๑. อักโกสกสูตร เล่ม ๒๒

อักโกสกวรรคที่ ๒

๑. อักโกสกสูตร

ว่าด้วยโทษการด่า ๕ ประการ

[๒๑๑] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุใดชอบด่า ชอบบริภาษเพื่อนพรหมจรรย์ ชอบติเตียนพระอริยเจ้า ภิกษุนั้นพึงหวังได้โทษ ๕ ประการ๕ ประการเป็นไฉน คือ เธอย่อมต้องอาบัติปาราชิก ขาดทางบรรลุโลกุตร.

ธรรม ๑ ย่อมต้องอาบัติที่เศร้าหมองอย่างอื่น ๑ ย่อมได้รับโรคเรื้อรังอย่างหนัก ๑ ย่อมเป็นผู้หลงกระทำกาละ ๑ เมื่อตายไปย่อมเข้าถึงอบาย ทุคติวินิบาต นรก ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุใดชอบด่า ชอบบริภาษเพื่อนพรหมจรรย์ ชอบติเตียนพระอริยเจ้า ภิกษุนั้นพึงหวังได้โทษ ๕ ประการนี้แล.

จบอักโกสกสูตรที่ ๑

อักโกสกวรรควรรณนาที่ ๒

อรรถกถาอักโกสกสูตร

พึงทราบวินิจฉัยในอักโกสกสูตรที่ ๑ วรรคที่ ๒ ดังต่อไปนี้ :-บทว่า อกฺโกสกปริภาสโก ได้แก่ ด่าด้วยอักโกสกวัตถุ ๑๐บริภาษด้วยแสดงภัย. บทว่า ฉนฺนปริปนฺโถ ได้แก่ ชื่อว่า มีทางอันขาดเสียแล้ว เพราะความที่โลกุตระถูกตัดขาดแล้วด้วยธรรมเครื่องเนิ่นช้า. บทว่าโรคาตงฺกํ ได้แก่ โรคนั่นแล ชื่อว่า โรคาตังกะ เพราะจะทำให้ชีวิตยากแค้น.

จบอรรถกถาอักโกสกสูตรที่ ๑

๒. ภัณฑนสูตร

ว่าด้วยโทษแห่งการทะเลาะวิวาท

[๒๑๒] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุใดผู้ทำความบาดหมาง ทำการทะเลาะ ทำการอื้อฉาว ก่ออธิกรณ์ในสงฆ์ ภิกษุนั้นพึงหวังได้โทษ ๕ ประการ๕ ประการเป็นไฉน ? คือ ย่อมไม่ได้บรรลุคุณวิเศษที่ยังไม่ได้บรรลุ ๑ ย่อมเสื่อมจากคุณที่ได้บรรลุแล้ว ๑ กิตติศัพท์ที่ชั่วย่อมฟุ้งไป ๑ ย่อมเป็นผู้หลงกระทำกาละ ๑ เมื่อตายไปย่อมเข้าถึงอบาย ทุคติ วินิบาต นรก ๑ ดูก่อนภิกษุ-ทั้งหลาย ภิกษุใดทำความบาดหมาง ทำการทะเลาะ ทำการวิวาท ทำการอื้อฉาว ก่ออธิกรณ์ในสงฆ์ ภิกษุนั้นพึงหวังได้โทษ ๕ ประการนี้แล.

จบภัณฑนสูตรที่ ๒

อรรถกถาภัณฑนสูตร

พึงทราบวินิจฉัยในภัณฑนสูตรที่ ๒ ดังต่อไปนี้ :-

บทว่า อธิกรณการโก ได้แก่ ก่ออธิกรณ์ ๔ อย่างใดอย่างหนึ่งขึ้น.

บทว่า อนธิคตํ ได้แก่ คุณวิเศษที่ยังไม่ได้บรรลุมาก่อน

จบอรรถกถาภัณฑนสูตรที่ ๒