arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระอภิธรรมปิฎก · ธาตุกถา

๑. สังคหาสังคหปทนิทเทส เล่ม ๓๖

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๒–๑๖๖ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๒/๑๕ ในธาตุกถามี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

พระอภิธรรมปิฎก ธาตุกถา สังคหาสังคหปทนิทเทส (ฉบับหลวง เล่ม ๓๖ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๖ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๙ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๖)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๓๖ หน้า ๘–๔๘

หน้า ๘

๑.ปฐมนัย

๑. สังคหาสังคหปทนิทเทส

๑. ขันธ์

เอกมูลกนัย

{๒} [๖] รูปขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

รูปขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗ (๑)

{๓} [๗] เวทนาขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

เวทนาขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗ (๒)

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ๑คำว่า สงเคราะห์ หรือ สังคหะ (สงฺคโห) มีความหมาย ๒ นัย คือ (๑) การรวมเข้า การรวบรวม การประมวล การจัดชั้นหรือประเภท (๒) การช่วยเหลือ การค้ำจุน การอุดหนุน ในที่นี้หมายถึง นัยแรก ซึ่งจำแนกเป็น ๔ ประเภท คือ
  2. (๑) ชาติสงเคราะห์ การสงเคราะห์ตามชาติ หมายถึงการประมวลสภาวะหรือสิ่งที่เสมอกัน โดยชาติกำเนิดหรือที่มีชาติเดียวกันเข้าด้วยกัน เช่น การสงเคราะห์สัมมาวาจา สัมมากัมมันตะ สัมมาอาชีวะเข้าในสีลขันธ์ (หมวดศีล) เหมือนกับการสงเคราะห์เหล่าคนที่มีเชื้อชาติวรรณะเดียวกันเข้าด้วยกัน เช่น การสงเคราะห์ชนเชื้อชาติกษัตริย์เข้าในวรรณะกษัตริย์ ชนเชื้อชาติพราหมณ์ เข้าในวรรณะพราหมณ์ เป็นต้น
  3. (๒) สัญชาติสงเคราะห์ การสงเคราะห์ตามสัญชาติ หมายถึงการประมวลสภาวะหรือสิ่ง ที่มีความเกี่ยวเนื่องกันทางแหล่งที่เกิดในที่เดียวกันเข้าด้วยกัน เช่น การสงเคราะห์สัมมาวายามะ สัมมาสติ สัมมาสมาธิเข้าในสมาธิขันธ์ (หมวดสมาธิ) เหมือนกับการสงเคราะห์คนที่มีสัญชาติ
หน้า ๙

{๔} [๘] สัญญาขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สัญญาขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗ (๓)

{๕} [๙] สังขารขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สังขารขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗ (๔)

{๖} [๑๐] วิญญาณขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

วิญญาณขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑ (๕)

จบ เอกมูลกนัย

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. เดียวกันเข้าด้วยกัน เช่น การสงเคราะห์เหล่าคนที่เกิดในแคว้นโกศลเข้าในคนสัญชาติโกศล เหล่าคนที่เกิดในแคว้นมคธเข้าในคนสัญชาติมคธ เป็นต้น
  2. (๓) กิริยาสงเคราะห์ การสงเคราะห์ตามกิริยา หมายถึงการประมวลสภาวะหรือสิ่งที่มีลักษณาการกระทำหน้าที่คล้ายกันเข้าด้วยกัน เช่น การสงเคราะห์สัมมาทิฏฐิและสัมมาสังกัปปะ เข้าในปัญญาขันธ์ (หมวดปัญญา) เหมือนกับการสงเคราะห์เหล่าคนที่ทำหน้าที่ฝึกช้างเข้าในพวก นายควาญช้าง เหล่าคนที่ทำหน้าที่ฝึกม้าเข้าในพวกนายสารถี เป็นต้น
  3. (๔) คณนสงเคราะห์ การสงเคราะห์ด้วยการนับจำนวน หมายถึงการประมวลสภาวะหรือ สิ่งที่ลักษณะเสมอกัน (สภาคลักษณะ) เข้าด้วยกันตามจำนวน เช่น การสงเคราะห์จักขายตนะ (อายตนะคือจักขุ) เข้าในจำนวนขันธ์ ๕ ได้จำนวน ๑ คือรูปขันธ์ เป็นต้น ซึ่งคำว่า สงเคราะห์ได้ และคำว่า สงเคราะห์ไม่ได้ (อสังคหะ) ในคัมภีร์ธาตุกถถา<*>นี้หมายถึง คณณสงเคราะห์ อนึ่ง ใน ส่วนของคำว่า สงเคราะห์ไม่ได้ พึงทราบความหมายโดยนัยตรงกันข้าม (อภิ.ปญฺจ.อ. ๓)
  4. <*> ธาตุกถา - ผู้รวบรวม
หน้า ๑๐

ทุกมูลกนัย

{๗} [๑๑] รูปขันธ์และเวทนาขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไรรูปขันธ์และเวทนาขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗ (๑)

{๘} [๑๒] รูปขันธ์และสัญญาขันธ์ ... ส งเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗ (๒)

{๙} [๑๓] รูปขันธ์และสังขารขันธ์ ... สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗ (๓)

{๑๐} [๑๔] รูปขันธ์และวิญญาณขันธ์ ... สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุ

เหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ (๔)

จบ ทุกมูลกนัย

หน้า ๑๑

ติกมูลกนัย

{๑๑} [๑๕] รูปขันธ์ เวทนาขันธ์ และสัญญาขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไรรูปขันธ์ เวทนาขันธ์ และสัญญาขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗ (๑)

{๑๒} [๑๖] รูปขันธ์ เวทนาขันธ์และสังขารขันธ์ ... สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗ (๒)

{๑๓} [๑๗] รูปขันธ์ เวทนาขันธ์ และสัญญาขันธ์ ... สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๒ ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ (๓)

จบ ติกมูลกนัย

จตุกกมูลกนัย

{๑๔} [๑๘] รูปขันธ์ เวทนาขันธ์ สัญญาขันธ์ และสังขารขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วย ขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

หน้า ๑๒

รูปขันธ์ เวทนาขันธ์ สัญญาขันธ์ และสังขารขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วย ขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗

{๑๕} [๑๙] รูปขันธ์ เวทนาขันธ์ สัญญาขันธ์และวิญญาณขันธ์ ...

สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

จบ จตุกกมูลกนัย

ปัญญจกมูลกนัย

{๑๖} [๒๐] รูปขันธ์ เวทนาขันธ์ สัญญาขันธ์ สังขารขันธ์ และวิญญาณขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ ์อายตนะ ธาตุเท่าไรรูปขันธ์ เวทนาขันธ์ สัญญาขันธ์ สังขารขันธ์ และวิญญาณขันธ์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๗} [๒๑] ขันธ์ ๕ สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ขันธ์ ๕ สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

หน้า ๑๓

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่ สงเคราะห์ไม่ได้

จบ ปัญจกนัย

๒. อายตนะ

เอกมูลกนัย

{๑๘} [๒๒] จักขายตนะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

จักขายตนะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗{๑๙} [๒๓] โสตายตนะ ฆานายตนะ ชิวหายตนะ กายายตนะ รูปายตนะ สัททายตนะ คันธายตนะ รสายตนะ โผฏฐัพพายตนะ ... สงเคราะห์ ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๒๐} [๒๔] มนายตนะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑๗

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑

{๒๑} [๒๕] ธัมมายตนะ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ๑หมายถึงเว้นสภาวธรรมที่ไม่ถูกปัจจัยปรุงแต่งคือนิพพานซึ่งจัดเป็นธัมมายตนะ (อภิ.ปญฺจ.อ. ๖)
หน้า ๑๔

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๗

จบ เอกมูลกนัย

ทุกมูลกนัย

{๒๒} [๒๖] จักขายตนะและโสตายตนะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๒๓} [๒๗] จักขายตนะและฆานายตนะ จักขายตนะและชิวหายตนะ จักขา ยตนะและกายายตนะ จักขายตนะและรูปายตนะ จักขายตนะและสัททายตนะ จักขายตนะและคันธายตนะ จักขายตนะและรสายตนะ จักขายตนะและโผฏฐัพพายตนะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๒๔} [๒๘] จักขายตนะและมนายตนะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๒ ธาตุ ๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๐

{๒๕} [๒๙] จักขายตนะและธัมมายตนะ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

หน้า ๑๕

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

จบ ทุกมูลกนัย

ทวาทสกนัย

{๒๖} [๓๐] อายตนะ ๑๒ สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไรอายตนะ ๑๒ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่<*>อายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

จบ ทวาทสกนัย

๓. ธาตุ

เอกมูลกนัย

{๒๗} [๓๑] จักขุธาตุสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

จักขุธาตุสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๒๘} [๓๒] โสตธาตุ ฆานธาตุ ชิวหาธาตุ กายธาตุ รูปธาตุ สัททธาตุ คันธธาตุ รสธาตุ โผฏฐัพพธาตุ จักขุวิญญาณธาตุ โสตวิญญาณธาตุ

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. <*> ไม่มี - ผู้รวบรวม
หน้า ๑๖

ฆานวิญญาณธาตุ ชิวหาวิญญาณธาตุ กายวิญญาณธาตุ มโนธาตุ

มโนวิญญาณธาตุสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๒๙} [๓๓] ธัมมธาตุ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

จบ เอกมูลกนัย

ทุกมูลกนัย

{๓๐} [๓๔] จักขุธาตุและโสตธาตุสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๓๑} [๓๔<*>] จักขุธาตุและฆานธาตุ จักขุธาตุและชิวหาธาตุ จักขุธาตุและกายธาตุจักขุธาตุและรูปธาตุ จักขุธาตุและสัททธาตุ จักขุธาตุและคันธธาตุ

จักขุธาตุและรสธาตุ จักขุธาตุและโผฏฐัพพธาตุสงเคราะห์ได้ด้วย ขันธ์ ๑ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖{๓๒} [๓๖] จักขุธาตุและจักขุวิญญาธาตุสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. <*> ๓๕ - ผู้รวบรวม
หน้า ๑๗

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๓๓} [๓๗] จักขุธาตุและโสตวิญญาณธาตุ จักขุธาตุและฆานวิญญาณธาตุ

จักขุธาตุและชิวหาวิญญาณธาตุ จักขุธาตุและกายวิญญาณธาตุ

จักขุธาตุและมโนธาตุ จักขุธาตุและมโนวิญญาณธาตุสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๓๔} [๓๘] จักขุธาตุและธัมมธาตุ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

จบ ทุกมูลกนัย

อัฏฐารสกนัย

{๓๕} [๓๙] ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไรฺ

ธาตุ ๑๘ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

จบ อัฏฐารสกนัย

หน้า ๑๘

๔. สัจจะ

เอกมูลกนัย

{๓๖} [๔๐] ทุกขสัจสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ทุกขสัจสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้{๓๗} [๔๑] สมุทยสัจ มัคคสัจสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๓๘} [๔๒] นิโรธสัจไม่มีขันธ์เหล่าไหนที่สงเคราะห์ได้แต่สงเคราะห์ได้ด้วยอายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

จบ เอกมูลกนัย

ทุกมูลกนัย

{๓๙} [๔๓] ทุกขสัจและสมุทยสัจสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

หน้า ๑๙

{๔๐} [๔๔] ทุกขสัจและมัคคสัจสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘ สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไรไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่ธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๔๑} [๔๕] ทุกขสัจและนิโรธสัจ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วย ขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

จบ ทุกมูลกนัย

ติกมูลกนัย

{๔๒} [๔๖] ทุกขสัจ สมุทยสัจ และมัคคสัจสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๔๓} [๔๗] ทุกขสัจ สมุทยสัจ และนิโรธสัจ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย

สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

จบ ติกมูลกนัย

หน้า ๒๐

จตุกกมูลกนัย

{๔๔} [๔๘] ทุกขสัจ สมุทยสัจ มัคคสัจ และนิโรธสัจ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสียสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๔๕} [๔๙] สัจจะ ๔ สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สัจจะ ๔ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

จบ จตุกกนัย

๕. อินทรีย์

เอกมูลกนัย

{๔๖} [๕๐] จักขุนทรีย์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

จักขุนทรีย์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๔๗} [๕๑] โสตินทรีย์ ฆานินทรีย์ ชิวหินทรีย์ กายินทรีย์ อิตถินทรีย์ ปุริสินทรีย์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

หน้า ๒๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๔๘} [๕๒] มนินทรีย์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑

{๔๙} [๕๓] ชีวิตินทรีย์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๕๐} [๕๔] สุขินทรีย์ ทุกขินทรีย์ โสมนัสสินทรีย์ โทมนัสสินทรีย์ อุเปกขินทรีย์ สัทธินทรีย์ วิริยินทรีย์ สตินทรีย์ สมาธินทรีย์ ปัญญินทรีย์อนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์ อัญญินทรีย์ อัญญาตาวินทรีย์

สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ธาตุ ๑๗

จบ เอกมูลกนัย

ทุกมูลกนัย

{๕๑} [๕๕] จักขุนทรีย์และโสตินทรีย์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

หน้า ๒๒

{๕๒} [๕๖] จักขุนทรีย์และฆานินทรีย์ จักขุนทรีย์และชิวหินทรีย์ จักขุนทรีย์และกายินทรีย์ จักขุนทรีย์และอิตถินทรีย์ จักขุนทรีย์และปุริสินทรีย์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๕๓} [๕๗] จักขุนทรีย์และมนินทรีย์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๒ ธาตุ ๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๐

{๕๔} [๕๘] จักขุนทรีย์และชีวิตินทรีย์สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๕๕} [๕๙] จักขุนทรีย์และสุขินทรีย์ จักขุนทรีย์และทุกขินทรีย์ จักขุนทรีย์และ โสมนัสสินทรีย์ จักขุนทรีย์และโทมนัสสินทรีย์ จักขุนทรีย์และ อุเปกขินทรีย์ จักขุนทรีย์และสัทธินทรีย์ จักขุนทรีย์และวิริยินทรีย์ จักขุนทรีย์และสตินทรีย์ จักขุนทรีย์และสมาธินทรีย์ จักขุนทรีย์และปัญญินทรีย์ จักขุนทรีย์และอนัญญาตัญญัสสามีตินทรีย์ จักขุนทรีย์และอัญญินทรีย์จักขุนทรีย์และอัญญาตาวินทรีย์สงเคราะห์ ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

จบ ทุกมูลกนัย

หน้า ๒๓

พาวีสตินัย

{๕๖} [๖๐] อินทรีย์ ๒๒ สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

อินทรีย์ ๒๒ สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๗ ธาตุ ๑๓

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๕ ธาตุ ๕

จบ พาวีสตินัย

๖. ปฏิจจสมุปบาทเป็นต้น

{๕๗} [๖๑] อวิชชาสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๕๘} [๖๒] เพราะอวิชชาเป็นปัจจัย จึงมีสังขารสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๕๙} [๖๓] เพราะสังขารเป็นปัจจัย จึงมีวิญญาณสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑

{๖๐} [๖๔] เพราะวิญญาณเป็นปัจจัย จึงมีนามรูปสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑

หน้า ๒๔

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗

{๖๑} [๖๕] เพราะนามรูปเป็นปัจจัย จึงมีสฬายตนะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๖ ธาตุ ๑๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๖ ธาตุ ๖

{๖๒} [๖๖] เพราะสพายตนะเป็นปัจจัย จึงมีผัสสะ เพราะผัสสะเป็นปัจจัย จึงมีเวทนา เพราะเวทนาเป็นปัจจัย จึงมีตัณหา เพราะตัณหาเป็นปัจจัย จึงมีอุปาทาน เพราะอุปาทานเป็นปัจจัย จึงมีกรรมภพ สงเคราะห์ ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๖๓} [๖๗] อุปปัตติภพ กามภพ สัญญาภพ ปัญจโวการภพสงเคราะห์ได้ด้วย ขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยอายตนะ ๑ ธาตุ ๑{๖๔} [๖๘] รูปภพสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๕ ธาตุ ๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยอายตนะ ๗ ธาตุ ๑๐{๖๕} [๖๙] อรูปภพ เนวสัญญานาสัญญาภพ จตุโวการภพสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

หน้า ๒๕

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖{๖๖} [๗๐] อสัญญาภพ เอกโวการภพสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖{๖๗} [๗๑] ชาติสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ ชรา ... ด้วยขันธ์ ๒ มรณะ ... ด้วย ขันธ์ ๒ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑๑ ธาตุ๑๗

{๖๘} [๗๒] โสกะ ปริเทวะ ทุกขะ โทมนัส อุปายาส สติปัฏฐาน สัมมัปปธานสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗{๖๙} [๗๓] อิทธิบาทสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖{๗๐} [๗๔] ฌานสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

หน้า ๒๖

{๗๑} [๗๕] อัปปมัญญา ๔ อินทรีย์ ๕ พละ ๕ โพชฌงค์ ๗ อริยมรรคมีองค์ ๘ ผัสสะ เวทนา สัญญา เจตนา อธิโมกข์ มนสิการสงเคราะห์ได้ ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๗๒} [๗๖] จิตสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑

๗. ติกะ

{๗๓} [๗๗] สภาวธรรมที่เป็นกุศล สภาวธรรมที่เป็นอกุศลสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไรสภาวธรรมที่เป็นกุศล สภาวธรรมที่เป็นอกุศลสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๗๔} [๗๘] สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ๑ติกะ ในที่นี้หมายถึงติกมาติกา คือสภาวธรรมแม่บทหมวดละ ๓ หัวข้อ ๒๒ ติกะ ที่แสดงไว้ในคัมภีร์ธัมมสังคณี ซึ่งจัดเป็นพาหิรมาติกาในคัมภีร์นี้
หน้า ๒๗

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๗๕} [๗๙] สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยสุขเวทนา สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยทุกขเวทนาสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๒ ธาตุ ๓สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๕

{๗๖} [๘๐] สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยอทุกขมสุขเวทนาสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๒ ธาตุ ๗

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๑

{๗๗} [๘๑] สภาวธรรมที่เป็นวิบากสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๐

{๗๘} [๘๒] สภาวธรรมที่เป็นเหตุให้เกิดวิบาก สภาวธรรมที่กิเลสทำให้เศร้าหมองและเป็นอารมณ์ของกิเลสสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๗๙} [๘๓] สภาวธรรมที่ไม่เป็นวิบากและไม่เป็นเหตุให้เกิดวิบาก เว้นอสังขตะ จากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๓สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

หน้า ๒๘

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยธาตุ ๕

{๘๐} [๘๔] สภาวธรรมอันกรรมที่สัมปยุตด้วยตัณหาทิฎฐิยึดครองและเป็นอารมณ์ ของอุปาทานสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยอายตนะ ๑ ธาตุ ๑

{๘๑} [๘๕] สภาวธรรมที่กรรมอันสัมปยุตด้วยตัณหาทิฎฐิไม่ยึดครองแต่เป็นอารมณ์ ของอุปาทานสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๗ ธาตุ ๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยอายตนะ ๕ ธาตุ ๑๐

{๘๒} [๘๖] สภาวธรรมที่กรรมอันสัมปยุตด้วยตัณหาทิฏฐิไม่ยึดครองและไม่เป็นอารมณ์ของอุปาทาน สภาวธรรมที่กิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองและไม่เป็นอารมณ์ของกิเลส เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วย ขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๘๓} [๘๗] สภาวธรรมที่กิเลสไม่ทำให้เศร้าหมองแต่เป็นอารมณ์ของกิเลสสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

หน้า ๒๙

{๘๔} [๘๘] สภาวธรรมที่มีทั้งวิตกและวิจารสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๓สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๕

{๘๕} [๘๙] สภาวธรรมที่ไม่มีวิตกมีเพียงวิจาร สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร.

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๘๖} [๙๐] สภาวธรรมที่ไม่มีทั้งวิตกและวิจาร เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๗สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยธาตุ ๑{๘๗} [๙๑] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๒ ธาตุ ๓สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๕

{๘๘} [๙๒] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๒ ธาตุ ๗สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๑

หน้า ๓๐

{๘๙} [๙๓] สภาวธรรมที่โสดาปัตติมรรคพึงประหาณ สภาวธรรมที่มรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณ สภาวธรรมที่มีเหตุอันโสดาปัตติมรรคพึงประหาณ สภาวธรรมที่มีเหตุอันมรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณ สภาวธรรมที่เป็นเหตุให้ถึงปฏิสนธิและจุติ สภาวธรรมที่เป็นเหตุให้ถึงนิพพาน สภาวธรรมที่เป็นของเสกขบุคคล สภาวธรรมที่เป็นของ อเสกขบุคคล สภาวธรรมที่เป็นมหัคคตะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๙๐} [๙๔] สภาวธรรมที่โสดาปัตติมรรคและมรรคเบื้องสูง ๓ ไม่พึงประหาณ สภาวธรรมที่ไม่มีเหตุที่อันโสดาปัตติมรรคและมรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณ สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุให้ถึงปฏิสนธิและจุติและไม่เป็นเหตุให้ถึงนิพพาน สภาวธรรมที่ไม่ใช่เสกขะและไม่ใช่อเสกขะ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่ธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๙๑} [๙๕] สภาวธรรมที่เป็นปริตตะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่<*>อายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. <*> ไม่มี - ผู้รวบรวม
หน้า ๓๑

{๙๒} [๙๖] สภาวธรรมที่เป็นอัปปมาณะ สภาวธรรมอย่างประณีต เว้นอสังขตะ จากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๙๓} [๙๗] สภาวธรรมที่มีอารมณ์เป็นปริตตะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๐

{๙๔} [๙๘] สภาวธรรมที่มีมหัคคตะเป็นอารมณ์ สภาวธรรมที่มีอัปปมาณะเป็นอารมณ์ สภาวธรรมอย่างต่ำ สภาวธรรมที่มีสภาวะผิดและให้ผลแน่นอน สภาวธรรมที่มีสภาวะชอบและให้ผลแน่นอน สภาวธรรมที่มีมรรคเป็นอารมณ์ สภาวธรรมที่มีมรรคเป็นเหตุ สภาวธรรมที่มี มรรคเป็นอธิบดีสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๙๕} [๙๙] สภาวธรรมอย่างกลางสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่ สงเคราะห์ไม่ได้

{๙๖} [๑๐๐] สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอน เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘

หน้า ๓๒

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๙๗} [๑๐๑] สภาวธรรมที่เกิดขึ้นสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘ สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไรไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๙๘} [๑๐๒] สภาวธรรมที่ยังไม่เกิดขึ้นสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๗ ธาตุ ๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยอายตนะ ๕ ธาตุ ๑๐

{๙๙} [๑๐๓] สภาวธรรมที่จักเกิดขึ้นสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยอายตนะ ๑ ธาตุ ๑

{๑๐๐} [๑๐๔] สภาวธรรมที่เป็นอดีต สภาวธรรมที่เป็นอนาคต สภาวธรรมที่เป็นปัจจุบัน สภาวธรรมที่เป็นภายในตน สภาวธรรมที่เป็นภายในตนและภายนอกตนสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

หน้า ๓๓

{๑๐๑} [๑๐๕] สภาวธรรมที่เป็นภายนอกตน เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๐๒} [๑๐๖] สภาวธรรมที่มีอดีตเป็นอารมณ์ สภาวธรรมที่มีอนาคตเป็นอารมณ์

สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๑๐๓} [๑๐๗] สภาวธรรมที่มีปัจจุบันเป็นอารมณ์ สภาวธรรมที่มีอารมณ์เป็นภายในตน สภาวธรรมที่มีอารมณ์เป็นภายนอกตน สภาวธรรมที่มีอารมณ์เป็นภายในตนและภายนอกตนสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๐

{๑๐๔} [๑๐๘] สภาวธรรมที่เห็นได้และกระทบได้สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๑๐๕} [๑๐๙] สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้แต่กระทบได้สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๙ ธาตุ ๙สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๓ ธาตุ ๙

หน้า ๓๔

{๑๐๖} [๑๑๐] สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้และกระทบไม่ได้ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย

สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๒ ธาตุ ๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยอายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๐

๘. ทุกะ

{๑๐๗} [๑๑๑] สภาวธรรมที่เป็นเหตุ สภาวธรรมที่เป็นเหตุและมีเหตุ สภาวธรรมที่ เป็นเหตุและสัมปยุตด้วยเหตุสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๑๐๘} [๑๑๒] สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุ สภาวธรรมที่ไม่มีเหตุ สภาวธรรมที่วิปปยุตจากเหตุ สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุและไม่มีเหตุ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๐๙} [๑๑๓] สภาวธรรมที่มีเหตุ สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยเหตุ สภาวธรรมที่มีเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ๑ทุกะ ในที่นี้หมายถึงทุกมาติกา คือสภาวธรรมแม่บทหมวดละ ๒ หัวข้อ ๑๐๐ ทุกะ ที่แสดงไว้ใน คัมภีร์ธัมมสังคณี ซึ่งจัดเป็นพาหิรมาติกาในคัมภีร์นี้เช่นเดียวกับติกมาติกา
หน้า ๓๕

สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุแต่มีเหตุสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๑๑๐} [๑๑๔] สภาวธรรมที่มีปัจจัย สภาวธรรมที่เป็นสังขตะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๑๑} [๑๑๕] สภาวธรรมที่ไม่มีปัจจัย สภาวธรรมที่เป็นอสังขตะไม่มีขันธ์เหล่าไหน ที่สงเคราะห์ได้ แต่สงเคราะห์ได้ด้วยอายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๑๑๒} [๑๑๖] สภาวธรรมที่เห็นได้สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๑๑๓} [๑๑๗] สภาวธรรมที่เห็นไม่ได้ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วย ขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยอายตนะ ๑ ธาตุ ๑

หน้า ๓๖

{๑๑๔} [๑๑๘] สภาวธรรมที่กระทบได้สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๐สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๒ ธาตุ ๘

{๑๑๕} [๑๑๙] สภาวธรรมที่กระทบไม่ได้ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๒ ธาตุ ๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยอายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๐

{๑๑๖} [๑๒๐] สภาวธรรมที่เป็นรูปสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคาะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗

{๑๑๗} [๑๒๑] สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูป เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๐

{๑๑๘} [๑๒๒] สภาวธรรมที่เป็นโลกิยะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๑๙} [๑๒๓] สภาวธรรมที่เป็นโลกุตตระ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

หน้า ๓๗

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๑๒๐} [๑๒๔] สภาวธรรมที่จิตบางดวงรู้ได้ สภาวธรรมที่จิตบางดวงรู้ไม่ได้ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๒๑} [๑๒๕] สภาวธรรมที่เป็นอาสวะ สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและเป็นอารมณ์ของอาสวะ สภาวธรรมที่เป็นอาสวะและสัมปยุตด้วยอาสวะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๑๒๒} [๑๒๖] สภาวธรรมที่ไม่เป็นอาสวะ สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะ เว้น อสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหนไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๒๓} [๑๒๗] สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะ สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะ สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะแต่เป็นอารมณ์ของอาสวะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘

หน้า ๓๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๒๔} [๑๒๘] สภาวธรรมที่ไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะ สภาวธรรมที่วิปปยุตจากอาสวะและไม่เป็นอารมณ์ของอาสวะ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสียสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๑๒๕} [๑๒๙] สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยอาสวะ สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยอาสวะแต่ไม่เป็นอาสวะสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๑๒๖} [๑๓๐] สภาวธรรมที่เป็นสังโยชน์ สภาวธรรมที่เป็นคันถะ สภาวธรรมที่เป็น โอฆะ สภาวธรรมที่เป็นโยคะ สภาวธรรมที่เป็นนิวรณ์ สภาวธรรม ที่เป็นปรามาส สภาวธรรมที่เป็นปรามาสและเป็นอารมณ์ของปรามาส สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๑๒๗} [๑๓๑] สภาวธรรมที่ไม่เป็นปรามาส สภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาส เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

หน้า ๓๙

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๒๘} [๑๓๒] สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของปรามาส สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของ ปรามาสแต่ไม่เป็นปรามาส สภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาสแต่เป็นอารมณ์ของปรามาสสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๒๙} [๑๓๓] สภาวธรรมที่ไม่เป็นอารมณ์ของปรามาส สภาวธรรมที่วิปปยุตจากปรามาสและไม่เป็นอารมณ์ของปรามาส เว้นอสังขตะจากขันธ์เสียสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๑๓๐} [๑๓๔] สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยปรามาสสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๑๓๑} [๑๓๕] สภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ได้สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๘

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๐

หน้า ๔๐

{๑๓๒} [๑๓๖] สภาวธรรมที่รับรู้อารมณ์ไม่ได้ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗

{๑๓๓} [๑๓๗] สภาวธรรมที่เป็นจิตสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑

{๑๓๔} [๑๓๘] สภาวธรรมที่ไม่เป็นจิต เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วย ขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗

{๑๓๕} [๑๓๙] สภาวธรรมที่เป็นเจตสิก สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยจิต สภาวธรรมที่ เจือกับจิตสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๑๓๖} [๑๔๐] สภาวธรรมที่ไม่เป็นเจตสิก เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๓๗} [๑๔๑] สภาวธรรมที่วิปปยุตจากจิต สภาวธรรมที่ไม่เจือกับจิต เว้นอสังขตะ จากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๑

หน้า ๔๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑ ธาตุ ๗

{๑๓๘} [๑๔๒] สภาวธรรมที่มีจิตเป็นสมุฏฐานสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๖ ธาตุ ๖

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๖ ธาตุ ๑๒

{๑๓๙} [๑๔๓] สภาวธรรมที่ไม่มีจิตเป็นสมุฏฐาน สภาวธรรมที่ไม่เกิดพร้อมกับจิต สภาวธรรมที่ไม่เกิดคล้อยตามจิต เว้นอสังขตะจากขันธ์เสียสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๔๐} [๑๔๔] สภาวธรรมที่เกิดพร้อมกับจิต สภาวธรรมที่เกิดคล้อยตามจิตสงเคราะห์ ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๑๔๑} [๑๔๕] สภาวธรรมที่เจือกับจิตและมีจิตเป็นสมุฏฐาน สภาวธรรมที่เจือกับจิตมีจิตเป็นสุมฏฐาน และเกิดพร้อมกับจิต สภาวธรรมที่เจือกับจิตมีจิตเป็นสมุฏฐาน และเกิดคล้อยตามจิตสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

หน้า ๔๒

{๑๔๒} [๑๔๖] สภาวธรรมที่ไม่เจือกับจิตและไม่มีจิตเป็นสมุฏฐาน สภาวธรรมที่ไม่เจือกับจิต ไม่มีจิตเป็นสมุฏฐาน และไม่เกิดพร้อมกับจิต สภาวธรรม ที่ไม่เจือกับจิต ไม่มีจิตเป็นสมุฏฐาน และไม่เกิดคล้อยตามจิต เว้น อสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๔๓} [๑๔๗] สภาวธรรมที่เป็นภายในตนสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๖ ธาตุ ๑๒

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๖ ธาตุ๖

{๑๔๔} [๑๔๘] สภาวธรรมที่เป็นภายนอกตน เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๖ ธาตุ ๖สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๖ ธาตุ ๑๒

{๑๔๕} [๑๔๙] สภาวธรรมที่เป็นอุปาทายรูปสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๐สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๘

{๑๔๖} [๑๕๐] สภาวธรรมที่ไม่เป็นอุปาทายรูป เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๓ ธาตุ ๙

หน้า ๔๓

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยอายตนะ ๙ ธาตุ ๙

{๑๔๗} [๑๕๑] สภาวธรรมที่กรรมอันสัมปยุตด้วยตัณหาทิฏฐิยึดครองสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยอายตนะ ๑ ธาตุ ๑

{๑๔๘} [๑๕๒] สภาวธรรมที่กรรมอันสัมปยุตด้วยตัณหาทิฏฐิไม่ยึดครอง เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๗ ธาตุ ๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยอายตนะ ๕ ธาตุ ๑๐

{๑๔๙} [๑๕๓)] สภาวธรรมที่เป็นอุปาทาน สภาวธรรมที่เป็นกิเลส สภาวธรรมที่เป็น กิเลสและเป็นอารมณ์ของกิเลส สภาวธรรมที่เป็นกิเลสและที่กิเลส ทำให้เศร้าหมอง สภาวธรรมที่เป็นกิเลสและสัมปยุตด้วยกิเลสสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑ ธาตุ ๑

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๗

{๑๕๐} [๑๕๔] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกิเลส สภาวธรรมที่กิเลสไม่ทำให้เศร้าหมอง

สภาวธรรมที่วิปปยุตจากกิเลส เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘

หน้า ๔๔

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๕๑} [๑๕๕] สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของกิเลส สภาวธรรมที่เป็นอารมณ์ของกิเลสแต่ไม่เป็นกิเลส สภาวธรรมที่วิปปยุตจากกิเลสแต่เป็นอารมณ์ ของกิเลสสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๕๒} [๑๕๖] สภาวธรรมที่ไม่เป็นอารมณ์ของกิเลส สภาวธรรมที่วิปปยุตจากกิเลส และไม่เป็นอารมณ์ของกิเลส เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๑๕๓} [๑๕๗] สภาวธรรมที่เศร้าหมอง สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยกิเลส สภาวธรรม ที่กิเลสทำให้เศร้าหมองแต่ไม่เป็นกิเลส สภาวธรรมที่สัมปยุตด้วยกิเลสแต่ไม่เป็นกิเลสสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๑๕๔} [๑๕๘] สภาวธรรมที่โสดาปัตติมรรคพึงประหาณ สภาวธรรมที่มรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณ สภาวธรรมที่มีเหตุอันโสดาปัตติมรรคพึง ประหาณ สภาวธรรมที่มีเหตุอันมรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

หน้า ๔๕

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๑๕๕} [๑๕๙] สภาวธรรมที่โสดาปัตติมรรคไม่พึงประหาณ สภาวธรรมที่มรรคเบื้องสูง ๓ไม่พึงประหาณ สภาวธรรมที่ไม่มีเหตุอันอันโสดาปัตติมรรคพึงประหาณ สภาวธรรมที่ไม่มีเหตุอันมรรคเบื้องสูง ๓ พึงประหาณ เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๕๖} [๑๖๐] สภาวธรรมที่มีวิตก สภาวธรรมที่มีวิจารสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๓

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๕

{๑๕๗} [๑๖๑] สภาวธรรมที่ไม่มีวิตก สภาวธรรมที่ไม่มีวิจาร เว้นอสังขตะจากขันธ์ เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๗สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยธาตุ ๑

{๑๕๘} [๑๖๒] สภาวธรรมที่มีปีติ สภาวธรรมที่สหรคตด้วยปีติสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

หน้า ๔๖

{๑๕๙} [๑๖๓] สภาวธรรมที่ไม่มีปีติ สภาวธรรมที่ไม่สหรคตด้วยปีติ สภาวธรรมที่ไม่สหรคตด้วยสุข เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้{๑๖๐} [๑๖๔] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยสุขสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๒ ธาตุ ๓สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๕

{๑๖๑} [๑๖๕] สภาวธรรมที่สหรคตด้วยอุเบกขาสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๓ อายตนะ ๒ ธาตุ ๗สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๒ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๑

{๑๖๒} [๑๖๖] สภาวธรรมที่ไม่สหรคตด้วยอุเบกขา เว้นอสังขตะจากขันธ์เสียสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๓

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้ แต่สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยธาตุ ๕{๑๖๓} [๑๖๗] สภาวธรรมที่เป็นกามาวจร สภาวธรรมที่นับเนื่องในวัฏฏทุกข์สภาวธรรมที่มีธรรมอื่นยิ่งกว่าสงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

หน้า ๔๗

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหน ไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

{๑๖๔} [๑๖๘] สภาวธรรมที่ไม่เป็นกามาวจร สภาวธรรมที่ไม่นับเนื่องในวัฏฏทุกข์

สภาวธรรมที่ไม่มีธรรมอื่นยิ่งกว่า เว้นอสังขตะจากขันธ์เสีย

สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๑๖๕} [๑๖๙] สภาวธรรมที่เป็นรูปาวจร สภาวธรรมที่เป็นอรูปาวจร สภาวธรรมที่เป็นเหตุนำออกจากสังสารทุกข์ สภาวธรรมที่ให้ผลแน่นอนสภาวธรรมที่เกิดกับกิเลสอันเป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๒

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๑ อายตนะ ๑๐ ธาตุ ๑๖

{๑๖๖} [๑๗๐] สภาวธรรมที่ไม่เป็นรูปาวจร สภาวธรรมที่ไม่เป็นอรูปาวจร สภาวธรรม ที่ไม่เป็นเหตุนำออกจากสังสารทุกข์ สภาวธรรมที่ให้ผลไม่แน่นอนสภาวธรรมที่ไม่เกิดกับกิเลสอันเป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้สงเคราะห์ได้ ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สภาวธรรมที่ไม่เกิดกับกิเลสอันเป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้ เว้นอสังขตะ จากขันธ์เสีย สงเคราะห์ได้ด้วยขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ธาตุ ๑๘สงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

ไม่มีขันธ์เหล่าไหน ไม่มีอายตนะเหล่าไหนไม่มีธาตุเหล่าไหนที่สงเคราะห์ไม่ได้

จบ สังคหาสังคหปทนิทเทสที่ ๑

หน้า ๔๘

๒. ทุติยนัย

๒. สังคหิเตนอสังคหิตปทนิทเทส

{๑๖๗} [๑๗๑] สภาวธรรมเหล่าใดสงเคราะห์ได้ด้วยจักขายตนะ ... สภาวธรรม เหล่าใดสงเคราะห์ได้ด้วยโผฏฐัพพายตนะ สภาวธรรมเหล่าใดสงเคราะห์ได้ด้วยจักขุธาตุ ... สภาวธรรมเหล่าใดสงเคราะห์ได้ด้วย โผฏฐัพพธาตุโดยการสงเคราะห์เป็นขันธ์ แต่สงเคราะห์ไม่ได้โดยการสงเคราะห์เป็นอายตนะ โดยการสงเคราะห์เป็นธาตุสภาวธรรมเหล่านั้นสงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร

สภาวธรรมเหล่านั้นสงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๘

{๑๖๘} [๑๗๒] สภาวธรรมเหล่าใดสงเคราะห์ได้ด้วยจักขุวิญญาณธาตุ ด้วยโสตวิญญาณธาตุ ด้วยฆานวิญญาณธาตุ ด้วยชิวหาวิญญาณธาตุ ด้วยกายวิญญาณธาตุ ด้วยมโนธาตุ ด้วยมโนวิญญาณธาตุ โดย การสงเคราะห์เป็นขันธ์ แต่สงเคราะห์ไม่ได้โดยการสงเคราะห์เป็น อายตนะ โดยการสงเคราะห์เป็นธาตุ ...สภาวธรรมเหล่านั้นสงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์๔ อายตนะ ๑๑ ธาตุ ๑๒

{๑๖๙} [๑๗๓] สภาวธรรมเหล่าใดสงเคราะห์ได้ด้วยจักขุนทรีย์ ด้วยโสตินทรีย์ ด้วยฆานินทรีย์ ด้วยชิวหินทรีย์ ด้วยกายินทรีย์ ด้วยอิตถินทรีย์ ด้วยปุริสินทรีย์โดยการสงเคราะห์เป็นขันธ์ แต่สงเคราะห์ไม่ได้โดย การสงเคราะห์เป็นอายตนะ โดยการสงเคราะห์เป็นธาตุ ...สภาวธรรมเหล่านั้นสงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ ๔ อายตนะ ๒ ธาตุ ๘

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ๑... หมายถึงข้อความคำถามว่า สภาวธรรมเหล่านั้นสงเคราะห์ไม่ได้ด้วยขันธ์ อายตนะ ธาตุเท่าไร ซึ่งละไว้โดยลักษณะนี้ พึงเทียบกับข้อต้นของแต่ละนัย

จบ ๑. สังคหาสังคหปทนิทเทส