เสขสูตร ที่ ๑ เล่ม ๒๐

โมหะเสียได้ เพราะละราคะ ละโทสะ ละโมหะเสียได้ เธอนั้นก็จักไม่ทำกรรมที่เป็นอกุศล จักไม่ซ่องเสพกรรมที่เป็นบาป”

ครั้นสมัยต่อมา ภิกษุนั้นก็ได้ศึกษาทั้งอธิสีลสิกขา ทั้งอธิจิตตสิกขา ทั้งอธิปัญญาสิกขา เมื่อภิกษุนั้นศึกษาอธิสีลสิกขาอยู่ก็ดี ศึกษาอธิจิตตสิกขาอยู่ก็ดี ศึกษาอธิปัญญาอยู่ก็ดี ก็ละราคะ ละโทสะ ละโมหะได้แล้ว เพราะละราคะ ละโทสะ ละโมหะเสียได้ เธอก็มิได้ทำกรรมที่เป็นอกุศล มิได้ซ่องเสพกรรมที่เป็นบาป

๕. เสกขสูตร

ว่าด้วยเสขบุคคล

{๕๒๕} [๙๙๗] ครั้งนั้นแล ภิกษุรูปหนึ่งเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้นแล้วถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้า นั่ง ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้ทูลถามว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระองค์ตรัสว่า ‘เสขะ เสขะ’ ดังนี้ ด้วยเหตุเพียงเท่าไรหนอ บุคคลจึงชื่อว่าเป็นเสขะ”พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุ ที่เรียกว่าเสขะด้วยเหตุว่ายังต้องศึกษา ศึกษาอะไร ศึกษาอธิสีลสิกขา ศึกษาอธิจิตตสิกขา และศึกษาอธิปัญญาสิกขา ดูก่อนภิกษุ ที่เรียกว่าเสขะด้วยเหตุว่ายังต้องศึกษาแล”

สำหรับพระเสขะผู้ศึกษาอยู่ ปฏิบัติตามทางตรง เกิด

ญาณในความสิ้นไปขึ้นก่อน แต่นั้น (คือ แต่มรรคญาณที่

๔) อรหัตตผลจึงเกิดขึ้นในลำดับต่อไป

ต่อจากนั้น (ปัจจเวกขณ)ญาณในความสิ้นภวสังโยชน์

ย่อมมีแก่ท่านผู้พ้นแล้วด้วยอรหัตตผล ผู้คงที่ว่า ‘วิมุตติ

ของเราไม่กำเริบ’ ดังนี้

๖. ปฐมสิกขาสูตร

ว่าด้วยไตรสิกขา สูตรที่ ๑

{๕๒๖} [๙๙๘] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สิกขาบท ๑๕๐ ถ้วนนี้มาสู่อุเทศทุกกึ่ง เดือน ซึ่งกุลบุตรทั้งหลายผู้ปรารถนาประโยชน์ศึกษากันอยู่ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สิกขาซึ่งเป็นที่รวมแห่งสิกขาบท ๑๕๐ นั้นไว้ทั้งหมดมี ๓ สิกขา ๓ คืออะไรบ้าง คือ อธิสีลสิกขา ๑ อธิจิตตสิกขา ๑ อธิปัญญาสิกขา ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สิกขาซึ่งเป็นที่รวมแห่งสิกขาบท ๑๕๐ นั้นไว้ทั้งหมดมี ๓ นี้แล

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในธรรมวินัยนี้เป็นผู้ทำให้บริบูรณในศีล เป็นผู้ทำพอประมาณในสมาธิ เป็นผู้ทำพอประมาณในปัญญา เธอย่อมล่วงละเมิดสิกขาบทเล็กน้อยบ้าง ย่อมออกจากอาบัติบ้าง ข้อนั้นเพราะเหตุอะไร เพราะว่าไม่มีใครกล่าวความเป็นคนอาภัพเพราะล่วงสิกขาบทนี้ไว้ แต่ว่าสิกขาบทเหล่าใดเป็นเบื้องต้นแห่งพรหมจรรย์ สมควรแก่พรหมจรรย์ เธอเป็นผู้มีศีลยั่งยืนและเป็นผู้มีศีลมั่นคงในสิกขาบทเหล่านั้น สมาทานศึกษาอยู่ในสิกขาบททั้งหลาย เธอย่อมเป็นโสดาบันเพราะสังโยชน์ ๓ สิ้นไป เป็นผู้มีความไม่ตกต่ำเป็นธรรมดา เป็นผู้เที่ยงแท้ที่จะตรัสรู้ในภายหน้า