อปริหานสูตร เล่ม ๒๓

ดูก่อนท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๒ ประการนี้แล เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ผู้อื่น แต่ไม่เป็นผู้สามารถในการปฏิบัติเพื่อเกื้อกูลแก่ตนเอง (๘)

๙. ปริหานสูตร

ว่าด้วยธรรมเป็นเหตุให้พระเสขะเสื่อม

{๑๘๓} [๗๙] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๘ ประการนี้ ย่อมเป็นไปเพื่อความเสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะ ธรรม ๘ ประการคืออะไรบ้าง คือ(๑) ความเป็นผู้ยินดีในการงาน

(๒) ความเป็นผู้ยินดีในการคุย

(๓) ความเป็นผู้ยินดีในการหลับ

(๔) ความเป็นผู้ยินดีในการคลุกคลีด้วยหมู่คณะ

(๕) ความเป็นผู้ไม่คุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลาย

(๖) ความเป็นผู้ไม่รู้จักประมาณในโภชนะ

(๗) ความเป็นผู้ยินดีในธรรมที่ทำให้เกี่ยวข้อง

(๘) ความเป็นผู้ยินดีในธรรมที่ทำให้เนิ่นช้า

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๘ ประการนี้แล ย่อมเป็นไปเพื่อความเสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะ

{๑๘๔} ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๘ ประการนี้ ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะ ธรรม ๘ ประการคืออะไรบ้าง คือ(๑) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการงาน

(๒) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการคุย

(๓) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการหลับ

(๔) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในการคลุกคลีด้วยหมู่คณะ

(๕) ความเป็นผู้คุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลาย

(๖) ความเป็นผู้รู้จักประมาณในโภชนะ

(๗) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในธรรมที่ทำให้เกี่ยวข้อง

(๘) ความเป็นผู้ไม่ยินดีในธรรมที่ทำให้เนิ่นช้า

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรม ๘ ประการนี้แล ย่อมเป็นไปเพื่อความไม่เสื่อมแก่ภิกษุผู้เสขะ”

๑๐. กุสีตารัพภวัตถุสูตร

ว่าด้วยเหตุแห่งความเกียจคร้าน ๘ ประการ

{๑๘๕} [๘๐] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย กุสีตวัตถุ มี ๘ ประการนี้ กุสีตวัตถุ ๘ ประการคืออะไรบ้าง คือ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย มีการงานที่ภิกษุในธรรมวินัยนี้จำต้องทำ อยู่ เธอมีความคิดอย่างนี้ว่า ‘เราจักต้องทำการงาน ก็เมื่อเราทำการงานอยู่ กายก็จักลำบาก อย่ากระนั้นเลย เราขอนอนดีกว่า’ เธอจึงนอนเสีย ไม่เริ่มความเพียร เพื่อถึงธรรมที่ยังไม่ถึง เพื่อบรรลุธรรมที่ยังไม่บรรลุ เพื่อทำให้แจ้งธรรมที่ยังไม่ทำให้แจ้ง นี้เป็นกุสีตวัตถุประการที่ ๑