พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน อนุโลมติกปัฏฐาน กุสลัตติกะ · สังสัฏฐวาร
ปัจจนียนัย เล่ม ๔๐
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๐๑–๔๓๑ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๒/๔ ในสังสัฏฐวารมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๑ อนุโลมติกปัฏฐาน กุสลัตติกะ สังสัฏฐวาร ปัจจนียนัย (ฉบับหลวง เล่ม ๔๐ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๐ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๘๕ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๐)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๔๐ หน้า ๒๔๔–๒๕๕
ในวิปปยุตตปัจจัย กับ ... มี ๑ วาร
ในอัตถิปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนัตถิปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในวิคตปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในอวิคตปัจจัย ,, ,, ๑ ,, ...
จบ อนุโลมในสังสัฏฐวาร
๒. ปัจจยปัจจนียะ ๑. วิภังควาร
นเหตุปัจจัย
{๔๐๑} [๓๕๑] สภาวธรรมที่เป็นอกุศลเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นอกุศลเกิดขึ้น เพราะนเหตุปัจจัย คือ โมหะที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉาอุทธัจจะเจือปนกับขันธ์ทั้งหลายที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉาอุทธัจจะเกิดขึ้น (๑)สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตเกิดขึ้น เพราะนเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ เจือปนกับขันธ์ ๑ ที่เป็นอัพยากตวิบาก และอัพยากตกิริยา ขึ้งเป็นอเหตุกะ เกิดขึ้น ขันธ์ ๑ เจือปนกับขันธ์ ๓ เกิดขึ้น ขันธ์ ๒ เจือปนกับขันธ์ ๒เกิดขึ้น ในอเหตุกปฏิสนธิขณะ ขันธ์ ๓ เจือปนกับขันธ์ ๑ ที่เป็นอัพยากตวิบาก เกิดขึ้น ขันธ์ ๑ เจือปนกับขันธ์ ๓ เกิดขึ้น ขันธ์ ๒ เจือปนกับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น (๑)
นอธิปติอาทิปัจจัย
{๔๐๒} [๓๕๒] สภาวธรรมที่เป็นกุศลเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นกุศลเกิดขึ้น เพราะนอธิปติปัจจัย เพราะนปุเรชาตปัจจัย คือ ในอรูปภูมิ ขันธ์ ๓ เจือปนกับขันธ์ ๑ ที่เป็นกุศลเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ เจือปนกับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น
นปัจฉาชาตปัจจัย
{๔๐๓} [๓๕๓] สภาวธรรมที่เป็นอกุศลเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นอกุศลเกิดขึ้น ... สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตเกิดขึ้น ... สภาวธรรมที่เป็นกุศลเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นกุศลเกิดขึ้นเพราะนปัจฉาชาตปัจจัย มี ๓ วาร เพราะนอาเสวนปัจจัย มี ๓ วาร
นกัมมปัจจัย
{๔๐๔} [๓๕๔] สภาวธรรมที่เป็นกุศลเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นกุศลเกิดขึ้น เพราะนกัมมปัจจัย คือ กุศลเจตนาเจือปนกับกุศลขันธ์ทั้งหลายเกิดขึ้น (๑)
สภาวธรรมที่เป็นอกุศลเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นอกุศลเกิดขึ้นเพราะนกัมมปัจจัย คือ อกุศลเจตนาเจือปนกับอกุศลขันธ์ทั้งหลายเกิดขึ้น (๑)
สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้นเพราะนกัมมปัจจัย คือ เจตนาที่เป็นอัพยากตกิริยาเจือปนกับขันธ์ ทั้งหลายที่เป็นอัพยากฤตกิริยาเกิดขึ้น (๑)
นวิปากปัจจัย
{๔๐๕} [๓๕๕] สภาวธรรมที่เป็นกุศลเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นกุศลเกิดขึ้น เพราะนวิปากปัจจัย ... สภาวธรรมที่เป็นอกุศลเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นอกุศลเกิดขึ้น ...
สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้นเพราะนวิปากปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ เจือปนกับขันธ์ ๑ ที่เป็นอัพยากตกิริยาเกิดขึ้น
(นกัมมปัจจัย และ นวิปากปัจจัย ในปัจจนียวิภังค์ ในสังสัฏฐวาร ไม่มีปฏิสนธิ คงมีแต่ในทุก ๆ ปัจจัยที่เหลือ)
นฌานปัจจัย
{๔๐๖} [๓๕๖] สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะนฌานปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ เจือปนกับขันธ์ ๑ ที่สหรคตด้วยปัญจวิญญาณเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ เจือปนกับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น (๑)
นมัคคปัจจัย
{๔๐๗} [๓๕๗] สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตเกิดขึ้นเพราะนมัคคปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ เจือปนกับขันธ์ ๑ ที่เป็นอัพยากตวิบากและอัพยากตกิริยาซึ่งเป็นอเหตุกะเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ เจือปน กับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น ในอเหตุกปฏิสนธิขณะ ... (๑)
นวิปปยุตตปัจจัย
{๔๐๘} [๓๕๘] สภาวธรรมที่เป็นกุศลเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นกุศลเกิดขึ้น เพราะนวิปปยุตตปัจจัย คือ ในอรูปภูมิ ขันธ์ ๓ เจือปนกับขันธ์ ๑ ที่เป็นกุศลเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ เจือปนกับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น (๑)สภาวธรรมที่เป็นอกุศลเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นอกุศลเกิดขึ้นเพราะนวิปปยุตตปัจจัย คือ ในอรูปภูมิ ขันธ์ ๓ เจือปนกับขันธ์ ๑ ที่เป็น อกุศลเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ เจือปนกับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น (๑)
สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตเจือปนกับสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้นเพราะนวิปปยุตตปัจจัย คือ ในอรูปภูมิ ขันธ์ ๓ เจือปนกับขันธ์ ๑ ที่เป็นอัพยากตวิบากและอัพยากตกิริยาเกิดขึ้น ... ขันธ์ ๒ เจือปนกับขันธ์ ๒ เกิดขึ้น (๑)
(นวิปปยุตตปัจจัย ไม่มีปฏิสนธิ)
๒. ปัจจยปัจจนียะ ๒. สังขยาวาร
สุทธนัย
{๔๐๙} [๓๕๙] ในนเหตุปัจจัย มี ๒ วาร
ในนอธิปติปัจจัย ,, ๓ ,,
ในนปุเรชาตปัจจัย ,, ๓ ,,
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ๓ ,,
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ๓ ,,
ในกัมมปัจจัย ,, ๓ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ๓ ,,
ในนฌานปัจจัย ,, ๑ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ๓ ,,
นเหตุทุกนัย
{๔๑๐} [๓๖๐] ในนอธิปติปัจจัย กับนเหตุปัจจัย มี ๒ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย กับ ... มี ๒ วาร
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนฌานปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ติกนัย
{๔๑๑} ในนปุเรชาตปัจจัย กับนเหตุปัจจัย นอธิปติปัจจัย มี ๒ วาร
ในนปัจฉาชาตปัจจัย กับ ... มี ๒ วาร
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนฌานปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
จตุกกนัย
{๔๑๒} ในนปัจฉาชาตปัจจัย กับนเหตุปัจจัย นอธิปติปัจจัย นปุเรชาตปัจจัย มี ๒ วารในนอาเสวนปัจจัย กับ ... มี ๒ วาร
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๒ ,, ...
ฉักกนัย
{๔๑๓} ในนกัมมปัจจัย กับนเหตุปัจจัย นอธิปติปัจจัย นปุเรชาตปัจจัย นปัจฉาชาตปัจจัย นอาเสวนปัจจัย มี ๑ วารในนวิปากปัจจัย กับ ... มี ๒ วาร
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
สัตตกนัย
{๔๑๔} ในนวิปากปัจจัย กับนเหตุปัจจัย นอธิปติปัจจัย นปุเรชาตปัจจัย นปัจฉาชาตปัจจัย นอาเสวนปัจจัย นกัมมปัจจัย มี ๑ วารในนมัคคปัจจัย กับ ... มี ๑ วาร
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
นวกนัย
{๔๑๕} ในนวิปปยุตตปัจจัย กับนเหตุปัจจัย นอธิปติปัจจัย... นกัมมปัจจัย นวิปากปัจจัย นมัคคปัจจัย มี ๑ วาร
นอธิปติทุกนัย
{๔๑๖} [๓๖๑] ในนเหตุปัจจัย กับนอธิปติปัจจัย มี ๒ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย กับ ... มี ๓ วาร
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนฌานปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ติกนัย
{๔๑๗} ในนปุเรชาตปัจจัย กับนอธิปติปัจจัย นเหตุปัจจัย มี ๒ วาร
ในนปัจฉาชาตปัจจัย กับ ... มี ๒ วาร
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนกัมมปัจจัย กับ ... มี ๑ วาร
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนฌานปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๒ ,, (ย่อ)
นปุเรชาตทุกนัย
{๔๑๘} [๓๖๒] ในนเหตุปัจจัย กับนปุเรชาตปัจจัย มี ๒ วาร
ในนอธิปติปัจจัย กับ ... มี ๓ วาร
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ติกนัย
{๔๑๙} ในนอธิปติปัจจัย กับนปุเรชาตปัจจัย นเหตุปัจจัย มี ๒ วาร
ในนปัจฉาชาตปัจจัย กับ ... มี ๒ วาร
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๒ ,, (ย่อ)
นปัจฉาชาตทุกนัยและนอาเสวนทุกนัย
{๔๒๐} [๓๖๓] ในนเหตุปัจจัย กับปัจฉาชาตปัจจัย ... นอาเสวนปัจจัย มี ๒ วาร
ในนอธิปติปัจจัย กับ ... มี ๓ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนฌานปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ติกนัย
{๔๒๑} ในนอธิปติปัจจัย กับนอาเสวนปัจจัย นเหตุปัจจัย มี ๒ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย กับ ... มี ๒ วาร
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนฌานปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๒ ,, (ย่อ)
นกัมมทุกนัย
{๔๒๒} [๓๖๔] ในนเหตุปัจจัย กับนกัมมปัจจัย มี ๑ วาร
ในนอธิปติปัจจัย กับ ... มี ๓ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย กับ ... มี ๓ วาร
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ติกนัย
{๔๒๓} ในนอธิปติปัจจัย กับนกัมมปัจจัย นเหตุปัจจัย มี ๑ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย กับ ... มี ๑ วาร
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๑ ,, (ย่อ)
นวิปากทุกนัย
{๔๒๔} [๓๖๕] ในนเหตุปัจจัย กับนวิปากปัจจัย มี ๒ วาร
ในนอธิปติปัจจัย กับ ... มี ๓ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนกัมมจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๓ ,, ...
สัตตกนัย
{๔๒๕} ในนกัมมปัจจัย กับนวิปากปัจจัย นเหตุปัจจัย นอธิปติปัจจัย นปุเรชาตปัจจัย นปัจฉาชาตปัจจัย นอาเสวนปัจจัย มี ๑ วารในนมัคคปัจจัย กับ ... มี ๑ วาร
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๒ ,, (ย่อ)
นฌานทุกนัย
{๔๒๖} [๓๖๖] ในนเหตุปัจจัย กับนฌานปัจจัย มี ๑ วาร
ในนอธิปติปัจจัย กับ ... มี ๑ วาร
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ฉักกนัย
{๔๒๗} ในนมัคคปัจจัย กับนฌานปัจจัย นเหตุปัจจัย นอธิปติปัจจัย นปัจฉาชาตปัจจัย นอาเสวนปัจจัย มี ๑ วาร
นมัคคทุกนัย
{๔๒๘} [๓๖๗] ในนเหตุปัจจัย กับนมัคคปัจจัย มี ๑ วาร
ในนอธิปติปัจจัย กับ ... มี ๑ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนฌานปัจจัย กับ ... มี ๑ วาร
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๑ ,, (ย่อ)
นวิปปยุตตทุกนัย
{๔๒๙} [๓๖๘] ในนเหตุปัจจัย กับนวิปยุตตปัจจัย มี ๒ วาร
ในนอธิปติปัจจัย กับ ... มี ๓ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ติกนัย
{๔๓๐} ในนอธิปติปัจจัย กับนวิปยุตตปัจจัย นเหตุปัจจัย มี ๒ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย กับ ... มี ๒ วาร
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๑ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๒ ,,
ในนมัคคปัจจัย ,, ,, ๑ ,, ...
นวกนัย
{๔๓๑} ในนมัคคปัจจัย กับนวิปปยุตตปัจจัย นเหตุปัจจัย นอธิปติปัจจัย นปุเรชาตปัจจัย นปัจฉาชาตปัจจัย นอาเสวนปัจจัย นกัมมปัจจัย นวิปากปัจจัย มี ๑ วาร
จบ ปัจจนียะ
๓. นัจจยานุโลมปัจจนียะ
เหตุทุกนัย
{๔๓๒} [๓๖๙] ในนอธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย กับ ... มี ๓ วาร
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ติกนัย
{๔๓๓} ในนอธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย อารัมมณปัจจัย มี ๓ วาร
ในนปุเรชาตปัจจัย กับ ... มี ๓ วาร
ในนปัจฉาชาตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนวิปากปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนวิปปยุตตปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
จตุกกนัย
{๔๓๔} ในนปุเรชาตปัจจัย กับเหตุปัจจัย อารัมมณปัจจัย อธิปติปัจจัย มี ๓ วารในนปัจฉาชาตปัจจัย กับ ... มี ๓ วาร
ในนอาเสวนปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
ในนกัมมปัจจัย ,, ,, ๓ ,,
จบ ปัจจนียนัย