สันถารวรรค เล่ม ๒๐

{๓๙๕} [๗๕๙] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การเอื้อเฟื้อมี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ การเอื้อเฟื้อด้วยอามิส ๑ การเอื้อเฟื้อด้วยธรรม ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การเอื้อเฟื้อมี ๒ อย่างนี้แล บรรดาการเอื้อเฟื้อ ๒ อย่างนี้ การเอื้อเฟื้อด้วยธรรมจัดเป็นเลิศ” (๑๐)

จบ ทานวรรคที่ ๓

(๑๔) ๔. สันถารวรรค

ว่าด้วยธรรมที่นับว่าเป็นเลิศ

{๓๙๖} [๗๖๐] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สันถาร (การรับรอง) มี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ อามิสสันถาร การรับรองด้วยอามิส ๑ ธรรมสันถาร การรับรองด้วยธรรม ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สันถารมี ๒ อย่างนี้แล บรรดาสันถาร ๒ อย่างนี้ ธรรมสันถารจัดเป็นเลิศ” (๑){๓๙๗} [๗๖๑] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ปฏิสันถาร (การต้อนรับ) มี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ อามิสปฏิสันถาร การต้อนร้บด้วยอามิส ๑ ธรรมปฏิสันถาร การต้อนรับด้วยธรรม ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ปฏิสันถารมี ๒ อย่างนี้แล บรรดาปฏิสันถาร ๒ อย่างนี้ ธรรมปฏิสันถารจัดเป็นเลิศ” (๒){๓๙๘} [๗๖๒] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เอสนา (การเสาะหา) มี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ อามิสเอสนา การเสาะหาอามิส ๑ ธรรมเอสนา การเสาะหาธรรม ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เอสนามี ๒ อย่างนี้แล บรรดาเอสนา ๒ อย่างนี้ ธรรมเอสนาจัดเป็นเลิศ” (๓){๓๙๙} [๗๖๓] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ปริเยสนา (การแสวงหา)มี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ อามิสปริเยสนา การแสวงหาอามิส ๑ ธรรมปริเยสนา

การแสวงหาธรรม ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ปริเยสนามี ๒ อย่างนี้แล บรรดาปริเยสนา ๒ อย่างนี้ ธรรมปริเยสนาจัดเป็นเลิศ” (๔)

{๔๐๐} [๗๖๔] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ปริเยฏฐิ (การแสวงหาอย่างสูง) ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ อามิสปริเยฏฐิ การแสวงหาอามิสอย่างสูง ๑ ธรรมปริเยฏฐิ การแสวงหาธรรมอย่างสูง ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ปริเยฏฐิมี ๒ อย่างนี้แล บรรดาปริเยฏฐิ ๒ อย่างนี้ ธรรมปริเยฏฐิจัดเป็นเลิศ” (๕){๔๐๑} [๗๖๕] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลายการบูชามี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ อามิสบูชา ๑ ธรรมบูชา ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การบูชามี ๒ อย่างนี้แล บรรดาการบูชา ๒ อย่างนี้ ธรรมบูชาจัดเป็นเลิศ” (๖)

{๔๐๒} [๗๖๖] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ของต้อนรับแขกมี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ ของต้อนรับแขกคืออามิส ๑ ของต้อนรับแขกคือธรรม ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ของต้อนรับแขกมี ๒ อย่างนี้แล บรรดาของต้อนรับแขก ๒ อย่างนี้ ของต้อนรับแขกคือธรรมจัดเป็นเลิศ” (๗){๔๐๓} [๗๖๗] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ฤทธิ์มี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ อามิสิทธิ ฤทธิ์จากอามิส ๑ ธัมมิทธิ ฤทธิ์จากธรรม ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ฤทธิ์มี ๒ อย่างนี้แล บรรดาฤทธิ์ ๒ อย่างนี้ ธัมมิทธิจัดเป็นเลิศ” (๘)

{๔๐๔} [๗๖๘] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ความเจริญมี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ ความเจริญด้วยอามิส ๑ ความเจริญด้วยธรรม ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ความเจริญมี ๒ อย่างนี้แล บรรดาความเจริญ ๒ อย่างนี้ ความเจริญด้วยธรรมจัดเป็นเลิศ” (๙){๔๐๕} [๗๖๙] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย รัตนะมี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ อามิสรัตนะ รัตนะคืออามิส ๑ ธรรมรัตนะ รัตนะคือธรรม ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย รัตนะมี ๒ อย่างนี้แล บรรดารัตนะ ๒ อย่างนี้ ธรรมรัตนะจัดเป็นเลิศ” (๑๐)

{๔๐๖} [๗๗๐] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การสะสมมี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ การสะสมอามิส ๑ การสะสมธรรม ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การสะสมมี ๒ อย่างนี้แล บรรดาการสะสม ๒ อย่างนี้ การสะสมธรรมจัดเป็นเลิศ” (๑๑){๔๐๗} [๗๗๑] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ความไพบูลย์มี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ ความไพบูลย์แห่งอามิส ๑ ความไพบูลย์แห่งธรรม ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ความไพบูลย์มี ๒ อย่างนี้แล บรรดาความไพบูลย์ ๒ อย่างนี้ ความไพบูลย์แห่งธรรมจัดเป็นเลิศ” (๑๒)

จบ สันถารวรรคที่ ๔

(๑๕) ๕. สมาปัตติวรรค

ว่าด้วยธรรม ๒ อย่าง ๑๗ นัย

{๔๐๘} [๗๗๒] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมมี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ ความเป็นผู้ฉลาดในสมาบัติ ๑ ความเป็นผู้ฉลาดในการออกจากสมาบัติ ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมมี ๒ อย่างนี้แล” (๑){๔๐๙} [๗๗๓] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมมี ๒ อย่างนี้ ๒ อย่างคืออะไรบ้าง คือ ความเป็นผู้ซื่อตรง ๑ ความเป็นผู้อ่อนโยน ๑ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมมี ๒ อย่างนี้แล” (๒)