arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อุทาน · เมฆิยวรรค

๖. ปิณโฑลภารทวาชสูตร เล่ม ๒๕

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๐๐ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๑๐ ในเมฆิยวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อุทาน เมฆิยวรรค ปิณโฑลภารทวาชสูตร (ฉบับหลวง เล่ม ๒๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๔๔ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๕)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๒๕ หน้า ๒๒๔–๒๒๕

หน้า ๒๒๔

๔. เมฆิยวรรค ๖. ปิณโฑลภารทวาชสูตร

จิตของพญาช้างที่มีงางามดุจงอนรถนี้ เสมอด้วย

พระหฤทัยของพระพุทธเจ้าผู้ประเสริฐ เพราะยินดี

ในป่าตามลำพังเช่นเดียวกัน

๖. ปิณโฑลภารทวาชสูตร

ว่าด้วยคำสอนของพระพุทธเจ้าทั้งหลาย

{๑๐๐} [๓๖] ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วอย่างนี้

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระวิหารเชตวันอาราม ของอนาถบิณฑิกคฤหบดี ใกล้พระนครสาวัตถี ก็ครั้งนั้นแล ท่านพระปิณโฑลภารทวาชะผู้ถือการอยู่ป่าเป็นวัตร การเที่ยวบิณฑบาตเป็นวัตร การนุ่งห่มผ้าบังสุกุลเป็นวัตร การนุ่งห่มผ้าไตรจีวรเป็นวัตร มีความปรารถนาน้อย สันโดษ ชอบสงัด ไม่คลุกคลีกับหมู่คณะ บำเพ็ญความเพียร เป็นธุตวาท ประกอบอธิจิตอยู่เนือง ๆ นั่งขัดสมาธิตั้งกายตรงอยู่ ในที่ไม่ไกลพระผู้มีพระภาคเจ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าได้ทรงเห็นท่านพระปิณโฑลภารทวาชะผู้ถือการ อยู่ป่าเป็นวัตร การเที่ยวบิณฑบาตเป็นวัตร การนุ่งห่มผ้าบังสุกุลเป็นวัตร การนุ่งห่มผ้าไตรจีวรเป็นวัตร มีความปรารถนาน้อย สันโดษ ชอบสงัด ไม่คลุกคลีกับหมู่คณะ บำเพ็ญความเพียร เป็นธุตวาท ประกอบอธิจิตอยู่เนือง ๆ นั่งขัดสมาธิตั้งกายตรงอยู่อย่างนั้น

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ๑เป็นธุตวาท หมายถึงเป็นทั้งผู้กำจัดกิเลสและเป็นผู้ชอบพูดแต่เรื่องกำจัดกิเลส โดยเหตุที่บางรูป เป็นผู้กำจัดแต่ไม่ชอบพูดก็มี บางรูปไม่เป็นผู้กำจัดแต่ชอบพูดก็มี บางรูปทั้งไม่เป็นผู้กำจัด ทั้งไม่ชอบพูดก็ม็ บางรูปทั้งเป็นผู้กำจัดและชอบพูดแต่เรื่องกำจัดกิเลสก็มี (ขุ.อุ.อ. ๒๖๙-๒๗๐)
  2. ๒อธิจิต จิตที่มีสภาพยิ่งใหญ่ ได้แก่ สมาบัติ ๘ และอรหัตตผลสมาบัติ (ขุ.อุ.อ. ๒๗๐)
หน้า ๒๒๕

พระบาลีสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อุทาน

ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงทราบเนื้อความนั้นแล้ว จึงทรงเปล่งพระอุทานนี้ในเวลานั้นว่า

การไม่ว่าร้ายใคร ๑ การไม่ทำร้ายใคร ๑ การสำรวม

ในพระปาติโมกข์ ๑ การรู้จักประมาณในอาหาร ๑

การนอนการนั่งในที่สงัด ๑ การประกอบความเพียร

ในอธิจิต ๑ นี้เป็นคำสอนของพระพุทธเจ้าทั้งหลาย

๗. สารีปุตตสูตร

ว่าด้วยพระมุนีผู้ไม่มีความโศก

{๑๐๑} [๓๗] ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วอย่างนี้

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระวิหารเชตวัน อารามของอนาถบิณฑิกคฤหบดี ใกล้พระนครสาวัตถี ก็ครั้งนั้นแล ท่านพระสารีบุตรผู้มีความปรารถนาน้อย สันโดษ ชอบสงัด ไม่คลุกคลีกับหมู่คณะ บำเพ็ญความเพียร ประกอบอธิจิตอยู่เนือง ๆ นั่งขัดสมาธิตั้งกายตรงอยู่ในที่ไม่ไกลพระผู้มีพระภาคเจ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าได้ทอดพระเนตรเห็นท่านพระสารีบุตรผู้มีความปรารถนาน้อย สันโดษ ชอบสงัด ไม่คลุกคลีกับหมู่คณะ บำเพ็ญความเพียรประกอบอธิจิตอยู่เนือง ๆ นั่งขัดสมาธิตั้งกายตรงอยู่อย่างนั้นลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงทราบเนื้อความนั้นแล้ว จึงทรง เปล่งพระอุทานนี้ในเวลานั้นว่า

จบ ๖. ปิณโฑลภารทวาชสูตร