๓. โคตมีสูตร เล่ม ๑๕

{๕๒๗} ลำดับนั้น โสมาภิกษุณีได้มีความดำริว่า “ท่านผู้นี้เป็นใครกันหนอ จะเป็นมนุษย์หรืออมนุษย์ มากล่าวคาถาอยู่” ทันใดนั้น โสมาภิกษุณีได้ฉุกคิดขึ้นว่า “นี่คือมารผู้มีใจบาป ต้องการจะให้เราเกิดความกลัว ความหวาดเสียว ความขนพองสยองเกล้า และต้องการจะให้เราเคลื่อนจากสมาธิ จึงกล่าวคาถา” ครั้นโสมาภิกษุณีทราบว่านี่คือมารผู้มีใจบาป จึงได้กล่าวกะมารผู้มีใจบาปนั้นด้วยคาถาว่า

ความเป็นสตรีจะทำอะไรได้ ในเมื่อจิตตั้งมั่นดีแล้ว ในเมื่อญาณเป็นไปอยู่แก่ผู้เห็นแจ้งธรรมโดยถูกต้อง

ผู้ใดมีความคิดเห็นแน่นอนอย่างนี้ว่า ‘เราเป็นสตรี’ หรือว่า ‘เราเป็นบุรุษ’ หรือยังมีความเกาะเกี่ยวว่า ‘เรามีอยู่’ มารควรจะกล่าวกะผู้นั้นเถิด

ลำดับนั้น มารผู้มีใจบาปรู้ว่า “โสมาภิกษุณีรู้จักเรา” จึงเป็นทุกข์ เสียใจ ได้อันตรธานไปในที่นั้นนั่นเอง

๓. โคตมีสูตร

ว่าด้วยมารรังควานกีสาโคตมีภิกษุณี

{๕๒๘} [๑๖๔] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี

ครั้งนั้นแลเป็นเวลาเช้า กีสาโคตรมีภิกษุณีครองอันตรวาสกแล้วถือบาตรจีวรเข้าไปบิณฑบาตยังพระนครสาวัตถี เที่ยวบิณฑบาตในพระนครสาวัตถี กลับจากบิณฑบาตภายหลังฉันภัตตาหารแล้ว เข้าไปยังป่าอันธวันเพื่อพักผ่อนกลางวัน ครั้นถึงป่าอันธวันแล้วได้นั่งพักกลางวันที่โคนไม้ต้นหนึ่ง

{๕๒๙} ลำดับนั้น มารผู้มีใจบาปต้องการจะให้กีสาโคตมีภิกษุณีเกิดความกลัว ความหวาดเสียว ความขนพองสยองเกล้า และต้องการจะให้ออกจากสมาธิ

จึงเข้าไปหากีสาโคตรมีภิกษุณีถึงที่พัก ครั้นแล้วได้กล่าวกะกีสาโคตมีภิกษุณีด้วยคาถาว่า

ท่านผู้มีบุตรตายแล้วมานั่งอยู่คนเดียว หน้าตาเหมือนคนร้องไห้ อยู่โดดเดี่ยวท่ามกลางไพร กำลังแสวงหาชายหรือหนอ

{๕๓๐} ลำดับนั้น กีสาโคตมีภิกษุณีได้มีความดำริว่า “ท่านผู้นี้เป็นใครกันหนอจะเป็นมนุษย์หรืออมนุษย์ มากล่าวคาถาอยู่” ทันใดนั้น กีสาโคตมีภิกษุณีได้ฉุกคิดขึ้นว่า “นี่คือมารผู้มีใจบาป ต้องการจะให้เราเกิดความกลัว ความหวาดเสียว ความขนพองสยองเกล้า และต้องการจะให้เราเคลื่อนจากสมาธิ จึงกล่าวคาถา” ครั้นกีสาโคตมีภิกษุณีทราบว่านี่คือมารผู้มีใจบาป จึงได้กล่าวกะมารผู้มีใจบาปนั้นด้วยคาถาว่า

เราผู้มีบุตรตายแล้วก็เป็นอย่างความตายของบุตรที่ถึงที่สุดแล้ว แม้บุรุษทั้งหลายก็มีที่สุดอย่างนั่นเหมือนกัน เราไม่เศร้าโศก ไม่ร้องไห้ ไม่กลัวความตายนั่นหรอก ท่านผู้มีอายุ

เรากำจัดความเพลิดเพลินในส่วนทั้งปวง ได้แล้ว ทำลายกองแห่งความมืดได้แล้ว เราชนะเสนาแห่งมัจจุราชได้แล้ว เป็นผู้ไม่มีอาสวะอยู่

ลำดับนั้น มารผู้มีใจบาปรู้ว่า “กีสาโคตมีภิกษุณีรู้จักเรา” จึงเป็นทุกข์ เสียใจ ได้อันตรธานไปในที่นั้นนั่นเอง

๔. วิชยาสูตร

ว่าด้วยมารรังควานวิชยาภิกษณี

{๕๓๑} [๑๖๕] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี

ครั้งนั้นแลเป็นเวลาเช้า วิชยาภิกษุณีครองอันตรวาสกแล้วถือบาตรจีวร เข้าไปบิณฑบาตยังพระนครสาวัตถี เที่ยวบิณฑบาตในพระนครสาวัตถี กลับจากบิณฑบาตภายหลังฉันภัตตาหารแล้ว เข้าไปยังป่าอันธวันเพื่อพักผ่อนกลางวัน ครั้นถึงป่าอันธวันแล้วได้นั่งพักกลางวันที่โคนไม้ต้นหนึ่ง

{๕๓๒} ลำดับนั้น มารผู้มีใจบาปต้องการจะให้วิชยาภิกษุณีเกิดความกลัวความหวาดเสียว ความขนพองสยองเกล้า และต้องการจะให้ออกจากสมาธิ จึงเข้าไปหาวิชยาภิกษุณีถึงที่นั่งพัก ครั้นแล้วได้กล่าวกะวิชยาภิกษุณีด้วยคาถาว่า

เธอยังเป็นสาวมีรูปงาม และฉันเองก็ยังหนุ่มยังแน่น มาเถิดน้องนาง เรามาร่วมอภิรมย์ด้วยดนตรีเครื่อง ๕ กันเถิด

{๕๓๓} ลำดับนั้น วิชยาภิกษุณีได้มีความดำริว่า “ท่านผู้นี้เป็นใครกันหนอ จะเป็นมนุษย์หรืออมนุษย์ มากล่าวคาถาอยู่” ทันใดนั้น วิชยาภิกษุณีได้ฉุกคิดขึ้นว่า “นี่คือมารผู้มีใจบาป ต้องการจะให้เราเกิดความกลัว ความหวาดเสียว ความขนพองสยองเกล้า และต้องการจะให้เราเคลื่อนจากสมาธิ จึงกล่าวคาถา” ครั้นวิชยาภิกษุณีทราบว่านี่คือมารผู้มีใจบาป จึงได้กล่าวกะมารผู้มีใจบาปนั้นด้วยคาถาว่า

ดูก่อนมาร รูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ อันน่ารื่นรมย์ใจ เราขอมอบให้ท่านผู้เดียว เพราะเราไม่ต้องการมัน

เราอึดอัดระอาด้วยกายเน่าซึ่งมีแต่จะแตกทำลายเปื่อยพังไปนี้อยู่ กามตัณหาเราถอนได้แล้ว