้แจ้งสัทธรรมของพวกสัตบุรุษแล้ว ย่อมไม่เศร้าโศกในท่ามกลางผู้ได้รับความเศร้าโศก

บุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษ พึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ บุคคลรู้แจ้งสัทธรรมของพวกสัตบุรุษแล้วย่อมรุ่งเรืองในท่ามกลางแห่งญาติบุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษ พึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ สัตว์ทั้งหลายรู้แจ้งสัทธรรมของพวกสัตบุรุษแล้วย่อมไปสู่สุคติบุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษ พึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ สัตว์ทั้งหลายรู้แจ้งสัทธรรมของพวกสัตบุรุษแล้วย่อมดำรงอยู่ได้อย่างสบายตลอดไป{๒๘๐} ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสตอบสิวเทพบุตรด้วยพระคาถาว่า

บุคคลพึงคบหากับพวกสัตบุรุษ พึงทำความสนิทสนมกับพวกสัตบุรุษไว้ บุคคลรู้แจ้งสัทธรรมของพวกสัตบุรุษแล้วย่อมหลุดพ้นจากทุกข์ทั้งปวง

๒. เขมสูตร

ว่าด้วยความคิดของคนเขลา

{๒๘๑} [๑๐๓] เขมเทพบุตรผู้ยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่งได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ในสำนักพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า

คนพาลผู้ด้อยปัญญามักประพฤติตนเป็นเหมือนศัตรู มักทำบาปกรรมซึ่งส่งผลที่เจ็บแสบให้

บุคคลทำกรรมใดแล้วย่อมเดือดร้อนในภายหลัง ย่อมร้องไห้น้ำตานองหน้าเสวยผลแห่งกรรมใด กรรมนั้นทำแล้วไม่ดีเลย