๖. สุตสูตร เล่ม ๒๒

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการนี้แลย่อมแทง ตลอดอรหัตที่ไม่กำเริบได้ต่อกาลไม่นานนัก”

๖. สุตธรสูตร

ว่าด้วยธรรมที่ทำให้บรรลุมรรคผลได้เร็ว

{๙๖} [๙๖] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการ เจริญ อานาปานสติ อยู่ ย่อมแทงตลอดอรหัตที่ไม่กำเริบได้ต่อกาลไม่นานนัก ธรรม ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้(๑) เป็นผู้มีความริเริ่มน้อย มีกิจน้อย เลี้ยงง่าย ยินดียิ่งในบริขารแห่งชีวิต

(๒) เป็นผู้มีอาหารน้อย ประกอบความเป็นผู้ไม่เห็นแก่ปากแก่ท้อง

(๓) เป็นผู้มีความง่วงนอนน้อย ประกอบความเพียรเป็นเครื่องตื่นอยู่

(๔) เป็นพหูสูต คือเป็นผู้ทรงสุตะ สั่งสมสุตะ ธรรมเหล่าใดงามในเบื้องต้น งามในท่ามกลาง งามในที่สุด กล่าวถึงพรหมจรรย์ พร้อมทั้งอรรถทั้งพยัญชนะบริสุทธิ์บริบูรณ์สิ้นเชิง ธรรมทั้งหลายเห็นปานนั้นอันภิกษุนั้นได้สดับมาก ทรงจำไว้ได้ คล่องปาก ขึ้นใจแทงตลอดด้วยปัญญา(๕) พิจารณาจิตตามที่หลุดพ้นแล้ว

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการนี้แล เจริญอานาปานสติอยู่ ย่อมแทงตลอดอรหัตที่ไม่กำเริบได้ต่อกาลไม่นานนัก”

๗. กถาสูตร

ว่าด้วยธรรมทำให้บรรลุมรรคผลได้เร็ว

{๙๗} [๙๗] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการ เจริญ อานาปานสติอยู่ ย่อมแทงตลอดอรหัตที่ไม่กำเริบต่อกาลไม่นานนัก ธรรม ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้(๑) เป็นผู้มีความริเริ่มน้อย มีกิจน้อย เลี้ยงง่าย ยินดียิ่งในบริขารแห่งชีวิต

(๒) เป็นผู้มีอาหารน้อย ประกอบความเป็นผู้ไม่เห็นแก่ปากแก่ท้อง

(๓) เป็นผู้มีความง่วงนอนน้อย ประกอบความเพียรเป็นเครื่องตื่นอยู่

(๔) เป็นผู้ได้ตามปรารถนา ได้โดยไม่ยาก ได้โดยไม่ลำบากซึ่งกถาที่ เป็นไปเพื่อขัดเกลากิเลส เป็นที่สบายแก่ธรรมเครื่องโปร่งจิต คือ อัปปิจฉกถา สันตุฏฐิกถา ปวิเวกกถา อสังสัคคกถา วิริยารัมภกถา สีลกถา สมาธิกถา ปัญญากถา วิมุตติกถา วิมุตติญาณทัสสนกถา(๕) พิจารณาจิตตามที่หลุดพ้นแล้ว

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการนี้แล เจริญ อานาปานสติอยู่ ย่อมแทงตลอดอรหัตที่ไม่กำเริบได้ต่อกาลไม่นานนัก”

๘. อารัญญกสูตร

ว่าด้วยธรรมทำให้บรรลุมรรคผลได้เร็ว

{๙๘} [๙๘] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการ ทำให้ มากซึ่งอานาปานสติอยู่ ย่อมแทงตลอดอรหัตที่ไม่กำเริบได้ต่อกาลไม่นาน นัก ธรรม ๕ ประการคืออะไรบ้าง คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้