arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ติกนิบาต ทุติยปัณณาสก์ · สมณวรรค

เสขสูตร ที่ ๑ เล่ม ๒๐

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๕๒๕ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๕/๑๑ ในสมณวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

๕. เสกฺขสุตฺต

๕. เสกขสูตร

ว่าด้วยเสกขบุคคล

พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ติกนิบาต ทุติยปัณณาสก์ สมณวรรค เสขสูตร ที่ ๑ (ฉบับหลวง เล่ม ๒๐ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๐ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๓๔ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๐)

บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๒๐ หน้า ๒๒๔–๒๒๕ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๒๐ หน้า ๓๑๑–๓๑๒

บาลี (มหาจุฬาฯ)

อถ โข อญฺญตโร ภิกฺขุ เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ, อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ นิสีทิ; เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข โส ภิกฺขุ ภควนฺตํ เอตทโวจ “เสโข เสโขติ ภนฺเต วุจฺจติ, กิตฺตาวตา นุ โข ภนฺเต เสโข โหตี”ติ? สิกฺขตีติ โข ภิกฺขุ, ตสฺมา “เสโข”ติ วุจฺจติ. กิญฺจ สิกฺขติ ? อธิสีลมฺปิ สิกฺขติ, อธิจิตฺตมฺปิ สิกฺขติ, อธิปญฺญมฺปิ สิกฺขติ. สิกฺขตีติ โข ภิกฺขุ, ตสฺมา “เสโข”ติ วุจฺจตีติ.

เสขสฺส สิกฺขมานสฺส อุชุมคฺคานุสาริโน

ขยสฺมึ ปฐมํ ญาณํ ตโต อญฺญา อนนฺตรา.

ตโต อญฺญาวิมุตฺตสฺส (๑) ญาณํ เว (๒) โหติ ตาทิโน

อกุปฺปา เม วิมุตฺตีติ ภวสญฺโญชนกฺขเยติ. ปญฺจมํ. ( ) (๓)

เชิงอรรถ (บาลี (มหาจุฬาฯ))
  1. ๑ม. อญฺญาวิมุตฺติยา
  2. ๒ม. ญาณญฺจ
  3. ๓( ) ม. เอตฺถนฺตเร อฏฺฐมํ ภาณวารํ นิฏฺฐิตนฺติ ทิสฺสติ
ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ครั้งนั้น ภิกษุรูปหนึ่งเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ถวาย อภิวาทแล้วนั่ง ณ ที่สมควร ได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคดังนี้ว่าข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระองค์ตรัสว่า “เสขะ เสขะ” บุคคลชื่อว่าเป็นเสขะ ด้วยเหตุเพียงเท่าไรพระผู้มีพระภาคตรัสตอบว่า ที่เรียกว่า “เสขะ” เพราะยังต้องศึกษา

ศึกษาอะไร คือ ศึกษาอธิสีลสิกขาบ้าง อธิจิตตสิกขาบ้าง อธิปัญญาสิกขาบ้างภิกษุ ที่เรียกว่า เสขะ เพราะยังต้องศึกษาแล

ญาณ ในความสิ้นกิเลสย่อมเกิดขึ้นแก่พระเสขะ

ผู้กำลังศึกษาและปฏิบัติตามทางสายตรง ก่อน

ลำดับต่อจากนั้นอรหัตตผลจึงเกิด

ต่อจากนั้น ญาณ ในความสิ้นไปแห่งภวสังโยชน์

ว่า “วิมุตติของเราไม่กำเริบ”

ย่อมเกิดขึ้นแก่ท่านผู้หลุดพ้นด้วยอรหัตตผล

เสกขสูตรที่ ๕ จบ

เชิงอรรถ (ไทย (มหาจุฬาฯ ๒))
  1. ๑ญาณ ในที่นี้หมายถึงมรรคญาณ (องฺ.ติก.อ. ๒/๘๖/๒๔๐-๑)
  2. ๒ทางสายตรง ในที่นี้หมายถึงอริยมรรค (องฺ.ติก.อ. ๒/๘๖/๒๔๐)
  3. ๓ญาณ ในที่นี้หมายถึงปัจจเวกขณญาณ (องฺ.ติก.อ. ๒/๘๖/๒๔๑)

จบ เสขสูตร ที่ ๑