๖. วิหารวิมาน เล่ม ๒๖

[๗๒๘] ถึงแม้พระเจ้าจักรพรรดิได้เสวยราชสมบัติ เป็นใหญ่ในมหาทวีปทั้ง ๔ ก็ยังไม่ถึงเสี้ยวที่ ๑๖ แห่งการถวายนํ้าข้าวนั้นเลย

จบ กัญชิกทายิกาวิมานที่ ๕

๖. วิหารวิมาน

ว่าด้วยผลบุญที่ทำให้ไปเกิดในวิหารวิมาน

(ท่านพระอนุรุทธเถระถามนางเทพธิดาองค์หนึ่งว่า)

{๔๔}[๗๒๙] ดูก่อนแม่เทพธิดา ท่านมีวรรณะงดงาม มีรัศมีรุ่งเรือง สว่างไสวไปทั่วทุกทิศเหมือนดาวประกายพรึกฉะนั้น[๗๓๐] เมื่อท่านฟ้อนรำอยู่ เสียงทิพย์อันน่าฟังวังเวงใจ เปล่งออกจากอวัยวะน้อยใหญ่พร้อม ๆ กัน[๗๓๑] เมื่อท่านฟ้อนรำอยู่ กลิ่นทิพย์อันหอมหวนยวนใจ ก็ฟุ้งขจรออกจากอวัยวะน้อยใหญ่ทุก ๆ ส่วน[๗๓๒] เมื่อท่านพริ้วกายไปมา เครื่องประดับที่ช้องผมก็ส่งเสียงไพเราะ เหมือนเสียงดนตรีเครื่องห้า[๗๓๓] ต่างหูที่กระทบลมเข้าก็สั่นไหว ส่งเสียงไพเราะเหมือนเสียงดนตรีเครื่องห้า

[๗๓๔] แม้กลิ่นแห่งดอกไม้ประดับศีรษะท่านก็หอมหวนชวนให้ชื่นใจ หอมฟุ้งขจรไปทั่วทุกทิศดังต้นอุโลกฉะนั้น

[๗๓๕] ท่านได้สูดดมกลิ่นอันหอมหวนนั้น ทั้งได้ชมชื่นรูปทิพย์ ซึ่งมิใช่ของมนุษย์ ดูก่อนแม่เทพธิดา อาตมาถามท่านแล้ว ขอท่านจงบอก นี้เป็นผลแห่งกรรมอะไร(นางเทพธิดานั้นตอบว่า)

[๗๓๖] ข้าแต่พระคุณเจ้าผู้เจริญ นางวิสาขามหาอุบาสิกาสหายของดิฉันอยู่ในพระนครสาวัตถี ได้สร้างมหาวิหารถวายสงฆ์ ดิฉันได้เห็นอาคารอันสวยงามนั้นแล้วมีจิตเลื่อมใส อนุโมทนาในวิหารทานนั้นด้วย[๗๓๗] ก็วิมานอันเป็นที่รักนี้ ดิฉันได้แล้วด้วยการอนุโมทนาอย่างเดียวเท่านั้น วิมานนี้เป็นวิมานที่น่าอัศจรรย์ น่าดู น่าชม โดยรอบสูง ๑๖ โยชน์ เลื่อนลอยไปในอากาศ ได้ด้วยบุญฤทธิ์ของดิฉัน[๗๓๘] ปราสาทที่อยู่ของดิฉันถูกเนรมิตแยกออกเป็นส่วน ๆ รุ่งเรืองเป็นสง่าอยู่ตลอด ๑๐๐ โยชน์โดยรอบ ก็ด้วยผลวิบากนั้น

[๗๓๙] อนึ่ง ที่วิมานของดิฉันนี้มีสระโบกขรณีเป็นที่อาศัยของหมู่มัจฉาชาติ มีนํ้าใสสะอาด ลาดบริเวณด้วยทรายทอง

[๗๔๐] ดาดาษไปด้วยปทุมชาตินานาชนิด รายล้อมด้วยบัวขาบ พอถูกลมพัดก็หอมฟุ้งขจรไป

[๗๔๑] มีรุกขชาติชนิดต่าง ๆ ที่ไม่มีใครปลูก เกิดเองอยู่ใกล้วิมาน คือ ต้นหว้า ต้นขนุน ต้นตาล และป่ามะพร้าว

[๗๔๒] วิมานนี้กึกก้องไปด้วยเสียงดนตรีชนิดต่าง ๆ และอึกทึกไป ด้วยหมู่นางอัปสร แม้คนที่ได้เห็นวิมานนี้ในฝันก็ยังปลื้มใจ

[๗๔๓] วิมานอันมีรัศมีสว่างไสวไปทั่วทุกทิศ น่าอัศจรรย์ น่าดู น่าชมเช่นนี้ เกิดแก่ดิฉันเพราะกุศลกรรมทั้งหลาย จึงควรทำบุญกันโดยแท้

(พระอนุรุทธเถระเมื่อจะให้นางเทพธิดาบอกที่เกิดของนางวิสาขามหาอุบาสิกา จึงกล่าวถามว่า)

[๗๔๔] วิมานอันน่าอัศจรรย์น่าดูน่าชมนี้ท่านได้มาด้วยการ อนุโมทนานั้นอย่างเดียวเท่านั้น สตรีที่มีนามว่าวิสาขา ผู้ได้ถวายทานนั้นไปเกิดที่ไหน ขอท่านจงบอกคติของนางแก่อาตมาด้วยเถิด(นางเทพธิดานั้นตอบว่า)

[๗๔๕] ข้าแต่ท่านผู้เจริญ นางวิสาขามหาอุบาสิกาสหายของดิฉัน ได้สร้างมหาวิหารถวายแด่สงฆ์และได้ถวายทานแด่สงฆ์ เป็นผู้รู้ธรรมแจ่มแจ้ง เธอได้เกิดในหมู่ทวยเทพชั้นนิมมานรดี[๗๔๖] เป็นประชาบดีของท้าวสุนิมมิตะผู้เป็นใหญ่ในชั้นนิมมานรดี นั้น วิบากแห่งกรรมของนางวิสาขามหาอุบาสิกานั้นเป็น อจินไตยที่ใคร ๆ ไม่ควรคิด ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ดิฉัน

ได้พยากรณ์ที่เกิดของนางวิสาขาที่พระคุณเจ้าถามว่า ‘นางวิสาขานั้นเกิด ณ ที่ไหน, โดยไม่ผิดพลาด

[๗๔๗] เพราะเหตุนั้นแล ขอพระคุณเจ้าได้กรุณาชักชวนแม้คนอื่น ๆ ว่า ‘ท่านทั้งหลายจงปลื้มใจถวายทานแด่สงฆ์เถิด และจงมีใจเลื่อมใสฟังธรรม การได้อัตภาพเป็นมนุษย์ที่ได้แสนยากอันพวกท่านได้กันแล้ว[๗๔๘] พระพุทธเจ้ามีพระสุรเสียงดุจเสียงพรหม มีพระฉวีวรรณ ดุจทองคำ เป็นอธิบดีแห่งมรรคา ได้ทรงแสดงทางใดไว้ ว่าเป็นทางสวรรค์ ทางนั้นเป็นทางอันประเสริฐ ท่านทั้งหลายจงปลื้มใจถวายทานแด่สงฆ์ ซึ่งเป็นเขตที่บุคคล ถวายทักษิณาแล้วมีผลมาก[๗๔๙] พระอริยบุคคล ๘ จัดเป็น ๔ คู่ ที่สัตบุรุษทั้งหลายสรรเสริญแล้ว เป็นสาวกของพระสุคตเจ้าผู้ควรแก่ทักษิณาทาน ทานที่บุคคลถวายแล้วแก่ท่านเหล่านั้นย่อมมีผลานิสงส์มาก

[๗๕๐] ท่านผู้ปฏิบัติเพื่อมรรค ๔ ประเภท ท่านผู้ตั้งอยู่แล้วในผล ๔ ประเภท นั่นคือพระสงฆ์ผู้ปฏิบัติตรง ประกอบด้วย ปัญญาและศีล

[๗๕๑] เมื่อสัตว์มนุษย์ทั้งหลายผู้ปรารถนาบุญบูชาอยู่ ทำบุญซึ่งมีอุปธิเป็นผลอยู่ ทานที่ให้แล้วในสงฆ์นี้ย่อมมีผลมาก

[๗๕๒] พระสงฆ์นี้แลเป็นผู้มีคุณความดีอันยิ่งใหญ่ ผู้ให้เกิดผล ไพบูลย์ ยากที่ใครจะปริมาณคุณความดีได้ว่ามีเท่านี้ ๆ เหมือนทะเลยากที่จะคาดคะเนนํ้าได้ว่ามีเท่านี้ ๆ พระสงฆ์ เหล่านี้แลเป็นผู้ประเสริฐสุด เป็นสาวกของพระพุทธเจ้า

ผู้มีความเพียรเป็นเยี่ยมในหมู่นรชน เป็นแหล่งสร้างแสงสว่างคือแสดงพระสัทธรรมที่พระพุทธเจ้าทรงประกาศไว้แล้ว

[๗๕๓] ผู้ปรารถนาบุญเหล่าใดถวายทานอุทิศต่อสงฆ์ ทักษิณาของเขาเหล่านั้นจัดว่าถวายดีแล้ว บูชาดีแล้ว เซ่นสรวงดีแล้ว ทักษิณานั้นจัดเป็นสังฆทาน ตั้งไว้ดีแล้วในสงฆ์ อันพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทั้งหลายผู้ร้แจ้งโลกทรงสรรเสริญแล้วว่ามีผลมาก[๗๕๔] เหล่าชนผู้เกิดความโสมนัส ยังท่องเที่ยวอยู่ในโลก เมื่อ มาหวนระลึกถึงบุญเช่นนี้ได้ กำจัดมลทินคือความตระหนี่ พร้อมทั้งรากเหง้าเสียได้แล้ว ก็จะไม่เป็นผู้ถูกผู้รู้ติเตียน แต่นั้นก็จะเข้าแดนสวรรค์

จบ วิมานที่ ๖

จบ ภารวารที่ ๒

๗. จตุริตถีวิมาน

ว่าด้วยผลบุญที่ทำให้ไปเกิดในจตุริตถีวิมาน

(พระมหาโมคคัลลานเถระถามนางเทพธิดาองค์หนึ่งว่า)

{๔๕}[๗๕๕-๗๕๗] ดูก่อนแม่เทพธิดา ท่านมีวรรณะงดงาม ... และรัศมีกายของท่านสว่างไสวไปทั่วทุกทิศเพราะบุญอะไร