พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ปัญจกนิบาต จตุตถปัณณาสก์ · สัทธรรมวรรค
๑. สัทธรรมนิยามสูตร ที่ ๑ เล่ม ๒๒
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๕๑ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑/๑๐ ในสัทธรรมวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ปัญจกนิบาต จตุตถปัณณาสก์ สัทธรรมวรรค สัทธรรมนิยามสูตร ที่ ๑ (ฉบับหลวง เล่ม ๒๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๓๖ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๒)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๒๒ หน้า ๒๔๙–๒๕๐
๔. จตุตถปัณณาสก์
(๑๖) ๑. สัทธัมมวรรค
๑. ปฐมสัทธัมมนิยามสูตร
ว่าด้วยธรรมของผู้เข้าถึงและไม่เข้าถึงกุศล สูตรที่ ๑
{๑๕๑} [๑๕๑] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคลผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการ แม้ฟังสัทธรรมอยู่ ก็ไม่สามารถที่จะหยั่งลงสู่นิยามคือความถูกต้อง ในกุศล ธรรมได้ ธรรม ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ
(๑) ดูหมิ่นเรื่องที่ฟัง (๒) ดูหมิ่นผู้ที่กล่าวธรรม
(๓) ดูหมิ่นตัวเอง (๔) มีจิตฟุ้งซ่าน มีจิตไม่แน่วแน่ฟังธรรม
(๕) มนสิการโดยอุบายไม่แยบคาย
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคลผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการนี้แล แม้ฟังสัทธรรมอยู่ ก็ไม่สามารถที่จะหยั่งลงสู่นิยามคือความถูกต้องในกุศลธรรมได้ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคลผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการฟังสัทธรรม อยู่ ย่อมสามารถที่จะหยั่งลงสู่นิยามคือความถูกในกุศลธรรมได้ ธรรม๕ประการ คืออะไรบ้าง คือ
(๑) ไม่ดูหมิ่นเรื่องที่ฟัง (๒) ไม่ดูหมิ่นผู้ที่กล่าวธรรม
(๓) ไม่ดูหมิ่นตัวเอง
(๔) มีจิตไม่ฟุ้งซ่าน มีจิตแน่วแน่ฟังธรรม
(๕) มนสิการโดยอุบายแยบคาย
- ๑นิยามคือความถูกต้อง หรือ สัมมัตตนิยาม หลักปฏิบัติที่ชอบหรือถูกต้อง หมายถึงอริยมรรคมีองค์ ๘ (นัย องฺ.ปญฺจก.อ. ๕๙, สํ.ข.อ. ๓๗๘)
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคลผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการนี้แล ฟังสัทธรรมอยู่ ย่อมสามารถหยั่งลงสู่นิยามคือความถูกต้องในกุศลธรรมได้”
๒. ทุติยสัทธัมมนิยามสูตร
ว่าด้วยธรรมของผู้เข้าถึงและไม่เข้าถึงกุศล สูตรที่ ๒
{๑๕๒} [๑๕๒] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคลผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการ แม้ฟังสัทธรรมอยู่ ก็ไม่สามารถที่จะหยั่งลงสู่นิยามคือความถูกต้องในกุศลธรรม ได้ ธรรม ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ
(๑) ดูหมิ่นเรื่องที่ฟัง (๒) ดูหมิ่นผู้ที่กล่าวธรรม
(๓) ดูหมิ่นตัวเอง (๔) เป็นผู้ด้อยปัญญา โง่เง่า
(๕) เป็นผู้ถือตัวว่าเข้าใจในสิ่งที่ยังไม่เข้าใจ
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคลผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการนี้แล แม้ฟังสัทธรรมอยู่ ก็ไม่สามารถที่จะหยั่งลงสู่นิยามคือความถูกต้องในกุศลธรรมได้ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคลผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการ ฟังสัทธรรม อยู่ ย่อมสามารถที่จะหยั่งลงสู่นิยามคือความถูกต้องในกุศลธรรมได้ ธรรม ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ
(๑) ไม่ดูหมิ่นเรื่องที่ฟัง (๒) ไม่ดูหมิ่นผู้ที่กล่าวธรรม
(๓) ไม่ดูหมิ่นตัวเอง (๔) เป็นผู้มีปัญญา ไม่โง่เง่า
(๕) ไม่เป็นผู้ถือตัวว่า เข้าใจในสิ่งที่ยังไม่เข้าใจ
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคลผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการนี้แล ฟังสัทธรรมอยู่ย่อมสามารถที่จะหยั่งลงสู่นิยามคือความถูกต้องในกุศลธรรมได้”
จบ ๑. สัทธรรมนิยามสูตร ที่ ๑