๒. สัปปุริสสูตร เล่ม ๒๒

บัณฑิตผู้อยู่ครองเรือน ปรารถนาโภคทรัพย์ เพื่อ

ประโยชน์อันใด ประโยชน์อันนั้นเราก็ได้บรรลุแล้ว

โดยลำดับ กรรมที่ไม่เดือดร้อนในภายหลังเราก็ได้ทำแล้ว

นรชนผู้จะต้องตายเป็นธรรมดา เมื่อคำนึงถึงเหตุนี้

จึงดำรงอยู่แล้วในธรรมของพระอริยเจ้า บัณฑิตทั้งหลาย

ย่อมสรรเสริญเขาในโลกนี้ทีเดียว ครั้นเขาละไปแล้ว ย่อม

บันเทิงในโลกสวรรค์

๒. สัปปุริสสูตร

ว่าด้วยสัตบุรุษเกิดมาเพื่อประโยชน์เกื้อกูล

{๔๒} [๔๒] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สัตบุรุษเมื่อเกิดมาในตระกูล ย่อมเกิดมา เพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่ชนเป็นอันมาก คือ แก่มารดาบิดา แก่บุตรภรรยา แก่ทาส คนงานและคนรับใช้ แก่มิตรสหาย แก่สมณพราหมณ์ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนมหาเมฆยังข้าวกล้าทั้งปวงให้งอกงามชื่อว่าย่อมมีมาเพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่ชนเป็นอันมาก ฉันใด สัตบุรุษเมื่อเกิดในตระกูล ก็เกิดมาเพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่ชนเป็นอันมาก คือ แก่มารดาบิดา แก่บุตรภรรยา แก่ทาส คนงาน คนรับใช้ แก่มิตรสหาย แก่สมณพราหมณ์ ฉันนั้นเหมือนกัน”สัตบุรุษผู้ครอบครองโภคทรัพย์ย่อมเป็นประโยชน์

เกื้อกูลแก่ชนเป็นอันมาก เทวดาย่อมรักษาเขาผู้อันธรรม

คุ้มครอง เป็นพหูสูต ถึงพร้อมด้วยศีลและความประพฤติ

เกียรติย่อมไม่ละเขาผู้ตั้งอยู่ในธรรม

ใครเล่าจะสามารถติเตียนเขาผู้ตั้งอยู่ในธรรม ถึงพร้อม

ด้วยศีล มีวาจาสัตย์ มีหิริในใจ ผู้เปรียบเหมือนแท่งทอง

ชมพูนุทได้ แม้เทวดาก็ชม แม้พรหมก็สรรเสริญเขาแล

๓. อิฏฐสูตร

ว่าด้วยธรรมน่าปรารถนา ๕ ประการ

{๔๓} [๔๓] ครั้งนั้น อนาถบิณฑิกคฤหบดีเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ ประทับ ครั้นแล้วถวายบังคมพระผู้มีพระภาคเจ้า นั่ง ณ ที่สมควรข้างหนึ่ง ครั้นแล้วพระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสกะอนาถบิณฑิกคฤหบดีว่า“ดูก่อนคฤหบดีธรรม ๕ ประการนี้น่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ หาได้โดยยากในโลก ธรรม ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ

(๑) อายุ (๒) วรรณะ (๓) สุขะ (๔) ยศ (๕) สวรรค์

ดูก่อนคฤหบดี ธรรม ๕ ประการนี้แลน่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ หาได้โดยยากในโลก

ดูก่อนคฤหบดี ธรรม ๕ ประการอันน่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ หาได้โดยยากในโลกนี้เรามิได้กล่าวว่าจะพึงได้เพราะเหตุที่อ้อนวอนหรือเพราะ เหตุที่ปรารถนา ถ้าธรรม ๕ ประการอันน่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ หาได้ โดยยากในโลกนี้จักได้เพราะเหตุที่อ้อนวอนหรือเพราะเหตุที่ปรารถนาแล้วไซร้ ในโลกนี้โครจะพึงเสื่อมจากอะไรดูก่อนคฤหบดี อริยสาวกผู้ต้องการอายุไม่ควรอ้อนวอนหรือเพลิดเพลิน อายุหรือแม้เพราะเหตุแห่งอายุ อริยสาวกผู้ต้องการอายุพึงปฏิบัติปฏิปทาอัน เป็นไปเพื่ออายุเพราะปฏิปทาอันเป็นไปเพื่ออายุที่อริยสาวกนั้นปฏิบัติแล้ว