พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เปตวัตถุ · มหาวรรค
๑๒. อัมพวนเปตวัตถุ เล่ม ๒๖
Text layerBuddha’s wordsItems ๑๓๒ (Royal Thai)12/16 in มหาวรรค4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
_______
๑๒. อมฺพวนเปตวตฺถุ
๑๒. อัมพวนเปตวัตถุ
เรื่องเปรตเฝ้าสวนมะม่วง
(พวกพ่อค้าได้ถามเวมานิกเปรตตนหนึ่งว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เปตวัตถุ มหาวรรค อัมพวนเปตวัตถุ (Royal Thai Volume 26 · Mahachula Volume 26 · Mahamakut Volume 49 · Chaloem Phrakiat Volume 26)
บาลี (มหาจุฬาฯ), vol. 26, pp. 254–254 · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒), vol. 26, pp. 298–298
อยญฺจ เต โปกฺขรณี สุรมฺมา
สมา สุติตฺถา (๑) จ มโหทกา จ
สุปุปฺผิตา ภมรคณานุกิณฺณา
กถํ ตยา ลทฺธา อยํ มนุญฺญา.
- 1ก. สุปฺปติตฺถา
สระโบกขรณีของท่านนี้แสนจะน่ารื่นรมย์
มีพื้นราบเรียบ มีท่าน้ำงดงาม มีน้ำมาก
มีดอกไม้บานสะพรั่ง ขวักไขว่ด้วยหมู่ภมร
ท่านได้สระโบกขรณีเป็นที่เจริญใจนี้มาอย่างไร
อิทญฺจ เต อมฺพวนํ สุรมฺมํ
สพฺโพตุกํ ธารยติ (๑) ผลานิ
สุปุปฺผิตํ ภมรคณานุกิณฺณํ
กถํ ตยา ลทฺธมิทํ วิมานนฺติ.
- 1ฉ. ธารยเต
สวนมะม่วงของท่านนี้แสนจะน่ารื่นรมย์
กำลังเผล็ดผล มีดอกบานสพรั่ง ขวักไขว่ไปด้วยหมู่ภมร
นำความสุขมาให้ ทุกฤดูกาล
ท่านได้วิมานนี้มาอย่างไร
(เวมานิกเปรตนั้นตอบว่า)
อมฺพปกฺโกทกํ (๑) ยาคุํ สีตจฺฉายํ มโนรมํ (๒)
ธีตาย ทินฺนทาเนน เตน เม อิธ ลพฺภตีติ.
- 1ฉ. อมฺพปกฺกํ ทกํ
- 2ฉ.ม. สีตจฺฉายา มโนรมา
ข้าพเจ้าได้สวนมะม่วงมีร่มเงาเย็นน่ารื่นรมย์ใจในที่นี้
เพราะทานที่ธิดาของข้าพเจ้าถวายมะม่วงสุก
น้ำ ข้าวยาคูแล้วอุทิศให้
(ธิดาของเปรตนั้นบอกลูกของตนเองว่า)
สนฺทิฏฺฐิกํ เอวํ (๑) ปสฺสถ ทานสฺส
ทมสฺส สํยมสฺส วิปากํ
ทาสี อหํ อยฺยกุเลสุ หุตฺวา
สุณิสา โหมิ อคารสฺส อิสฺสราติ.
อสาตํ สาตรูเปน ปิยรูเปน อปฺปิยํ
ทุกฺขํ สุขสฺส รูเปน ปมตฺตํ อติวตฺตตีติ. (๒)
อมฺพวนเปตวตฺถุ ทฺวาทสมํ.
- 1ฉ.ม. กมฺมํ เอวํ
- 2อสาตํ ฯเปฯ อติวตฺตตีติ อยํ คาถา ฉ.ม. โปตฺถเกสุ น ทิสฺสติ.
ขอลูกจงดูผลแห่งทาน ความข่มใจ
และความสำรวมที่เห็นผลทันตาอย่างนี้
แม่เป็นสาวใช้ มาเป็นลูกสะใภ้เป็นใหญ่ในเรือนในตระกูลของลูก
(ภายหลังวันหนึ่ง พระศาสดาทรงเห็นนางมีญาณแก่กล้า จึงแผ่รัศมีไปแสดง
พระองค์ให้ปรากฏดุจประทับยืนอยู่เฉพาะหน้า แล้วได้ตรัสคาถานี้ว่า)
สิ่งที่ไม่น่าชอบใจย่อมครอบงำผู้ประมาทโดยอาการที่น่าชอบใจ
สิ่งที่ไม่น่ารักย่อมครอบงำผู้ประมาทโดยอาการที่น่ารัก
และสิ่งที่เป็นทุกข์ย่อมครอบงำผู้ประมาทได้โดยอาการที่เป็นสุข
อัมพวนเปตวัตถุที่ ๑๒ จบ
End of ๑๒. อัมพวนเปตวัตถุ