๓. ภวเนตติสูตร เล่ม ๑๗

๓. ภวเนตติสูตร

ว่าด้วยกิเลสที่นำไปสู่ภพ

{๓๖๘} [๑๖๒] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี

ท่านพระราธะได้ทูลถามพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ มีคำที่กล่าวกันว่า ‘กิเลสเป็นเหตุนำไปสู่ภพๆ’ ดังนี้ กิเลสเป็นเหตุนำไปสู่ภพเป็นไฉน ความดับกิเลสเป็นเหตุนำไปสู่ภพเป็นไฉน”

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนราธะ ความพอใจ ความกำหนัด ความเพลิดเพลิน ความทะยานอยาก ความเข้าถึง ความยึดมั่นอันเป็นที่ตั้ง ที่อยู่อาศัย ที่นอนแนบแห่งจิตในรูปอันใด นี้เรากล่าวว่า ‘กิเลสเป็นเหตุนำไปสู่ภพ’ เพราะกิเลสเหล่านั้นดับสนิท เรากล่าวว่า ‘ความดับแห่งกิเลสเป็นเหตุนำไปสู่ภพ’ ความพอใจ ความกำหนัด ความเพลิดเพลิน ความทะยานอยาก ความเข้าถึง ความยึดมั่นอันเป็นที่ตั้ง ที่อยู่อาศัย ที่นอนแนบแห่งจิต ในเวทนา ... ในสัญญา ... ในสังขาร ... ในวิญญาณอันใด นี้เรากล่าวว่า ‘กิเลสเป็นเหตุนำไปสู่ภพ’ เพราะกิเลสเหล่านั้นดับสนิท เรากล่าวว่า ‘ความดับแห่งกิเลสเป็นเหตุนำไปสู่ภพ”

๔. ปริญเญยยสูตร

ว่าด้วยธรรมที่ควรกำหนดรู้

{๓๖๙} [๑๖๓] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี

ครั้งนั้นแล ท่านพระราธะเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ครั้นแล้วถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้าแล้ว นั่ง ณ ที่สมควรข้างหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสกะท่านพระราธะว่า “ดูก่อนราธะ เราจักแสดงปริญเญยยธรรมคือธรรมอันบุคคลควรกำหนดรู้ ปริญญาคือความกำหนดรู้ และ