๒. สุขสูตร เล่ม ๑๘

๒. เวทนาสังยุต

๑. สคาถวรรค

๑. สมาธิสูตร

ว่าด้วยผู้มีจิตตั้งมั่นรู้เหตุเกิดและดับแห่งเวทนา

{๓๕๙} [๒๔๙] พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เวทนามี ๓ เหล่านี้ เวทนา ๓ คืออะไรบ้าง คือ สุขเวทนา ทุกขเวทนา อทุกขมสุขเวทนา ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เวทนามี ๓ เหล่านี้แล”

{๓๖๐} สาวกของพระพุทธเจ้าผู้มีจิตมั่นคงดีแล้ว มีสติ มี

สัมปชัญญะ ย่อมรู้ประจักษ์ซึ่งเวทนาและเหตุเกิดแห่ง

เวทนาทั้งหลาย

อนึ่ง เวทนาเหล่านี้จะดับไปในที่ใด ย่อมรู้ประจักษ์

ซึ่งที่นั้น และทางดำเนินให้ถึงความสิ้นไปแห่งเวทนา

เหล่านั้น เพราะสิ้นเวทนา ภิกษุจึงเป็นผู้หมดความหิว

ปรินิพพานแล้ว

๒. สุขสูตร

ว่าด้วยผู้รู้ว่าเวทนาเป็นทุกข์ย่อมหมดความยินดีในเวทนา

{๓๖๑} [๒๕๐] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เวทนามี ๓ เหล่านี้ เวทนา ๓ คืออะไรบ้าง คือ สุขเวทนา ทุกขเวทนา อทุกขมสุขเวทนา ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เวทนามี ๓ เหล่านี้แล”

{๓๖๒} ความเสวยอารมณ์อย่างใดอย่างหนึ่ง เป็นสุขก็ตาม เป็น

ทุกข์ก็ตาม ไม่ใช่ทุกข์ไม่ใช่สุขก็ตาม ทั้งที่เป็นภายใน ทั้ง

ที่เป็นภายนอก มีอยู่

ภิกษุรู้ว่าเวทนานี้เป็นทุกข์ มีความพินาศเป็นธรรมดา

มีความทำลายเป็นธรรมดา สัมผัสถูกต้องความสิ้นไปอยู่

ย่อมคลายความยินดีในเวทนาเหล่านั้นได้ด้วยอาการอย่างนี้

๓. ปหานสูตร

ว่าด้วยพึงละราคานุสัยเป็นต้นในเวทนา ๓

{๓๖๓} [๒๕๑] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เวทนามี ๓ เหล่านี้ เวทนา ๓ คืออะไรบ้าง คือ สุขเวทนา ทุกขเวทนา อทุกขมสุขเวทนา ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายพึงละราคานุสัย ในสุขเวทนา พึงละปฏิฆานุสัย ในทุกขเวทนา พึงละอวิชชานุสัย ในอทุกขมสุขเวทนา เพราะเหตุที่ภิกษุละราคานุสัยในสุขเวทนาละปฏิฆานุสัยในทุกขเวทนา ละอวิชชานุสัยในอทุกขมสุขเวทนาได้แล้ว ภิกษุนี้เราจึงกล่าวว่าเป็นผู้ไม่มีราคานุสัย มีความเห็นชอบ ตัดตัณหาได้เด็ดขาดเพิกถอนสังโยชน์ได้แล้ว ได้ทำที่สุดแห่งทุกข์แล้วเพราะละมานะได้โดยชอบ”

{๓๖๔} ราคานุสัยนั้นย่อมมีแก่ภิกษุผู้เสวยสุขเวทนา ไม่รู้ตัวอยู่

ผู้มีปกติไม่เห็นธรรมเป็นเครื่องสลัดออก