พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน · อาสวสาสวทุกะ
ปฏิจจวาร เล่ม ๔๒
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๐๓ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑/๒ ในอาสวสาสวทุกะมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
อาสวสาสวทุกํ
ปฏิจฺจวาโร
อาสวสาสวทุกะ
ปฏิจจวาร
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๓ อาสวสาสวทุกะ ปฏิจจวาร (ฉบับหลวง เล่ม ๔๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๘๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๒)
อาสวญฺเจวสาสวญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อาสโวเจวสาสโวจ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: กามาสวํ ปฏิจฺจ ทิฏฺฐาสโว อวิชฺชาสโว จกฺกํ พนฺธิตพฺพํ ภวาสวํ ปฏิจฺจ อวิชฺชาสโว จกฺกํ พนฺธิตพฺพํ ทิฏฺฐาสวํ ปฏิจฺจ อวิชฺชาสโว ฯ อาสวญฺเจวสาสวญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สาสโวเจวโนจอาสโว ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: อาสเว ปฏิจฺจ สมฺปยุตฺตกา ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ ฯ อาสวญฺเจวสาสวญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อาสโวเจวสาสโวจ สาสโวเจวโนจอาสโว จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: กามาสวํ ปฏิจฺจ ทิฏฺฐาสโว อวิชฺชาสโว สมฺปยุตฺตกา ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ ภวาสวํ ... จกฺกํ พนฺธิตพฺพํ ฯ
สาสวญฺเจวโนจอาสวํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สาสโวเจวโนจอาสโว ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: สาสวญฺเจวโนจอาสวํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ... ปฏิสนฺธิกฺขเณ ขนฺเธ ปฏิจฺจ วตฺถุ วตฺถุํ ปฏิจฺจ ขนฺธา เอกํ มหาภูตํ ... ฯ สาสวญฺเจวโนจอาสวํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อาสโวเจวสาสโวจ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: สาสเวเจวโนจอาสเว ขนฺเธ ปฏิจฺจ อาสวา ฯ สาสวญฺเจวโนจอาสวํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อาสโวเจวสาสโวจ สาสโวเจว- *โนจอาสโว จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: สาสวญฺเจวโนจอาสวํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา อาสวา จ จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ... ฯ
อาสวญฺเจวสาสวญฺจ สาสวญฺเจวโนจอาสวญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อาสโวเจวสาสโวจ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: กามาสวญฺจ สมฺปยุตฺตเก จ ขนฺเธ ปฏิจฺจ ทิฏฺฐาสโว อวิชฺชาสโว เอวํ จกฺกํ พนฺธิตพฺพํ ฯ อาสวญฺเจวสาสวญฺจ สาสวญฺเจวโนจอาสวญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สาสโวเจวโนจอาสโว ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: สาสวญฺเจวโนจอาสวํ เอกํ ขนฺธญฺจ อาสเว จ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ... ฯ อาสวญฺเจวสาสวญฺจ อาสวญฺเจวโนจอาสวญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อาสโวเจวสาสโวจ สาสโวเจวโนจอาสโว จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: สาสวญฺเจวโนจอาสวํ เอกํ ขนฺธญฺจ กามาสวญฺจ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา ทิฏฺฐาสโว อวิชฺชาสโว จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ... จกฺกํ ฯ สงฺขิตฺตํ ฯ
เอวํ ปฏิจฺจวาโรปิ สหชาตวาโรปิ ปจฺจยวาโรปิ
นิสฺสยวาโรปิ สํสฏฺฐวาโรปิ สมฺปยุตฺตวาโรปิ
ยถา อาสวทุกํ เอวํ กาตพฺพํ นินฺนานํ ฯ
ปญฺหาวาโร
ปญฺหาวาเร เหตุปจฺจเยปิ อารมฺมณปจฺจเยปิ โลกุตฺตรํ น กาตพฺพํ เสกฺขา โคตฺรภุํ ปจฺจเวกฺขนฺติ โวทานํ ปจฺจเวกฺขนฺตีติ กาตพฺพํ อธิปติปจฺจเยปิ สพฺพํ ชานิตฺวา กาตพฺพํ ฯ
ธรรมที่เป็นทั้งอาสวธรรมและสาสวธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทั้งอาสวธรรมและสาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะ อาศัยกามาสวะ
พึงผูกจักรนัย
อวิชชาสวะ อาศัยภวาสวะ
พึงผูกจักรนัย
อวิชชาสวะ อาศัยทิฏฐาสวะ
ธรรมที่เป็นสาสวธรรมแต่ไม่ใช่อาสวธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทั้งอาสวธรรมและอาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ สัมปยุตตขันธ์ และจิตตสมุฏฐานรูปทั้งหลาย อาศัยอาสวธรรมทั้งหลายธรรมที่เป็นทั้งอาสวธรรมและสาสวธรรม และธรรมที่เป็นสาสวธรรมแต่ไม่ใช่อาสวธรรมอาศัยธรรมที่เป็นทั้งอาสวธรรมและสาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะ สัมปยุตตขันธ์ และจิตตสมุฏฐานรูปทั้งหลาย อาศัยกามาสวะ ภวาสวะ ฯลฯ
พึงผูกจักรนัย
ธรรมที่เป็นสาสวธรรมแต่ไม่ใช่อาสวธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสาสวธรรม แต่ไม่ใช่อาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นสาสวธรรม แต่ไม่ใช่อาสวธรรมขันธ์ ๒ ฯลฯ
ในปฏิสนธิขณะ หทัยวัตถุ อาศัยขันธ์ทั้งหลาย ขันธ์ทั้งหลาย อาศัยหทัยวัตถุมหาภูตรูป ๑ ฯลฯ
ธรรมที่เป็นทั้งอาสวธรรมและสาสวธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสาสวธรรม แต่ไม่ใช่อาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ อาสวธรรมทั้งหลาย อาศัยขันธ์ทั้งหลายที่เป็นสาสวธรรม แต่ไม่ใช่อาสวธรรมธรรมที่เป็นทั้งอาสวธรรมและสาสวธรรม และธรรมที่เป็นสาสวธรรม แต่ไม่ใช่อาสวธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสาสวธรรมแต่ไม่ใช่อาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ และอาสวธรรมทั้งหลาย และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นสาสวธรรมแต่ไม่ใช่อาสวธรรม ขันธ์ ๒ ฯลฯ
ธรรมที่เป็นทั้งอาสวธรรมและสาสวธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทั้งอาสวธรรม และสาสวธรรมและธรรมที่เป็นสาสวธรรมแต่ไม่ใช่อาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะ อาศัยกามาสวะ และสัมปยุตตขันธ์ทั้งหลาย
พึงผูกจักรนัยอย่างนี้
ธรรมที่เป็นสาสวธรรมแต่ไม่ใช่อาสวธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทั้งอาสวธรรมและสาสวธรรม และธรรมที่เป็นสาสวธรรมแต่ไม่ใช่อาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นสาสวธรรม แต่ไม่ใช่อาสวธรรมและอาสวธรรมทั้งหลาย ขันธ์ ๒ ฯลฯ
ธรรมที่เป็นทั้งอาสวธรรมและสาสวธรรม และธรรมที่เป็นสาสวธรรม แต่ไม่ใช่อาสวธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทั้งอาสวธรรมและสาสวธรรม และธรรมที่เป็นสาสวธรรม แต่ไม่ใช่อาสวธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ ทิฏฐาสวะ อวิชชาสวะ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นสาสวธรรม แต่ไม่ใช่อาสวธรรม และกามาสวะขันธ์ ๒ ฯลฯ
พึงผูกจักรนัย
ฯลฯ
ปฏิจจวารก็ดี สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี พึงกระทำอย่างที่กล่าวมาแล้ว
อาสวทุกะ ฉันใด พึงกระทำฉันนั้น ไม่มีแตกต่างกัน
จบ ปฏิจจวาร