๑๐. วยธัมมสูตร เล่ม ๑๗

๙. ขยธัมมสูตร

ว่าด้วยสภาพที่มีความสิ้นไปเป็นธรรมดา

{๓๘๕} [๑๗๘] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี

ท่านพระราธะได้ทูลถามพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ มีคำที่กล่าวกันว่า ‘ขยธรรม ขยธรรม’ ดังนี้ อะไรหนอเป็นขยธรรม พระพุทธเจ้าข้า”

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า “ดูก่อนราธะ รูปเป็นขยธรรม เวทนาเป็นขยธรรม สัญญาเป็นขยธรรม สังขารเป็นขยธรรม วิญญาณเป็นขยธรรม ดูก่อนราธะ อริยสาวกผู้ได้สดับแล้วเห็นอยู่อย่างนี้ ... ย่อมรู้ชัดว่า ... กิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้มิได้มีอีก’ ดังนี้”

๑๐. วยธัมมสูตร

ว่าด้วยสภาพที่มีความเสื่อมไปเป็นธรรมดา

{๓๘๖} [๑๗๙] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี

ท่านพระราธะได้ทูลถามพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ มีคำที่กล่าวกันว่า ‘วยธรรม วยธรรม’ ดังนี้ อะไรหนอเป็นวยธรรม พระพุทธเจ้าข้า”

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า “ดูก่อนราธะ รูปเป็นวยธรรม เวทนาเป็นวยธรรม สัญญาเป็นวยธรรม สังขารเป็นวยธรรม วิญญาณเป็นวยธรรม ดูก่อนราธะ อริยสาวกผู้ได้สดับแล้วเห็นอยู่อย่างนี้ ... ย่อมรู้ชัดว่า ... กิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้มิได้มีอีก’ ดังนี้”

๑๑. สมุทยธัมมสูตร

ว่าด้วยสภาพที่มีความเกิดขึ้นเป็นธรรมดา

{๓๘๗} [๑๘๐] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี

ท่านพระราธะได้ทูลถามพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ มีคำที่กล่าวกันว่า ‘สมุทยธรรม สมุทยธรรม ’ ดังนี้ อะไรหนอเป็นสมุทยธรรม พระพุทธเจ้าข้า”

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า “ดูก่อนราธะ รูปเป็นสมุทยธรรม เวทนาเป็นสมุทยธรรม สัญญาเป็นสมุทยธรรม สังขารเป็นสมุทยธรรม วิญญาณเป็นสมุทยธรรม ดูก่อนราธะ อริยสาวกผู้ได้สดับแล้วเห็นอยู่อย่างนี้ ... ย่อมรู้ชัดว่า ... กิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้มิได้มีอีก’ ดังนี้”

๑๒. นิโรธธัมมสูตร

ว่าด้วยสภาพที่มีความดับไปเป็นธรรมดา

{๓๘๘} [๑๘๑] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี

ครั้งนั้นแล ท่านพระราธะเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้นแล้วถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้าแล้วนั่ง ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้ทูลถามพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ มีคำที่กล่าวกันว่า ‘นิโรธธรรม นิโรธธรรม’ ดังนี้ อะไรหนอเป็นนิโรธธรรม พระพุทธเจ้าข้า”พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตอบว่า “ดูก่อนราธะ รูปเป็นนิโรธธรรม เวทนาเป็นนิโรธธรรม สัญญาเป็นนิโรธธรรม สังขารเป็นนิโรธธรรม วิญญาณ