๖. สมิทธิสูตร ที่ ๔ เล่ม ๑๘

๖. สมิทธิโลกปัญหาสูตร

ว่าด้วยพระสมิทธิทูลถามปัญหาเรื่องโลก

{๗๕} [๖๘] ... “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ที่เรียกว่า ‘โลก โลก’ ดังนี้ ด้วยเหตุเพียงเท่าไร จึงมีโลกหรือการบัญญัติว่าโลก”

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนสมิทธิ ในที่ใด มีจักษุ มีรูป มีจักขุวิญญาณ มีธรรมที่พึงรู้แจ้งด้วยจักขุวิญญาณ ในที่นั้น ก็มีโลกหรือการบัญญัติว่าโลก ... ในที่ใด มีมโน มีธรรมารมณ์ มีมโนวิญญาณ มีธรรมที่พึงรู้แจ้งด้วยมโนวิญญาณ ในที่นั้น ก็มีโลกหรือการบัญญัติว่าโลก

{๗๖} ดูก่อนสมิทธิ ในที่ใด ไม่มีจักษุ ไม่มีรูป ไม่มีจักขุวิญญาณ ไม่มีธรรม ที่พึงรู้แจ้งด้วยจักขุวิญญาณ ในที่นั้น ก็ไม่มีโลกหรือการบัญญัติว่าโลก ...ในที่ใด ไม่มีมโน ไม่มีธรรมารมณ์ ไม่มีมโนวิญญาณ ไม่มีธรรมที่จะพึงรู้แจ้งด้วยมโนวิญญาณ ในที่นั้น ก็ไม่มีโลกหรือการบัญญัติว่าโลก”

๗. อุปเสนอาสีวิสสูตร

ว่าด้วยอสรพิษตกใส่พระอุปเสนะ

{๗๗} [๖๙] สมัยหนี่ง พระผู้มีพระภาคเจ้า ท่านพระสารีบุตรและท่านพระอุปเสนะอยู่ที่เงื้อมสัปปโสณฑิกะ ป่าสีตวัน ใกล้พระนครราชคฤห์ สมัยนั้นแล อสรพิษตัวหนี่งตกลงมาที่กายของท่านพระอุปเสนะ ครั้งนั้นแล ท่านพระอุปเสนะเรียกภิกษุทั้งหลายว่า “ท่านผู้มีอายุทั้งหลายได้โปรดช่วยกันยกกายของผมนี้ขึ้นเตียงแล้วนำออกไปข้างนอกที ก่อนที่กายนี้จะกระจายไปเหมือนกำแกลบอยู่ในที่นี้”