สิกขาบทที่ ๑๐ เรื่องภิกษุณีฉัพพัคคีย์ เล่ม ๓

สิกขาบทวิภังค์

{๓๒๓} [๑๐๑๕] คำว่า อนึ่ง...ใด ความว่า ภิกษุณีใด คือ ผู้เช่นใด...

คำว่า ภิกษุณี ความว่า ที่ชื่อว่าภิกษุณี เพราะว่าเป็นผู้ขอ ... นี้ทรง ประสงค์ว่า ‘ภิกษุณี, ในข้อความตอนนี้

ที่ชื่อว่า ดิรัจฉานวิชา ได้แก่ ศิลปวิทยานอกพระศาสนาชนิดใด ชนิดหนึ่งซึ่งไม่กอปรด้วยประโยชน์

คำว่า เรียน คือ เรียนเป็นบท ต้องอาบัติปาจิตตีย์ทุก ๆ บท เรียน เป็นอักษร ต้องอาบัติปาจิตตีย์ทุก ๆ อักษร

อนาปัตติวาร

{๓๒๔} [๑๐๑๖] ภิกษุณีเรียนเขียน ๑ ภิกษุณีเรียนท่องจำ ๑ ภิกษุณีเรียน พระปริตรเพื่อคุ้มครองตัว ๑ภิกษุณีผู้วิกลจริต ๑ภิกษุณีผู้เป็นต้น บัญญัติ ๑ ภิกษุณีเหล่านี้ไม่ต้องอาบัติแล

จบ สิกขาบทที่ ๙

สิกขาบทที่ ๑๐

เรื่องภิกษุณีสอนดิรัจฉานวิชา

{๓๒๕} [๑๐๑๗] โดยสมัยนั้น พระผู้มีพระภาคพุทธเจ้าประทับอยู่ ณ พระ วิหารเชตวันอารามของอนาถบิณฑิกคฤหบดีใกล้พระนครสาวัตถี ครั้งนั้นแล พวกภิกษุณีฉัพพัคคีย์พากันสอนดิรัจฉานวิชา ชาวบ้านจึง เพ่งโทษ ติเตียน โพนทะนาว่า “ไฉนภิกษุณีทั้งหลายจึงได้สอนดิรัจฉานวิชา กันเหมือนพวกสตรีคฤหัสถ์ผู้บริโภคกามเล่า”

ภิกษุณีทั้งหลายได้ยินชาวบ้านเหล่านั้นเพ่งโทษ ติเตียน โพนทะนาอยู่ บรรดาภิกษุณีผู้มักน้อย ... ต่างพากันเพ่งโทษ ติเตียน โพนทะนาว่า “ไฉน พวกภิกษุณีฉัพพัคคีย์จึงได้สอนดิรัจฉานวิชากันเล่า” ...

ทรงประชุมสงฆ์สอบถามแล้วบัญญัติสิกขาบท

พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงสอบถามภิกษุทั้งหลายว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ทราบมาว่าพวกภิกษุณีฉัพพัคคีย์สอนดิรัจฉานวิชากัน จริงหรือ”

ภิกษุทั้งหลายกราบทูลว่า “จริง พระพุทธเจ้าข้า”

พระผู้มีพระภาคพุทธเจ้าทรงตำหนิว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ไฉนพวก ภิกษุณีฉัพพัคคีย์จึงได้สอนดิรัจฉานวิชากันเล่า การกระทำของพวกภิกษุณี ฉัพพัคคีย์เหล่านั้นนั่นไม่เป็นไปเพื่อความเลื่อมใสของปวงชนที่ยังไม่เลื่อมใส...

ดูก่อนภิกษุทั้งหลายก็แลภิกษุณีทั้งหลายจงยกสิกขาบทนี้ขึ้นแสดง อย่างนี้ว่า

พระพุทธบัญญัติ

[๑๐๑๘] อนึ่ง ภิกษุณีใดสอนดิรัจฉานวิชา เป็นปาจิตตีย์

สิกขาบทวิภังค์

{๓๒๖} [๑๐๑๙] คำว่า อนึ่ง ... ใด ความว่า ภิกษุณีใด คือ ผู้เช่นใด ...

คำว่า ภิกษุณี ความว่า ที่ชื่อว่าภิกษุณี เพราะว่าเป็นผู้ขอ ... นี้ทรง ประสงค์ว่า ‘ภิกษุณี, ในข้อความตอนนี้

ที่ชื่อว่า ดิรัจฉานวิชา ได้แก่ ศิลปวิทยานอกพระศาสนาชนิดใดชนิด หนึ่ง ซึ่งไม่กอปรด้วยประโยชน์

คำว่า สอน คือ สอนเป็นบท ต้องอาบัติปาจิตตีย์ทุก ๆ บท สอนเป็น อักษร ต้องอาบัติปาจิตตีย์ทุก ๆ อักษร

อนาปัตติวาร

{๓๒๗} [๑๐๒๐] ภิกษุณีสอนการเขียน ๑ ภิกษุณีสอนท่องจำ ๑ ภิกษุณี สอนพระปริตรเพื่อคุ้มครองตัว ๑ ภิกษุณีผู้วิกลจริต ๑ ภิกษุณีผู้เป็น ต้นบัญญัติ ๑ ภิกษุณีเหล่านี้ไม่ต้องอาบัติแล

จบ สิกขาบทที่ ๑๐

จบ จิตตาคารวรรคที่ ๕

๖. อารามวรรค สิกขาบทที่ ๑

เรื่องภิกษุณีไม่บอกกล่าวก่อนเข้าไปยังอารามของภิกษุ

{๓๒๘} [๑๐๒๑] โดยสมัยนั้น พระผู้มีพระภาคพุทธเจ้าประทับอยู่ ณ พระ วิหารเชตวันอารามของอนาถบิณฑิกคฤหบดีใกล้พระนครสาวัตถี ครั้งนั้นแลภิกษุหลายรูปมีจีวรรูปละผืนทำจีวรกันอยู่ในอาวาสใกล้ หมู่บ้านแห่งหนึ่ง พวกภิกษุณีไม่บอกกล่าวก่อนเข้าไปยังอาราม แล้วเข้าไป หาภิกษุเหล่านั้นถึงที่อยู่ ภิกษุทั้งหลายพากันเพ่งโทษ ติเตียน โพนทะนาว่า “ไฉนภิกษุณีทั้งหลายจึงได้ไม่บอกกล่าวก่อนเข้าไปยังอารามเล่า” ...

ทรงประชุมสงฆ์สอบถามแล้วบัญญัติสิกขาบท

พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงสอบถามภิกษุทั้งหลายว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ทราบมาว่าภิกษุณีทั้งหลายไม่บอกกล่าวก่อนเข้าไปยังอาราม จริงหรือ”

ภิกษุทั้งหลายกราบทูลว่า “จริง พระพุทธเจ้าข้า”