๔. มาตุคามสูตร เล่ม ๑๘

มาตุคามในโลกนี้ เมื่อเป็นสาวต้องไปสู่ตระกูลสามี พรากจากหมู่ญาตินี้เป็นความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคามที่ตนจะต้องได้รับนอกเหนือจากบุรุษประการที่ ๑{๔๖๓} ยังมีอีกข้อหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย มาตุคามต้องมีระดู นี้เป็นความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคามที่ตนจะต้องได้รับนอกเหนือจากบุรุษ ประการที่ ๒{๔๖๔} ยังมีอีกข้อหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย มาตุคามต้องมีครรภ์ นี้เป็นความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคามที่ตนจะต้องได้รับนอกเหนือจากบุรุษ ประการที่ ๓{๔๖๕} ยังมีอีกข้อหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย มาตุคามจะต้องคลอดบุตร นี้เป็นความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคามที่ตนจะต้องได้รับนอกเหนือจากบุรุษ ประการที่ ๔{๔๖๖} ยังมีอีกข้อหนึ่ง ภิกษุทั้งหลาย มาตุคามต้องปรนนิบัติบุรุษ นี้เป็นความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคามที่ตนจะต้องได้รับนอกเหนือจากบุรุษ ประการที่ ๕ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ความทุกข์เฉพาะตัวของมาตุคามที่ตนจะต้องได้รับ นอกเหนือจากบุรุษ มี ๕ ประการนี้แล”

๔. ตีหิธัมเมหิสูตร

ว่าด้วยธรรม ๓ ประการที่เป็นเหตุให้มาตุคามเข้าถึงอบาย สูตรที่ ๑

{๔๖๗} [๒๘๓] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย มาตุคามผู้ประกอบด้วยธรรม ๓ ประการโดยมาก หลังจากตายไปย่อมเข้าถึงอบาย ทุคติ วินิบาต นรก ธรรม ๓ ประการคืออะไรบ้าง คือ มาตุคามในโลกนี้

(๑) เวลาเช้ามีใจถูกมลทินคือความตระหนี่กลุ้มรุมแล้วอยู่ครองเรือน

(๒) เวลาเที่ยง มีใจถูกความริษยากลุ้มรุมแล้วอยู่ครองเรือน

(๓) เวลาเย็น มีใจถูกกามราคะกลุ้มรุมแล้วอยู่ครองเรือน

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย มาตุคามผู้ประกอบด้วยธรรม ๓ ประการนี้แลโดยมาก หลังจากตายไปย่อมเข้าถึงอบาย ทุคติ วินิบาต นรก”

๕. โกธนสูตร

ว่าด้วยธรรม ๕ ประการที่เป็นเหตุให้มาตุคามเข้าถึงอบาย สูตรที่ ๒

{๔๖๘} [๒๘๔] ครั้งนั้นแล ท่านพระอนุรุทธะเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงที่ประทับ ... ครั้นแล้วได้ทูลถามพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ขอประทานพระวโรกาสข้าพระองค์ได้เห็นมาตุคามหลังจากตายไปเข้าถึงอบาย ทุคติ วินิบาต นรก ด้วยทิพยจักษุอันบริสุทธิ์ล่วงจักษุวิสัยของมนุษย์ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ มาตุคามผู้ประกอบด้วยธรรมเท่าไรหนอ หลังจากตายไปย่อมเข้าถึงอบาย ทุคติ วินิบาต นรก”{๔๖๙} พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนอนุรุทธะ มาตุคามผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการ หลังจากตายไปย่อมเข้าถึงอบาย ทุคติ วินิบาต นรก ธรรม ๕ ประการ คืออะไรบ้าง คือ

(๑) ไม่มีศรัทธา (๒) ไม่มีหิริ

(๓) ไม่มีโอตตัปปะ (๔) มักโกรธ

(๕) มีปัญญาทราม

ดูก่อนอนุรุทธะ มาตุคามผู้ประกอบด้วยธรรม ๕ ประการนี้แล หลังจากตายไปย่อมเข้าถึงอบาย ทุคติ วินิบาต นรก”