arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน · ปีติตติกะ

ปัญหาวาร เล่ม ๔๑

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๘๑–๕๗๖ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๒/๒ ในปีติตติกะมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๒ ปัจฉิมอนุโลมติกปัฏฐาน ปีติตติกะ ปัญหาวาร (ฉบับหลวง เล่ม ๔๑ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๑ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๘๖ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๑)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๔๑ หน้า ๑๕๑–๑๘๐

หน้า ๑๕๑

๗. ปีติติกะ ๗. ปัญหาวาร

๑. ปัจจยานุโลม ๑. วิภังควาร

เหตุปัจจัย

{๔๘๑} [๑๗] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยเหตุปัจจัย คือ เหตุที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์

ทั้งหลายโดยเหตุปัจจัย ในปฏิสนธิขณะ สภาวธรรมที่เป็นเหตุที่สหรคต

ด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายโดยเหตุปัจจัย (๑)

{๔๘๒} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยเหตุปัจจัย คือ สภาวธรรมที่เป็นเหตุซึ่งสหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยสุขโดยเหตุปัจจัย ในปฏิสนธิขณะ ... (๒)

{๔๘๓} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยเหตุปัจจัย คือ สภาวธรรมที่เป็นเหตุซึ่งสหรคตด้วยปีติเป็น

ปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยเหตุปัจจัย ในปฏิสนธิขณะ ... (๓)

{๔๘๔} [๑๘] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุข ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติ ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุข ... (ในบทที่มีสุขเป็นมูล มี ๓ วาร)

{๔๘๕} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยเหตุปัจจัย คือ สภาวธรรมที่เป็นเหตุซึ่งสหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายโดยเหตุปัจจัย ในปฏิสนธิขณะ ... (๑)

{๔๘๖} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติ ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุข ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยเหตุปัจจัย คือ สภาวธรรมที่เป็น

หน้า ๑๕๒

เหตุซึ่งสหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยเหตุปัจจัย ในปฏิสนธิขณะ ... (๒)

อารัมมณปัจจัย

{๔๘๗} [๑๙] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอารัมมณปัจจัย คือ บุคคลให้ทาน สมาทานศีล รักษาอุโบสถด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ แล้วพิจารณากุศลนั้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ

ออกจากฌานที่สหรคตด้วยปีติ ออกจากมรรค ออกจากผล แล้วพิจารณากุศลนั้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ พระอริยะทั้งหลายพิจารณากิเลสที่ละได้แล้วด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ พิจารณากิเลสที่ข่มได้แล้ว รู้กิเลสที่เคย

เกิดขึ้นแล้วในกาลก่อนด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ เห็นแจ้งขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติโดยความเป็นสภาวะไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนันตาด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ ยินดีเพลิดเพลิน เพราะปรารภกุศลนั้น ราคะที่สหรคตด้วยปีติ

ทิฏฐิจึงเกิดขึ้น เพราะปรารภขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยปีติ ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติจึงเกิดขึ้น (๑)

{๔๘๘} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอารัมมณปัจจัย คือ บุคคลให้ทาน สมาทานศีล รักษาอุโบสถด้วยจิตที่

สหรคตด้วยปีติ แล้วพิจารณากุศลนั้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยสุข ออกจาก

ฌานที่สหรคตด้วยปีติ ออกจากมรรค ออกจากผล แล้วพิจารณากุศลนั้น

ด้วยจิตที่สหรคตด้วยสุข พระอริยะทั้งหลายพิจารณากิเลสที่ละได้แล้วด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ พิจารณากิเลสที่ข่มได้แล้ว รู้กิเลสที่เคยเกิดขึ้นแล้วในกาลก่อนด้วยจิตที่สหรคตด้วยสุข เห็นแจ้งขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติโดยความเป็นสภาวะไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนัตตาด้วยจิตที่สหรคตด้วยสุข ยินดีเพลิดเพลิน เพราะปรารภขันธ์นั้น ราคะที่สหรคตด้วยสุข ทิฏฐิจึงเกิดขึ้นเพราะปรารภขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติ ขันธ์ที่สหรคตด้วยสุขจึงเกิดขึ้น (๒)

หน้า ๑๕๓

{๔๘๙} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอารัมมณปัจจัย คือ บุคคลให้ทาน สมาทานศีล รักษาอุโบสถด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ แล้วพิจารณากุศลนั้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขาออกจากฌานที่สหรคตด้วยปีติ ออกจากมรรค ออกจากผลแล้วพิจารณา

กุศลนั้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา พระอริยะทั้งหลายพิจารณากิเลสที่ละได้แล้วด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ พิจารณากิเลสที่ข่มได้แล้ว รู้กิเลสที่เคยเกิดขึ้นแล้วในกาลก่อนด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา เห็นแจ้งขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติโดยความเป็นสภาวะไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนันตตาด้วยจิตที่

สหรคตด้วยอุเบกขา ยินดีเพลิดเพลิน เพราะปรารภขันธ์นั้น ราคะที่สหรคตด้วยอุเบกขาจึงเกิดขึ้น ทิฏฐิจึงเกิดขึ้น วิจิกิจฉาจึงเกิดขึ้น อุทธัจจะจึงเกิดขึ้นรู้จิตของบุคคลผู้พรั่งพร้อมด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติด้วยเจโตปริยญาณ ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่เจโตปริยญาณ ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ

ยถากัมมูปคญาณ อนาคตังสญาณ อาวัชชนะโดยอารัมมณปัจจัย เพราะ

ปรารภขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติ ขันธ์ที่สหรคตด้วยอุเบกขาจึงเกิดขึ้น (๓)

{๔๙๐} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอารัมมณปัจจัย คือ บุคคลให้ทาน สมาทานศีล รักษาอุโบสถด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ แล้วพิจารณากุศลนั้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข ออกจากฌานที่สหรคตด้วยปีติ ออกจากมรรค ออกจากผลแล้วพิจารณากุศลนั้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข พระอริยะทั้งหลายพิจารณากิเลสที่ละได้แล้วด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ พิจารณากิเลสที่ข่มได้แล้ว รู้กิเลสที่เคยเกิดขึ้นแล้วในกาลก่อนด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข เห็นแจ้งขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติโดยความเป็นสภาวะไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนัตตาด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข ยินดีเพลิดเพลิน เพราะปรารภขันธ์นั้น ราคะที่

สหรคตด้วยปีติและสุขจึงเกิดขึ้น ทิฏฐิจึงเกิดขึ้น เพราะปรารภขันธ์ที่

สหรคตด้วยปีติ ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติและสุขจึงเกิดขึ้น (๔)

หน้า ๑๕๔

{๔๙๑} ![๒๐] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอารัมมณปัจจัย คือ สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติ ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขา ...

เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอารัมมณปัจจัย เพราะปรารภขันธ์ที่สหรคตด้วยสุข ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติและสุขจึงเกิดขึ้น (๔)

{๔๙๒} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอารัมมณปัจจัย คือ บุคคลให้ทาน สมาทานศีล รักษา

อุโบสถด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา แล้วพิจารณากุศลนั้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา ออกจากฌานที่สหรคตด้วยอุเบกขา ออกจากมรรค ออก

จากผล แล้วพิจารณากุศลนั้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา พระอริยะ

ทั้งหลายพิจารณากิเลสที่ละได้แล้วด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา พิจารณากิเลสที่ข่มได้แล้ว รู้กิเลสที่เคยเกิดขึ้นแล้วในกาลก่อนด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา เห็นแจ้งขันธ์ที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยความเป็นสภาวะไม่เที่ยงเป็นทุกข์ เป็นอนัตตาด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา ยินดีเพลิดเพลิน

เพราะปรารภขันธ์นั้น ราคะที่สหรคตด้วยอุเบกขาจึงเกิดขึ้น ทิฏฐิจึงเกิดขึ้นวิจิกิจฉาจึงเกิดขึ้น อุทธัจจะจึงเกิดขึ้น รู้จิตของบุคคลผู้พรั่งพร้อมด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขาด้วยเจโตปริยญาณ อากาสานัญจายตนะเป็นปัจจัยแก่วิญญาณัญจายตนะโดยอารัมมณปัจจัย ... อากิญจัญญายตนะเป็นปัจจัยแก่เนวสัญญานาสัญญายตนะโดยอารัมมณปัจจัย ขันธ์ที่สหรคตด้วยอุเบกขา

เป็นปัจจัยแก่อิทธิวิธญาณ เจโตปริยญาณ ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ ยถา

กัมมูปคญาณ อนาคตังสญาณ อาวัชชนะโดยอารัมมณปัจจัย เพราะปรารภขันธ์ที่สหรคตด้วยอุเบกขา ขันธ์ที่สหรคตด้วยอุเบกขาจึงเกิดขึ้น (๑)

{๔๙๓} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติ ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุข ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอารัมมณปัจจัย คือ บุคคลให้ทาน

หน้า ๑๕๕

สมาทานศีล รักษาอุโบสถด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา แล้วพิจารณากุศลนั้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข ออกจากฌานที่สหรคตด้วยอุเบกขา

ออกจากมรรค ออกจากผล แล้วพิจารณากุศลนั้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข พระอริยะทั้งหลายพิจารณากิเลสที่ละได้แล้วด้วยจิตที่สหรคต

ด้วยอุเบกขา พิจารณากิเลสที่ข่มได้แล้ว รู้กิเลสที่เคยเกิดขึ้นแล้วในกาลก่อนด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข เห็นแจ้งขันธ์ที่สหรคตด้วยอุเบกขา

โดยความเป็นสภาวะไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนัตตาด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข ยินดีเพลิดเพลิน เพราะปรารภขันธ์นั้น ราคะที่สหรคตด้วยปีติและสุขจึงเกิดขึ้น ทิฏฐิจึงเกิดขึ้น เพราะปรารภขันธ์ที่สหรคตด้วยอุเบกขาขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติและสุขจึงเกิดขึ้น (๓)

{๔๙๔} [๒๑] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติ ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุข ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอารัมมณปัจจัย คือ บุคคลให้ทานสมาทานศีล รักษาอุโบสถด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข ... เห็นแจ้งขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยความเป็นสภาวะไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนัตตาด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา ยินดีเพลิดเพลิน เพราะปรารภขันธ์นั้นราคะที่สหรคตด้วยอุเบกขาจึงเกิดขึ้น ทิฏฐิจึงเกิดขึ้น วิจิกิจฉาจึงเกิดขึ้นอุทธัจจะจึงเกิดขึ้น รู้จิตของบุคคลผู้พรั่งพร้อมด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุขด้วยเจโตปริยญาณ ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่เจโต

ปริยญาณ ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ ยถากัมมูปคญาณ อนาคตังสญาณ

อาวัชชนะโดยอารัมมณปัจจัย เพราะปรารภขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติและสุขขันธ์ที่สหรคตด้วยอุเบกขาจึงเกิดขึ้น (๓)

{๔๙๕} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอารัมมณปัจจัย (ย่อ) (๔)

หน้า ๑๕๖

อธิปติปัจจัย

{๔๙๖} [๒๒] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย สหชาตาธิปติปัจจัย

ที่เป็นอารัมมณาธิปติปัจจัย ได้แก่ บุคคลให้ทาน สมาทานศีล รักษา

อุโบสถ แล้วพิจารณากุศลนั้น ทำให้เป็นอารมณ์อย่างหนักแน่นด้วยจิตที่

สหรคตด้วยปีติ ออกจากฌานที่สหรคตด้วยปีติ ออกจากมรรค ออกจากผลแล้วพิจารณาฌานเป็นต้นนั้น ทำให้เป็นอารมณ์อย่างหนักแน่นด้วยจิตที่

สหรคตด้วยปีติ ยินดีเพลิดเพลินขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติ ทำให้เป็นอารมณ์

อย่างหนักแน่นด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ เพราะทำขันธ์นั้นให้เป็นอารมณ์

อย่างหนักแน่น ราคะที่สหรคตด้วยปีติจึงเกิดขึ้น ทิฏฐิจึงเกิดขึ้น

ที่เป็นสหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่ อธิปติธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็น

ปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายโดยอธิปติปัจจัย (๑)

{๔๙๗} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย สหชาตาธิปติปัจจัย

ที่เป็นอารัมมณาธิปติปัจจัย ได้แก่ บุคคลให้ทานด้วยจิตที่สหรคตด้วย

ปีติ ...

ที่เป็นสหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่ อธิปติธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัย

แก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยสุขโดยอธิปติปัจจัย (๒)

{๔๙๘} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย ได้แก่บุคคลให้ทานด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ ... ทำกุศลนั้นให้เป็นอารมณ์อย่างหนักแน่นด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา (ย่อ) (๓)

หน้า ๑๕๗

{๔๙๙} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย สหชาตาธิปติปัจจัย

ที่เป็นอารัมมณาธิปติปัจจัย ได้แก่ บุคคลให้ทานด้วยจิตที่สหรคตด้วย

ปีติ ...

ที่เป็นสหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่ อธิปติธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็น

ปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอธิปติปัจจัย (๔)

{๕๐๐} [๒๓] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย สหชาตา-

ธิปติปัจจัย

ที่เป็นอารัมมณาธิปติปัจจัย ได้แก่ บุคคลให้ทานด้วยจิตที่สหรคตด้วย

สุข ...

ที่เป็นสหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่ อธิปติธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัย

แก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายโดยอธิปติปัจจัย (๑)

{๕๐๑} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย สหชาตาธิปติปัจจัย ...

ที่เป็นสหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่ อธิปติธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัย

แก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยปีติโดยอธิปติปัจจัย (๒)

{๕๐๒} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย (ย่อ) (๓)

{๕๐๓} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย สหชาตาธิปติปัจจัย ...

ที่เป็นสหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่อธิปติธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็น

ปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอธิปติปัจจัย (๔)

หน้า ๑๕๘

{๕๐๕} ![๒๔] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัยสหชาตาธิปติปัจจัย ...

ที่เป็นสหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่ อธิปติธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขา

เป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายโดยอธิปติปัจจัย (๑)

สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคต

ด้วยปีติโดยอธิปติปัจจัยมีอย่างเดียว คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย (ย่อ) (๒)

{๕๐๖} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย (ย่อ) (๓)

{๕๐๗} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย (ย่อ) (๔)

![๒๕] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่

สหรคตด้วยปีติโดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย

สหชาตาธิปติปัจจัย ...

{๕๐๘} ที่เป็นสหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่ อธิปติธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยปีติโดยอธิปติปัจจัย (๑)

สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคต

ด้วยสุขโดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย สหชาตาธิปติปัจจัย ...

ที่เป็นสหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่ อธิปติธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุข

เป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยสุขโดยอธิปติปัจจัย (๒)

{๕๐๙} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย

(ย่อ) (๓)

หน้า ๑๕๙

สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคต

ด้วยปีติและสุขโดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติปัจจัย

สหชาตาธิปติปัจจัย ... ที่เป็นสหชาตาธิปติปัจจัย ได้แก่ อธิปติธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอธิปติปัจจัย (๔)

อนันตรปัจจัย

{๕๑๑} [๒๖] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอนันตรปัจจัย คือ ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติที่เกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติที่เกิดหลัง ๆ โดยอนันตรปัจจัย อนุโลมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่โคตรภูโดยอนันตรปัจจัย (พึงแสดงว่าเป็นปัจจัยสำหรับบททั้งปวงด้วยเหตุนี้) อนุโลมเป็นปัจจัยแก่โวทาน ... โคตรภูเป็นปัจจัยแก่มรรค... โวทานเป็นปัจจัยแก่มรรค ... มรรคเป็นปัจจัยแก่ผลผลเป็นปัจจัยแก่ผล ...

อนุโลมเป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติที่สหรคตด้วยปีติโดยอนันตรปัจจัย (๑)

{๕๑๒} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอนันตรปัจจัย คือ ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติที่เกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยสุขที่เกิดหลัง ๆ โดยอนันตรปัจจัย อนุโลมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่โคตรภูที่สหรคตด้วยสุขโดยอนันตรปัจจัย อนุโลมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่โวทานที่สหรคตด้วยสุขโดยอนันตรปัจจัย ... อนุโลมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติที่สหรคตด้วยสุขโดยอนันตรปัจจัย (๒)

{๕๑๓} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอนันตรปัจจัย คือ จุติจิตที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่

อุปปัตติจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอนันตรปัจจัย ภวังคจิตที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่อาวัชชนะโดยอนันตรปัจจัย วิปากมโนวิญญาณธาตุที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่กิริยามโนวิญญาณธาตุโดยอนันตรปัจจัย ภวังคจิตที่

หน้า ๑๖๐

สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่ภวังคจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอนันตรปัจจัยกุศลอกุศลที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะที่สหรคตด้วยอุเบกขา ...

กิริยาเป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะ ... ผลเป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะโดยอนันตรปัจจัย (๓)

{๕๑๔} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอนันตรปัจจัย คือ ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติซึ่งเกิดก่อน ๆ เป็น

ปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติและสุขซึ่งเกิดหลัง ๆ โดยอนันตรปัจจัย

อนุโลมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่โคตรภูที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดย

อนันตรปัจจัย (ย่อ) อนุโลมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติที่

สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอนันตรปัจจัย (๔)

{๕๑๕} [๒๗] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอนันตรปัจจัย คือ ขันธ์ที่สหรคตด้วยสุขซึ่งเกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยสุขซึ่งเกิดหลัง ๆ โดยอนันตรปัจจัย อนุโลมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่โคตรภูที่สหรคตด้วยสุขโดยอนันตรปัจจัย ... อนุโลมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติที่สหรคตด้วยสุขโดยอนันตรปัจจัย (๑)

{๕๑๖} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอนันตรปัจจัย คือ ขันธ์ที่สหรคตด้วยสุขซึ่งเกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติซึ่งเกิดหลัง ๆ โดยอนันตรปัจจัย ... อนุโลมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติที่สหรคตด้วยปีติโดยอนันตรปัจจัย (๒)

{๕๑๗} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอนันตรปัจจัย คือ จุติจิตที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่อุปปัตติจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอนันตรปัจจัย ภวังคจิตที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่อาวัชชนะโดยอนันตรปัจจัย กายวิญญาณที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่วิปากมโนธาตุโดยอนันตรปัจจัยวิปากมโนวิญญาณธาตุที่สหรคตด้วยสุข

เป็นปัจจัยแก่กิริยามโนวิญญาณธาตุโดยอนันตรปัจจัย ภวังคจิตที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่ภวังคจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอนันตรปัจจัย กุศลและ

หน้า ๑๖๑

อกุศลที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะที่สหรคตด้วยอุเบกขา กิริยาเป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะ ผลเป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะโดยอนันตรปัจจัย (๓)

{๕๑๘} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอนันตรปัจจัย คือ ขันธ์ที่สหรคตด้วยสุขซึ่งเกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติและสุขซึ่งเกิดหลัง ๆ (ย่อ) อนุโลมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอนันตรปัจจัย (๔)

{๕๑๙} [๒๘] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอนันตรปัจจัย คือ อาวัชชนะเป็นปัจจัยแก่วิญญาณ๔ โดยอนันตรปัจจัย ขันธ์ที่สหรคตด้วยอุเบกขาซึ่งเกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยอุเบกขาซึ่งเกิดหลัง ๆ โดยอนันตรปัจจัย ... อนุโลมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติที่สหรคตด้วยอุเบกขา ... เนวสัญญานาสัญญายตนะของพระอนาคามีและพระอรหันต์ผู้ออกจากนิโรธสมาบัติ

เป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอนันตรปัจจัย (๑)

{๕๒๐} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอนันตรปัจจัย คือ จุติจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่

อุปปัตติจิตที่สหรคตด้วยปีติ ... อาวัชชนะเป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติ... มโนธาตุที่เป็นวิบากเป็นปัจจัยแก่วิปากมโนวิญญาณธาตุที่สหรคตด้วยปีติ... ภวังคจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่ภวังค์ที่สหรคตด้วยปีติ ...

กุศลและอกุศลที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะที่สหรคตด้วยปีติ ...

กิริยาเป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะ ... ผลเป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะ ... เนวสัญญานาสัญญายตนะของพระอนาคามีและพระอรหันต์ผู้ออกจากนิโรธสมาบัติ

เป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติที่สหรคตด้วยปีติโดยอนันตรปัจจัย (๒)

{๕๒๑} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุข ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอนันตรปัจจัย (๔)

(พึงกำหนดถือเอาข้อความบาลีเหล่านั้นเป็นเกณฑ์)

หน้า ๑๖๒

{๕๒๒} ![๒๙] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติ ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุข ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอนันตรปัจจัย คือ จุติจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่อุปปัตติจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา ... ภวังคจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่อาวัชชนะ ... วิปากมโนวิญญาณธาตุที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่กิริยามโนวิญญาณธาตุ ... ภวังคจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่ภวังค์จิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา ... กุศลและอกุศลที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะที่สหรคตด้วยอุเบกขา ...

กิริยาเป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะ ผลเป็นปัจจัยแก่วุฏฐานะโดยอนันตรปัจจัย (๓)

{๕๒๓} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอนันตรปัจจัย คือ ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติและสุขซึ่งเกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติและสุขซึ่งเกิดหลัง ๆ ... อนุโลมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอนันตรปัจจัย (๔)

สมนันตรปัจจัย

{๕๒๔} [๓๐] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยสมนันตรปัจจัย (เหมือนกับอนันตรปัจจัย)

สหชาตปัจจัย

{๕๒๕} [๓๑] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยสหชาตปัจจัย คือ ขันธ์ ๑ ที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่ขันธ์ ๓

โดยสหชาตปัจจัย … ขันธ์ ๒ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ ๒ โดยสหชาตปัจจัย ...

(เหมือนกับปฏิจจวาร ในสหชาตปัจจัย มี ๑๐ วาร)

หน้า ๑๖๓

อัญญมัญญะและนิสสยปัจจัย

{๕๒๖} [๓๒] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอัญญมัญญปัจจัย เป็นปัจจัยโดยนิสสยปัจจัย (พึงทำให้มี ๑๐ วาร)

อุปนิสสยปัจจัย

{๕๒๗} [๓๓] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย

อนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ

แล้วให้ทาน สมาทานศีล รักษาอุโบสถ ทำฌานที่สหรคตด้วยปีติ วิปัสสนามรรค สมาบัติให้เกิดขึ้น ก่อมานะ ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ

อาศัยศีลที่สหรคตด้วยปีติ ... สุตะ ... จาคะ ... ปัญญา แล้วให้ทานสมาทานศีล ... ก่อมานะ ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ อาศัยราคะที่สหรคตด้วยปีติ ... โมหะ ... มานะ ... ทิฏฐิ ... ความปรารถนา แล้วให้ทานสมาทานศีล รักษาอุโบสถ ทำฌานที่สหรคตด้วยปีติ ... สมาบัติให้เกิดขึ้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ บุคคลลักทรัพย์ พูดเท็จ พูดส่อเสียด พูดเพ้อเจ้อตัดที่ต่อ ปล้นไม่ให้เหลือ ปล้นบ้านหลังเดียว ดักที่ทางเปลี่ยว ล่วงเกินภรรยาของผู้อื่น ฆ่าชาวบ้าน ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ ... ศีล ... สุตะ ... จาคะ ... ปัญญา ... ราคะ ... โมหะ... มานะ ... ทิฏฐิ ... ความปรารถนาเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติศีล ... สุตะ ... จาคะ ... ปัญญา ... ราคะ ... โมหะ ... มานะ ... ทิฏฐิ... ความปรารถนาโดยอุปนิสสยปัจจัย (๑)

{๕๒๘} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่มีสหรคตด้วยสุขโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย อนันตรูป-

นิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

หน้า ๑๖๔

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ

แล้วให้ทาน ... ทำสมาบัติให้เกิดขึ้น ก่อมานะ ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยสุข อาศัยศีลที่สหรคตด้วยปีติ ... สุตะ ... จาคะ ... ปัญญา ... ราคะโมหะ ... มานะ ... ทิฏฐิ ... ความปรารถนาแล้วให้ทาน ... ทำสมาบัติให้เกิดขึ้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยสุข บุคคลลักทรัพย์ ... ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยสุข ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ ... ความปรารถนาเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยสุข ... ความปรารถนา กายวิญญาณที่สหรคตด้วยสุขโดยอุปนิสสยปัจจัย (๒)

{๕๒๙} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย

อนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ

แล้วให้ทาน ... ทำอภิญญา สมาบัติให้เกิดขึ้น ก่อมานะ ถือทิฏฐิด้วย

จิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา อาศัยศีลที่สหรคตด้วยปีติ ... ความปรารถนาแล้วให้ทาน ... ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ ... ความปรารถนาเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยอุเบกขา …ความปรารถนาโดยอุปนิสสยปัจจัย (๓)

{๕๓๐} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย

อนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ

แล้วให้ทาน ... ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข อาศัยศีลที่สหรคตด้วยปีติ ... ความปรารถนาแล้วให้ทาน ... ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ ... ความปรารถนาเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติและสุข ... ความปรารถนาโดยอุปนิสสยปัจจัย (๔)

หน้า ๑๖๕

{๕๓๑} ![๓๔] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย

อนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วยสุข

แล้วให้ทาน ... ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยสุข อาศัยศีลที่สหรคตด้วยสุข …ความปรารถนา กายวิญญาณที่สหรคตด้วยสุขแล้วให้ทาน ... ฆ่าชาวนิคมศรัทธาที่สหรคตด้วยสุข ... ความปรารถนา ... กายวิญญาณที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยสุข ... ความปรารถนา กายวิญญาณที่สหรคตด้วยสุขโดยอุปนิสสยปัจจัย (๑)

{๕๓๒} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย อนันตรูป

นิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วยสุข

แล้วให้ทาน … ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ อาศัยศีลที่สหรคตด้วยสุข... ความปรารถนา ... กายวิญญาณที่สหรคตด้วยสุข แล้วให้ทาน ... ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ ศรัทธาที่สหรคตด้วยสุข ... ความปรารถนา... กายวิญญาณที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ ...

ความปรารถนาโดยอุปนิสสยปัจจัย (๒)

{๕๓๓} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย

อนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วยสุข

แล้วให้ทาน ... ทำอภิญญาให้เกิดขึ้น … ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขาอาศัยศีล ... ความปรารถนา … กายวิญญาณที่สหรคตด้วยสุขแล้วให้ทาน... ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา ศรัทธาที่สหรคตด้วยสุข ...

หน้า ๑๖๖

ความปรารถนา … กายวิญญาณที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่

สหรคตด้วยอุเบกขา … ความปรารถนาโดยอุปนิสสยปัจจัย (๓)

{๕๓๔} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย

อนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วยสุข

แล้วให้ทาน ... ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข อาศัยศีลที่สหรคตด้วยสุข ... ความปรารถนา … กายวิญญาณที่สหรคตด้วยสุข แล้วให้ทาน ...

ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข ... ศรัทธาที่สหรคตด้วยสุข ...

ความปรารถนา ... กายวิญญาณที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติและสุข ... ความปรารถนาโดยอุปนิสสยปัจจัย (๔)

{๕๓๕} [๓๕] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย อนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย …

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วย

อุเบกขา แล้วให้ทาน ... ทำอภิญญาให้เกิดขึ้น ... ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา อาศัยศีลที่สหรคตด้วยอุเบกขา … ความปรารถนา แล้วให้ทาน… ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคต ด้วยอุเบกขา ศรัทธาที่สหรคตด้วยอุเบกขา ...

ความปรารถนาเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยอุเบกขา ... ความปรารถนาโดยอุปนิสสยปัจจัย (๑)

{๕๓๖} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย อนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วย

อุเบกขาแล้วให้ทาน ... ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ อาศัยศีลที่สหรคต

หน้า ๑๖๗

ด้วยอุเบกขา ... ความปรารถนา แล้วให้ทาน ... ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ ศรัทธาที่สหรคตด้วยอุเบกขา ... ความปรารถนาเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ ... ความปรารถนาโดยอุปนิสสยปัจจัย (๒)

{๕๓๗} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย

อนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วย

อุเบกขา แล้วให้ทาน … ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยสุข อาศัยศีลที่

สหรคตด้วยอุเบกขา ... ความปรารถนา แล้วให้ทาน ... ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยสุข ... ศรัทธาที่สหรคตด้วยอุเบกขา ... ความปรารถนาเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยสุข ... ความปรารถนา ... กายวิญญาณที่สหรคตด้วยสุขโดยอุปนิสสยปัจจัย (๓)

{๕๓๘} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัยอนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วย

อุเบกขาแล้วให้ทาน ... ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข อาศัยศีลที่สหรคตด้วยอุเบกขา ... ความปรารถนา แล้วให้ทาน ... ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข ศรัทธาที่สหรคตด้วยอุเบกขา ... ความปรารถนาเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติและสุข ... ความปรารถนาโดยอุปนิสสยปัจจัย (๔)

{๕๓๙} [๓๖] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัยอนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

หน้า ๑๖๘

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ

และสุขแล้วให้ทาน ... ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ อาศัยศีลที่สหรคตด้วยปีติและสุข ... ความปรารถนาแล้วให้ทาน ... ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติ ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติและสุข ... ความปรารถนาเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ ... ความปรารถนาโดยอุปนิสสยปัจจัย (๑)

{๕๔๐} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัย

อนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ

และสุขแล้วให้ทาน ... ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยสุข อาศัยศีลที่สหรคตด้วยปีติและสุข ... ความปรารถนาแล้วให้ทาน ... ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยสุข ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติและสุข ... ความปรารถนาเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยสุข ... ความปรารถนา กายวิญญาณที่

สหรคตด้วยสุขโดยอุปนิสสยปัจจัย (๒)

{๕๔๑} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัยอนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ

และสุขแล้วให้ทาน ... ทำอภิญญาให้เกิดขึ้น ... ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา อาศัยศีลที่สหรคตด้วยปีติและสุข ... ความปรารถนา แล้วให้ทาน... ฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติและสุข ... ความปรารถนาเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยอุเบกขา

ความปรารถนาโดยอุปนิสสยปัจจัย (๓)

หน้า ๑๖๙

{๕๔๒} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยปัจจัยอนันตรูปนิสสยปัจจัย ปกตูปนิสสยปัจจัย ...

ที่เป็นปกตูปนิสสยปัจจัย ได้แก่ บุคคลอาศัยศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติ

และสุขแล้วให้ทาน สมาทานศีล รักษาอุโบสถ ทำฌานที่สหรคตด้วยปีติ

และสุข ทำวิปัสสนา ... มรรค ... สมาบัติให้เกิดขึ้น ก่อมานะ ถือทิฏฐิด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข อาศัยศีลที่สหรคตด้วยปีติและสุข ... สุตะ ...

จาคะ ... ปัญญา ... ราคะ ... โมหะ ... มานะ ... ทิฏฐิ ... ความปรารถนาแล้วให้ทาน สมาทานศีล รักษาอุโบสถ ฌานที่สหรคตด้วยปีติและสุข ...

วิปัสสนา ... มรรค ... สมาบัติให้เกิดขึ้นด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุขบุคคลลักทรัพย์ พูดเท็จ พูดส่อเลียด พูดเพ้อเจ้อ ตัดที่ต่อ ปล้นไม่ให้เหลือปล้นบ้านหลังเดียว ดักที่ทางเปลี่ยว ล่วงเกินภรรยาของผู้อื่น ฆ่าชาวบ้านฆ่าชาวนิคมด้วยจิตที่สหรคตด้วยปีติและสุข ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติและ

สุข ... ความปรารถนาเป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่สหรคตด้วยปีติและสุข ...

ความปรารถนาโดยอุปนิสสยปัจจัย (๔)

อาเสวนปัจจัย

{๕๔๓} [๓๗] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอาเสวนปัจจัย คือ ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติซึ่งเกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติซึ่งเกิดหลัง ๆ โดยอาเสวนปัจจัย อนุโลมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่โคตรภูที่สหรคตด้วยปีติ ... อนุโลมเป็นปัจจัยแก่โวทาน ... โคตรภูเป็นปัจจัยแก่มรรค ... โวทานเป็นปัจจัยแก่มรรคโดยอาเสวนปัจจัย (๑)

{๕๔๔} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอาเสวนปัจจัย คือ ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติซึ่งเกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่

หน้า ๑๗๐

ขันธ์ที่สหรคตด้วยสุขซึ่งเกิดหลัง ๆ โดยอาเสวนปัจจัย อนุโลมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่โคตรภูที่สหรคตด้วยสุขโดยอาเสวนปัจจัย อนุโลมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่โวทานที่สหรคตด้วยสุขโดยอาเสวนปัจจัย โคตรภูที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่มรรคที่สหรคตด้วยสุข โวทานที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่มรรคที่สหรคตด้วยสุขโดยอาเสวนปัจจัย (๒)

{๕๔๕} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอาเสวนปัจจัย คือ ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติซึ่งเกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติและสุขซึ่งเกิดหลัง ๆ โดยอาเสวนปัจจัย ...

โวทานที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่มรรคที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดย

อาเสวนปัจจัย (๓)

{๕๔๖} [๓๘] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุข ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติ ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอาเสวนปัจจัย ... (ย่อ)

(พึงดูปีตินัยแล้วทำไปตามนั้น)

{๕๔๗} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอาเสวนปัจจัย คือ ขันธ์ที่สหรคตด้วยอุเบกขาซึ่งเกิดก่อน ๆเป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยอุเบกขาซึ่งเกิดหลัง ๆ โดยอาเสวนปัจจัย ...

โวทานที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่มรรคที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอาเสวนปัจจัย (๑)

{๕๔๘} [๓๙] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติ ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุข ... เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอาเสวนปัจจัย คือ ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติและสุขซึ่งเกิดก่อน ๆ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติและสุขซึ่งเกิดหลัง ๆ โดยอาเสวนปัจจัย ... โวทานที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอาเสวนปัจจัย (๓)

หน้า ๑๗๑

กัมมปัจจัย

{๕๔๙} [๔๐] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยกัมมปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ สหชาตกัมมปัจจัย นานาขณิกกัมมปัจจัย

ที่เป็นสหชาตกัมมปัจจัย ได้แก่ เจตนาที่สหรคตปีติเป็นปัจจัยแก่

สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายโดยกัมมปัจจัย ในปฏิสนธิขณะ เจตนาที่สหรคต

ด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายโดยกัมมปัจจัย

{๕๕๐} ที่เป็นนานาขณิกกัมมปัจจัย ได้แก่ เจตนาที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่ขันธ์ที่สหรคตด้วยปีติซึ่งเป็นวิบากโดยกัมมปัจจัย (๑)

สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุข

โดยกัมมปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ สหชาตกัมมปัจจัย นานาขณิกกัมมปัจจัย

ที่เป็นสหชาตกัมมปัจจัย ได้แก่ เจตนาที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่

สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยสุขโดยกัมมปัจจัย ในปฏิสนธิขณะ

เจตนาที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยสุขโดยกัมมปัจจัย

ที่เป็นนานาขณิกกัมมปัจจัย ได้แก่ เจตนาที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัย

แก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยสุขซึ่งเป็นวิบากโดยกัมมปัจจัย (๒)

{๕๕๑} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยกัมมปัจจัย มีอย่างเดียว คือ นานาขณิกกัมมปัจจัย ได้แก่

เจตนาที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่ขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยอุเบกขาซึ่งเป็นวิบากโดยกัมมปัจจัย (๓)

{๕๕๒} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยกัมมปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ สหชาตกัมมปัจจัย นานาขณิก

กัมมปัจจัย

หน้า ๑๗๒

ที่เป็นสหชาตกัมมปัจจัย ได้แก่ เจตนาที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่

สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยกัมมปัจจัยในปฏิสนธิขณะ…

ที่เป็นนานาขณิกกัมมปัจจัย ได้แก่ เจตนาที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัย

แก่ขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยปีติและสุขซึ่งเป็นวิบากโดยกัมมปัจจัย (๔)

{๕๕๓} [๔๑] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุข (พึงดูการนับทั้ง ๔ แล้วทำไปตามนั้น)

{๕๕๔} [๔๒] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยกัมมปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ สหชาตกัมมปัจจัย

นานาขณิกกัมมปัจจัย ...

สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วย

ปีติโดยกัมมปัจจัย มีอย่างเดียว คือ นานาขณิกกัมมปัจจัย ได้แก่ เจตนาที่สหรคตด้วยอุเบกขา ...

สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วย

สุขโดยกัมมปัจจัย มีอย่างเดียว คือ นานาขณิกกัมมปัจจัย ได้แก่เจตนาที่สหรคตด้วยอุเบกขา ...

สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วย

ปีติและสุขโดยกัมมปัจจัย มีอย่างเดียว คือ นานาขณิกกัมมปัจจัย ได้แก่เจตนาที่สหรคตด้วยอุเบกขา ... (๔)

สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคต

ด้วยปีติ ...

(พึงทำทั้ง ๔ วาร ผู้มีปัญญาเมื่อคล้อยตามพึงแจกสภาวธรรมที่

สหรคตด้วยปีติ) (๔)

หน้า ๑๗๓

วิปากปัจจัย

{๕๕๕} [๔๓] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยวิปากปัจจัย คือ ขันธ์ ๑ ที่สหรคตด้วยปีติซึ่งเป็นวิบากเป็น

ปัจจัยแก่ขันธ์ ๓ โดยวิปากปัจจัย ... ขันธ์ ๒ เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ ๒ ... ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ ๑ ที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่ขันธ์ ๓ ... ขันธ์ ๒เป็นปัจจัยแก่ขันธ์ ๒ ...

(ทั้ง ๑๐ วาร พึงให้พิสดารเหมือนกับเหตุปัจจัยในปฏิจจวาร)

อาหาราทิปัจจัย

{๕๕๖} [๔๔] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอาหารปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอินทริยปัจจัย เป็นปัจจัยโดย

ฌานปัจจัย เป็นปัจจัยโดยมัคคปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสัมปยุตตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอัตถิปัจจัย (ทั้ง ๑๐ วาร พึงให้พิสดาร) เป็นปัจจัยโดย

นัตถิปัจจัย เป็นปัจจัยโดยวิคตปัจจัย (นัตถิปัจจัยก็ดี วิคตปัจจัยก็ดี

เหมือนกับอนันตรปัจจัย) เป็นปัจจัยโดยอวิคตปัจจัย

๑. ปัจจยานุโลม ๒. สังขยาวาร

สุทธนัย

{๕๕๗} [๔๕]ในเหตุปัจจัย มี ๑๐ วาร

ในอารัมมณปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในอธิปติปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในอนันตรปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในสมันตรปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในสหชาตปัจจัย ,, ๑๐ ,,

หน้า ๑๗๔

ในอัญญมัญญปัจจัย มี ๑๐ วาร

ในนิสสยปัจจัย ,, ๑๐ ,,

ในอุปนิสสยปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในอาเสวนปัจจัย ,, ๑๐ ,,

ในกัมมปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในวิปากปัจจัย ,, ๑๐ ,,

ในอาหารปัจจัย ,, ๑๐ ,,

ในอินทริยปัจจัย ,, ๑๐ ,,

ในฌานปัจจัย ,, ๑๐ ,,

ในมัคคปัจจัย ,, ๑๐ ,,

ในสัมปยุตตปัจจัย ,, ๑๐ ,,

ในอัตถิปัจจัย ,, ๑๐ ,,

ในนัตถิปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในวิคตปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในอวิคตปัจจัย ,, ๑๐ ,,

(ผู้มีปัญญาเมื่อคล้อยตามกุสลติกะฝ่ายอนุโลมพึงนับเถิด)

จบ อนุโลม

๒. ปัจจนียุทธาร

{๕๕๘} [๔๖] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดย

อุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๑)

{๕๕๙} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัยเป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๒)

หน้า ๑๗๕

{๕๖๐} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๓)

{๕๖๑} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดย

อุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๔)

{๕๖๒} [๔๗] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดย

อุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๑)

{๕๖๓} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัยเป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๒)

{๕๖๔} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๓)

{๕๖๕} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดย

อุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๔)

{๕๖๖} [๔๘] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๑)

{๕๖๗} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๒)

หน้า ๑๗๖

{๕๖๘} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๓)

{๕๖๙} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๔)

{๕๗๐} [๔๙] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๑)

{๕๗๑} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดย

อุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๒)

{๕๗๒} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๓)

{๕๗๓} สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติและสุขโดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย เป็นปัจจัยโดยกัมมปัจจัย (๔)

๒. ปัจจยปัจจนียะ ๒. สังขยาวาร

สุทธนัย

{๕๗๔} [๕๐] ในนเหตุปัจจัย มี ๑๖ วาร

ในนอารัมมณปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนอธิปติปัจจัย ,, ๑๖ ,,

หน้า ๑๗๗

ในนอนันตรปัจจัย มี ๑๖ วาร

ในนสมนันตรปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนสหชาตปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนอัญญมัญญปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนนิสสยปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนอุปนิสสยปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนปุเรชาตปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนอาเสวนปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนกัมมปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนวิปากปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนอาหารปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนอินทริยปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนฌานปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนมัคคปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนสัมปยุตตปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในโนอัตถิปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในโนนัตถิปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในโนวิคตปัจจัย ,, ๑๖ ,,

ในโนอวิคตปัจจัย ,, ๑๖ ,,

(ผู้มีปัญญาเมื่อคล้อยตามปัจจนียะพึงนับเถิด)

จบ ปัจจนียะ

หน้า ๑๗๘

๓. ปัจจยานุโลมปัจจนียะ

ทุกนัย

{๕๗๕} [๕๑]ในนอารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๑๐ วาร

ในนอธิปติปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในนอนันตรปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในนสมนันตรปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในนอุปนิสสยปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในนปุเรชาตปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในนอาหารปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในนอินทริยปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในนฌานปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในโนนัตถิปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

ในโนวิคตปัจจัย ,, ,, ๑๐,,

(ผู้มีปัญญาเมื่อคล้อยตามอนุโลมปัจจนียะพึงนับเถิด)

จบ อนุโลมปัจจนียะ

หน้า ๑๗๙

๔. ปัจจยปัจจนียานุโลม

ทุกนัย

{๕๗๖} [๕๒]ในอารัมมณปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๑๖ วาร

ในอธิปติปัจจัย ,, ,, ๑๖ ,,

ในอนันตรปัจจัย ,, ,, ๑๖ ,,

ในสมนันตรปัจจัย ,, ,, ๑๖ ,,

ในสหชาตปัจจัย ,, ,, ๑๐ ,,

ในอัญญมัญญปัจจัย ,, ,, ๑๐ ,,

ในนิสสยปัจจัย ,, ,, ๑๐ ,,

ในอุปนิสสัยปัจจัย ,, ,, ๑๖ ,,

ในอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๑๐ ,,

ในกัมมปัจจัย ,, ,, ๑๖ ,,

ในวิปากปัจจัย ,, ,, ๑๐ ,,

ในอาหารปัจจัย ,, ,, ๑๐ ,,

ในอินทริยปัจจัย ,, ,, ๑๐ ,,

ในฌานปัจจัย ,, ,, ๑๐ ,,

ในมัคคปัจจัย ,, ,, ๑๐ ,,

ในสัมปยุตตปัจจัย ,, ,, ๑๐ ,,

ในอัตถิปัจจัย ,, ,, ๑๐ ,,

ในนัตถิปัจจัย ,, ,, ๑๖ ,,

ในวิคตปัจจัย ,, ,, ๑๖ ,,

ในอวิคตปัจจัย ,, ,, ๑๐ ,,

(ผู้มีปัญญาเมื่อคล้อยตามปัจจนียานุโลมพึงนับเถิด)

จบ ปัจจนียานุโลม

จบ ปีติติกะที่ ๗

หน้า ๑๘๐

๘. ทัสสเนนปหาตัพพติกะ ๑. ปฏิจจวาร

๑. ปัจจยานุโลม ๑. วิภังควาร

เหตุปัจจัย

{๕๗๗} [๑] สภาวธรรมที่โสดาปัตติมรรคพึงประหาณอาศัยสภาวธรรมที่โสดาปัตติมรรคพึงประหาณเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่โสดาปัตติมรรคพึงประหาณเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒เกิดขึ้น (๑)

สภาวธรรมที่ไม่ใช่โสดาปัตติมรรคและที่ไม่ใช่มรรคเบื้องสูง ๓ พึง

ประหาณอาศัยสภาวธรรมที่โสดาปัตติมรรคพึงประหาณเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัยคือ จิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ที่โสดาปัตติมรรคพึงประหาณเกิดขึ้น (๒)

สภาวธรรมที่โสดาปัตติมรรคพึงประหาณและที่ไม่ใช่โสดาปัตติมรรค

และมรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณอาศัยสภาวธรรมที่โสดาปัตติมรรคพึงประหาณเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๑ ที่โสดาปัตติมรรคพึงประหาณเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ และจิตต

สมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น (๓)

{๕๗๘} [๒] สภาวธรรมที่มรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณอาศัยสภาวธรรมที่มรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ที่มรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ อาศัยขันธ์ ๒ เกิดขึ้น (๑)

สภาวธรรมที่ไม่ใช่โสดาปัตติมรรคและมรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณ

อาศัยสภาวธรรมที่มรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยขันธ์อันมรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณเกิดขึ้น (๒)

สภาวธรรมที่มรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณและที่ไม่ใช่โสดาปัตติมรรค

และมรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณอาศัยสภาวธรรมที่มรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัย

จบ ปัญหาวาร