arnon.worldSign in

พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย เทวปุตตสังยุต · วรรคที่ ๑

๙. จันทิมสูตร เล่ม ๑๕

Text layerBuddha’s wordsItems ๒๔๑–๒๔๕ (Royal Thai)9/10 in วรรคที่ ๑4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability

พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย สคาถวรรค เทวปุตตสังยุต วรรคที่ ๑ จันทิมสูตร (Royal Thai Volume 15 · Mahachula Volume 15 · Mahamakut Volume 24 · Chaloem Phrakiat Volume 15)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙), vol. 15, pp. 92–94

Page 92

การบรรพชาที่ปฏิบัติย่อหย่อนรังแต่จะโปรยธุลีกิเลสให้แปดเปื้อนหนักขึ้น

ความชั่วไม่ทำเสียเลยดีกว่า เพราะว่าความชั่วย่อมทำให้เดือดร้อนในภายหลัง บุคคลทำกรรมใดแล้วไม่เดือดร้อนในภายหลัง กรรมนั้นบุคคลทำแล้วจัดเป็นกรรมที่ดี เป็นกรรมที่ประเสริฐ

หญ้าคาที่บุคคลจับไม่ดีย่อมบาดมือนั่นเอง ฉันใด ความเป็นสมณะที่บุคคลปฏิบัติไม่ดีย่อมฉุดคร่าลงนรก ฉันนั้น

การงานที่ย่อหย่อน ๑ วัตรปฏิบัติที่เศร้าหมอง ๑ พรหมจรรย์ที่นึกถึงด้วยความสงสัย ๑ ทั้ง ๓ อย่างนั้นหามีผลมากไม่

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ตายนเทพบุตรครั้นกล่าวดังนี้แล้วก็ถวายบังคมเราทำประทักษิณแล้วอันตรธานไปในที่นั้นเอง ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงศึกษา จงเล่าเรียน จงทรงจำตายนคาถากันไว้ ดูก่อนภิกษุทั้งหลายตายนคาถาประกอบด้วยประโยชน์ เป็นเบื้องต้นแห่งพรหมจรรย์

๙. จันทิมสูตร

ว่าด้วยอสุรินทราหูอมจันทร์

{๒๔๑} [๙๐] เรื่องเกิดขึ้นในพระนครสาวัตถี

ก็โดยสมัยนั้น จันทิมเทพบุตรถูกจอมอสูรชื่อราหูจับตัวไว้ ครั้งนั้นแลจันทิมเทพบุตระลึกถึงพระผู้มีพระภาคเจ้า ได้กล่าวคาถานี้ในเวลานั้นว่า

Footnotes (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ๑เป็นเบื้องต้นแห่งพรหมจรรย์ หมายถึงเป็นข้อปฏิบัติอันเป็นบุรพภาคส่วนเบื้องต้นแห่งการบรรลุมรรคผล (ม.ม.อ. ๒๕๗, สํ.ส.อ. ๑๐๓)
Page 93

ข้าแต่พระพุทธเจ้าผู้แกล้วกล้า ขอความนอบน้อมจงมีแต่พระองค์ พระองค์ทรงเป็นผู้หลุดพ้นแล้วในธรรมทั้งปวง ข้าพระองค์เผชิญเหตุการณ์คับขัน ขอพระองค์ จงเป็นที่พึ่งแห่งข้าพระองค์ด้วยเถิด

{๒๔๒} ในลำดับนั้นแล พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงปรารภจันทิมเทพบุตรได้ตรัสกะราหูจอมอสูรด้วยพระคาถาว่า

จันทิมเทพบุตรถึงตถาคตผู้เป็นพระอรหันต์ว่าเป็นที่พึ่ง ดูก่อนราหู ท่านจงปล่อยจันทิมเทพบุตรเสียเถิด พระพุทธเจ้าทั้งหลายทรงเป็นผู้อนุเคราะห์สัตวโลก

{๒๔๓} ลำดับนั้นแล ราหูจอมอสูรปล่อยจันทิมเทพบุตรแล้ว ก็รีบเข้าไปเฝ้าท้าวเวปจิตติจอมอสูรถึงที่ประทับ ครั้นแล้วได้เกิดหวาดสะดุ้ง ขนพองสยองเกล้ายืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่ง {๒๔๔}ท้าวเวปจิตติจอมอสูรได้ถามราหูจอมอสูรผู้ยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่งด้วยคาถาว่า

ดูก่อนราหู เหตุใดเล่าหนอ ท่านจึงรีบปล่อยจันทิมเทพบุตรไป เหตุใดเล่าหนอ ท่านจึงมีท่าทางหวาดสะดุ้งยืนกลัวอยู่

{๒๔๕} ราหูจอมอสูรทูลตอบว่า

ข้าพเจ้าถูกขับด้วยคาถาของพระพุทธเจ้า หากข้าพเจ้าไม่ปล่อยจันทิมเทพบุตร ศีรษะของข้าพเจ้าก็จะแตกเป็นเจ็ดเสี่ยง ถึงมีชีวิตอยู่ก็จะไม่ได้รับความสุขเลย

Footnotes (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ๑ธรรมทั้งปวง หมายถึงธรรมคือขันธ์ อายตนะ เป็นต้น (สํ.ส.อ. ๑๐๓)
Page 94

๑๐. สุริยสูตร

ว่าด้วยอสุรินทราหูอมตะวัน

{๒๔๖} [๙๑] เรื่องเกิดขึ้นในพระนครสาวัตถี

ก็โดยสมัยนั้นแล สุริยเทพบุตรถูกราหูจอมอสูรจับตัวไว้ ครั้งนั้นแล สุริยเทพบุตรระลึกถึงพระผู้มีพระภาคเจ้า ได้กล่าวคาถานี้ในเวลานั้นว่า

ข้าแต่พระพุทธเจ้าผู้แกล้วกล้า ขอความนอบน้อมจงมีแด่พระองค์ พระองค์ทรงเป็นผู้หลุดพ้นแล้วในธรรมทั้งปวง ข้าพระองค์เผชิญเหตุการณ์คับขัน ขอพระองค์ จงเป็นที่พึ่งแห่งข้าพระองค์ด้วยเถิด

{๒๔๗} ในลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงปรารภสุริยเทพบุตรได้ตรัสกะราหูจอมอสูรด้วยพระคาถาว่า

สุริยเทพบุตรถึงตถาคฅผู้เป็นพระอรหันต์ว่าเป็นที่พึ่ง ดูก่อนราหู ท่านจงปล่อยสุริยเทพบุตรเสียเถิด พระพุทธเจ้าทั้งหลายทรงเป็นผู้อนุเคราะห์สัตวโลก

สุริยะใดเป็นผู้ส่องแสง ทำความสว่างในที่มืดมิด มีสัณฐานเป็นวงกลม มีเดชสูง ดูก่อนราหู ท่านอย่ากลืนกินสุริยะนั้นผู้โคจรอยู่ในอากาศเลย ดูก่อนราหู ท่านจงปล่อยสุริยะผู้เป็นบุตรของเราเสียเถิด

{๒๔๘} ลำดับนั้น ราหูจอมอสูรได้ปล่อยสุริยเทพบุตรแล้ว ได้รีบเข้าไปเฝ้าท้าวเวปจิตติจอมอสูรถึงที่ประทับ ครั้นแล้วได้เกิดหวาดสะดุ้ง ขนพองสยองเกล้ายืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่ง {๒๔๙}ท้าวเวปจิตติจอมอสูรได้ถามราหูจอมอสูรผู้ยืนอยู่ ณ ที่สมควรข้างหนึ่งด้วยคาถาว่า

End of ๙. จันทิมสูตร