๑๒. สหายสูตร เล่ม ๑๖

เอวมฺเม สุตํ เอกํ สมยํ ภควา สาวตฺถิยํ วิหรติ เชตวเน อนาถปิณฺฑิกสฺส อาราเม ฯ อถ โข เทฺว ภิกฺขู สหายกา อายสฺมโต มหากปฺปินสฺส สทฺธิวิหาริโน ๒ เยน ภควา เตนุปสงฺกมึสุ อุปสงฺกมิตฺวา ๓ ฯ

ข้าพเจ้าได้สดับมาอย่างนี้

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐีเขตพระนครสาวัตถี ครั้งนั้นแล ภิกษุผู้เป็นเพื่อนกัน๒ รูป ซึ่งเป็นสัทธิวิหาริกของท่านพระมหากัปปินะ เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ฯ

อทฺทสา โข ภควา เต ภิกฺขู ทูรโตว อาคจฺฉนฺเต ทิสฺวาน ภิกฺขู อามนฺเตสิ ปสฺสถ โน ตุเมฺห ภิกฺขเว เอเต เทฺว ภิกฺขู สหายเก อาคจฺฉนฺเต มหากปฺปินสฺส สทฺธิวิหาริโนติ ฯ เอวํ ภนฺเต ฯ เอเต โข ภิกฺขเว ภิกฺขู มหิทฺธิกา มหานุภาวา น จ สา สมาปตฺติ สุลภรูปา ยา เตหิ ภิกฺขูหิ อสมาปนฺนปุพฺพา ยสฺส จตฺถาย กุลปุตฺตา สมฺมเทว อคารสฺมา อนคาริยํ ปพฺพชนฺติ ตทนุตฺตรํ พฺรหฺมจริยปริโยสานํ ทิฏฺเฐว ธมฺเม สยํ อภิญฺญา สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช วิหรนฺตีติ ฯ

๑ ม. ยุ. สพฺพมโหรตฺตึ ฯ ๒ ยุ. สทฺธิวิหาริกา ฯ ๓ ม. ยุ. อยํ ปาโฐ นตฺถิ ฯ

พระผู้มีพระภาคได้ทอดพระเนตรเห็นเธอทั้ง ๒ มาอยู่แต่ไกลจึงตรัสเรียกภิกษุทั้งหลายมาตรัสถามว่า ดูกรภิกษุทั้งหลาย พวกเธอเห็นภิกษุสหาย ๒ รูปผู้เป็นสัทธิวิหาริกของมหากัปปินะกำลังมาอยู่นั่นหรือไม่ ฯ

ภิกษุทั้งหลายกราบทูลว่า เห็น พระเจ้าข้า ฯ

พ. ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุ ๒ รูปนั่นแล มีฤทธิ์มาก มีอานุภาพมากแต่ไม่ได้สมาบัติที่เธอไม่เคยเข้าง่ายนัก เธอทั้ง ๒ กระทำให้แจ้งซึ่งที่สุดแห่งพรหมจรรย์อันยอดเยี่ยม ซึ่งกุลบุตรทั้งหลายออกบวชเป็นบรรพชิตโดยชอบต้องการนั้น ด้วยปัญญาอันยิ่งด้วยตนเองในปัจจุบันเข้าถึงอยู่ ฯ

อิทมโวจ ภควา อิทํ วตฺวาน สุคโต อถาปรํ เอตทโวจ สตฺถา

สหายา วติเม ภิกฺขู จิรรตฺตํ สเมนิกา ๑

สเมติ เนสํ สทฺธมฺโม ธมฺเม พุทฺธปฺปเวทิเต

สุวินีตา กปฺปิเนน ธมฺเม อริยปฺปเวทิเต

ธาเรนฺติ อนฺติมํ เทหํ เชตฺวา มารํ สวาหนนฺติ ๒ ฯ ทฺวาทสมํ ฯ

ภิกฺขุสํยุตฺตํ นวมํ สมตฺตํ ฯ

ตสฺสุทฺทานํ

โกลิโต อุปติสฺโส จ ฆโฏ จาปิ ปวุจฺจติ

นโว สุชาโต ภทฺที จ วิสาขนนฺโท ติสฺโส จ

เถรนาโม จ กปฺปิโน สหาเยน จ ทฺวาทสาติ ฯ

นิทานวคฺคสฺส สํยุตฺตโก

ตสฺส อุทฺทานํ

อภิสมยธาตุสํยุตฺตํ ๓ อนมตคฺเคน กสฺสปํ

สกฺการราหุลลกฺขโณ- ปมฺมภิกฺขุโน นิทาโน ๔

ทุติโย เตน ปวุจฺจตีติ ฯ

นิทานวคฺคสํยุตฺตํ สมตฺตํ ฯ

__________________

๑ ม. ยุ. สเมติกา ฯ ๒ ม. สวาหินินฺติ ฯ ๓ ม. ยุ. นิทานาภิสมยธาตุ ฯ

๔ ม. ยุ. สกฺการราหุลลกฺขโณ โอปมฺม ภิกฺขุนา วคฺโค ฯ

พระผู้มีพระภาคผู้สุคตศาสดา ครั้นได้ตรัสไวยากรณภาษิตนี้แล้ว จึงได้ตรัสคาถาประพันธ์ต่อไปว่า

ภิกษุเหล่านี้เป็นสหายกัน เป็นผู้มีความรู้คู่เคียงกันมาตลอดกาลนานสัทธรรมของเธอเหล่านั้นย่อมเทียบเคียงได้ในธรรมที่พระพุทธเจ้าประกาศแล้ว เธออันกัปปินะแนะนำดีแล้วในธรรมที่พระอริยเจ้าประกาศแล้ว เธอทั้งสองชำนะมารพร้อมทั้งพาหนะได้แล้ว ย่อมทรงไว้ซึ่งอัตภาพมีในที่สุด ดังนี้ ฯ

จบสูตรที่ ๑๒

จบภิกขุสังยุตต์ที่ ๙

___________

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. โกลิตสูตร ๒. อุปติสสสูตร ๓. ฆฏสูตร

๔. นวสูตร ๕. สุชาตสูตร ๖. ภัททีสูตร

๗. วิสาขสูตร ๘. นันทสูตร ๙. ติสสสูตร

๑๐. เถรนามสูตร ๑๑. กัปปินสูตร ๑๒. สหายสูตร ฯ

___________

รวมสังยุตต์ที่มีในภาคนี้ คือ

๑. อภิสมยสังยุตต์ ๒. ธาตุสังยุตต์ ๓. อนมตัคคสังยุตต์

๔. กัสสปสังยุตต์ ๕. ลาภสังการสังยุตต์ ๖. ราหุลสังยุตต์

๗. ลักขณสังยุตต์ ๘. โอปัมมสังยุตต์ ๙. ภิกขุสังยุตต์ ฯ

จบนิทานวรรคสังยุตต์

________________