พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย · วลาหกสังยุต
๑. เทสนาสูตร เล่ม ๑๗
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๕๔๓ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑/๙ ในวลาหกสังยุตมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย ขันธวารวรรค วลาหกสังยุต เทสนาสูตร (ฉบับหลวง เล่ม ๑๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๑๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๑๗)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๑๗ หน้า ๓๗๓–๓๗๓
๑๑. วลาหกสังยุต
๑. เทสนาสูตร
ว่าด้วยเทวดาซึ่งนับเนื่องในหมู่วลาหก
{๕๔๓} [๕๕๐] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี
พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เราจักแสดงพวก
เทวดาซึ่งนับเนื่องในหมู่วลาหก แก่เธอทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงฟัง ...
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย พวกเทวดาซึ่งนับเนื่องในหมู่วลาหกเป็นไฉน คือ
พวกเทวดาที่เป็นสีตวลาหกก็มี ที่เป็นอุณหวลาหกก็มี ที่เป็นอัพภวลาหกก็มีที่เป็นวาตวลาหกก็มี ที่เป็นวัสสวลาหกก็มี ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย พวกนี้เราเรียกว่า พวกเทวดาซึ่งนับเนื่องในหมู่วลาหก”
๒. สุจริตสูตร
ว่าด้วยเหตุให้เข้าถึงความเป็นเทวดาวลาหก
{๕๔๔} [๕๕๑] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี
ครั้งนั้นแลภิกษุรูปหนึ่งเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้น
แล้วถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้า นั่ง ณ ที่สมควรข้างหนึ่งแล้วได้ทูลถาม
- ๑วลาหก หมายถึงพวกเทวดาผู้สัญจรหรือสถิตอยู่ในอากาศ ในพระสูตรนี้มี ๕ จำพวก คือ(๑) สีตวลาหก พวกเทวดาผู้รังสรรค์ความหนาวเย็น (๒) อุณหวลาหก พวกเทวดาผู้รังสรรค์ความร้อน (๓) อัพภวลาหก พวกเทวดาผู้รังสรรค์เมฆหมอก (๔) วาตวลาหก พวกเทวดาผู้รังสรรค์ลม (๕) วัสส วลาหก พวกเทวดาผู้รังสรรค์ฝน จริงอยู่ ความเย็น ร้อน กลุ่มเมฆ ลม และฝนย่อมเกิดตามฤดูกาลปกติของตน เช่น ในฤดูฝนหรือฤดูหนาว ก็ย่อมมีความเย็นตามปกติ แต่คราใดที่สภาพอากาศเย็นจัด ร้อนจัด มีเมฆหนาจัด เกิดลมแรงจัด หรือฝนหลงฤดู นั่นพึงทราบว่าเป็นเพราะอานุภาพของพวกเทวดาวลาหกเหล่านี้รังสรรค์ให้เกิด (นัย สํ.ข.อ. ๓๘๓-๓๘๔)
จบ ๑. เทสนาสูตร