สัปปุริสสูตร ที่ ๒ เล่ม ๒๓

๗. สัปปุริสทานสูตร

ว่าด้วยสัปปุริสทาน ๘ ประการ

{๑๒๗} [๓๗] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สัปปุริสทาน (การให้ทานของสัตบุรุษ) มี ๘ ประการนี้ สัปปุริสทาน ๘ ประการคืออะไรบ้าง คือ

(๑) ให้ของสะอาด (๒) ให้ของประณีต

(๓) ให้ตามกาล (๔) ให้ของสมควร

(๕) เลือกให้ (๖) ให้เป็นประจำ

(๗) กำลังให้ จิตผ่องใส (๘) ให้แล้วดีใจ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สัปปุริสทานมี ๘ ประการนี้แล”

สัตบุรุษย่อมให้ทาน คือ ข้าวและน้ำที่สะอาด ประณีต

ตามกาลอันควรเป็นประจำ ในผู้ประพฤติพรหมจรรย์

ผู้เป็นเขตดี

ครั้นบริจาคของมากแล้วก็ไม่รู้สึกเสียดาย ท่านผู้มี

ปัญญาเห็นแจ้งย่อมสรรเสริญทานที่สัตบุรุษให้แล้วอย่างนี้

ผู้มีปัญญา เป็นบัณฑิต มีศรัทธา มีใจเสียสละ บริจาค

ทานอย่างนี้แล้วย่อมเข้าถึงโลกที่มีแต่สุข ไม่มีความเดือดร้อน

๘. สัปปุริสสูตร

ว่าด้วยคุณประโยชน์ของสัตบุรุษ ๘ ประการ

{๑๒๘} [๓๘] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สัตบุรุษเมื่อเกิดในตระกูล ย่อมเกิดเพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่ชนเป็นอันมาก คือ ย่อมเกิดเพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุข

(๑) แก่มารดาบิดา (๒) แก่บุตรภรรยา

(๓) แก่หมู่คนผู้เป็นทาสกรรมกร (๔) แก่มิตรอำมาตย์

(๕) แก่ญาติที่ล่วงลับไปแล้ว (๖) แก่พระราชา

(๗) แก่เทวดา (๘) แก่สมณพราหมณ์

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เมฆฝนใหญ่ที่ทำให้ข้าวกล้าเจริญงอกงาม ย่อมตกเพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่ชนเป็นอันมาก ฉันใด สัตบุรุษก็ฉันนั้นเหมือนกัน เมื่อเกิดในตระกูล ย่อมเกิดเพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่ชนเป็นอันมาก คือ ย่อมเกิดเพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุข (๑) แก่มารดาบิดา (๒) แก่บุตรภรรยา (๓) แก่หมู่คนผู้เป็นทาสกรรมกร (๔) แก่มิตรอำมาตย์ (๕) แก่ญาติที่ล่วงลับไปแล้ว (๖) แก่พระราชา (๗) แก่เทวดา (๘) แก่สมณพราหมณ์”ผู้มีปัญญา เมื่ออยู่ครองเรือนย่อมเป็นผู้ไม่

เกียจคร้านทั้งกลางคืนกลางวัน บำเพ็ญตนเพื่อประโยชน์

แก่ชนเป็น อันมาก ในเบื้องแรกก็ระลึกถึงอุปการะที่ท่าน

ทำไว้ก่อน บูชามารดาบิดาโดยชอบธรรม

เป็นผู้มีศรัทธาตั้งมั่นแล้ว และมีศีลเป็นที่รัก ทราบ

ธรรมเนียมแล้วย่อมบูชาบรรพชิตผู้ไม่ครองเรือน ผู้ไม่มี

บาป ผู้ประพฤติพรหมจรรย์

สัตบุรุษนั้นเป็นผู้เกื้อกูลแก่พระราชา แก่เทวดา แก่

ญาติและสหายทั้งหลาย เป็นผู้เกื้อกูลแก่คนทั้งปวง ดำรง

มั่นอยู่ในพระสัทธรรม สัตบุรุษนั้นกำจัดมลทินคือความ

ตระหนี่ได้แล้วย่อมถึงโลกอันเกษม

๙. อภิสันทสูตร

ว่าด้วยห้วงบุญ ๘ ประการ

{๑๒๙} [๓๙] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ห้วงบุญห้วงกุศล ๘ ประการนี้เป็นปัจจัยนำมาซึ่งความสุข ให้อารมณ์อันเลิศ มีสุขเป็นผล เป็นไปเพื่อเกิดในสวรรค์ ย่อมเป็นไปเพื่อประโยชน์เกื้อกูล เพื่อความสุข อันน่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ ห้วงบุญห้วงกุศล ๘ ประการคืออะไรบ้าง คืออริยสาวกในธรรมวินัยนี้ถึงพระพุทธเจ้าว่าเป็นสรณะ นี้เป็นห้วงบุญห้วงกุศลอันเป็นปัจจัยนำมาซึ่งความสุข ให้อารมณ์อันเลิศ มีสุขเป็นผล เป็นไปเพื่อเกิดในสวรรค์ ย่อมเป็นไปเพื่อประโยชน์เกื้อกูลเพื่อความสุข อันน่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ ประการที่ ๑อีกประการหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย อริยสาวกในธรรมวินัยนี้ถึงพระธรรมว่าเป็นสรณะ

นี้เป็นห้วงบุญห้วงกุศลอันเป็นปัจจัยนำมาซึ่งความสุข ให้อารมณ์อันเลิศ มีสุขเป็นผล เป็นไปเพื่อเกิดในสวรรค์ ย่อมเป็นไปเพื่อประโยชน์เกื้อกูล เพื่อความสุข อันน่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ ประการที่ ๒อีกประการหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย อริยสาวกในธรรมวินัยนี้ถึงพระสงฆ์ว่าเป็นสรณะ นี้เป็นห้วงบุญห้วงกุศลอันเป็นปัจจัยนำมาซึ่งความสุข ให้อารมณ์ อันเลิศ มีสุขเป็นผล เป็นไปเพื่อเกิดในสวรรค์ ย่อมเป็นไปเพื่อประโยชน์เกื้อกูล เพื่อความสุข อันน่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ ประการที่ ๓อีกประการหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย ทาน ๕ ประการนี้เป็นมหาทาน รู้กันว่าเป็นเลิศ มีมานาน เป็นวงค์แห่งอารยชน เป็นของเก่า ไม่ถูกละเลย ไม่เคยถูกละเลย อันบัณฑิตทั้งหลายไม่ละเลยอยู่ จักไม่ละเลย ทั้งสมณะและพราหมณ์ที่เป็นวิญญูชนก็ไม่รังเกียจกัน ทาน ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ