พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย มัคคสังยุต · เอสนาวรรค
ภวสูตร เล่ม ๑๙
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๓๑๗–๓๑๘ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑๑/๑๘ ในเอสนาวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย มหาวารวรรค มัคคสังยุต เอสนาวรรค ภวสูตร (ฉบับหลวง เล่ม ๑๙ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๑๙ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๓๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๑๙)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๑๙ หน้า ๑๐๕–๑๐๖
๓. อาสวสูตร
ว่าด้วยอาสวะ ๓
{๓๑๕} [๑๖๓] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...
“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อาสวะมี ๓ อย่างนี้ ๓ อย่างคืออะไรบ้าง คือ
(๑) กามาสวะ (๒) ภวาสวะ (๓) อวิชชาสวะ
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อาสวะมี ๓ อย่างนี้แล
{๓๑๖} ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุพึงเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ เพื่อความรู้ยิ่ง เพื่อกำหนดรู้ เพื่อความสิ้นไป เพื่อละอาสวะ ๓ อย่างนี้แล ... ”
๔. ภวสูตร
ว่าด้วยภพ ๓
{๓๑๗} [๑๖๔] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...
“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภพ มี ๓ อย่างนี้ ๓ อย่างคืออะไรบ้าง คือ
(๑) กามภพ (๒) รูปภพ (๓) อรูปภพ
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภพมี ๓ อย่างนี้แล
{๓๑๘} ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุพึงเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ เพื่อความรู้ยิ่ง เพื่อกำหนดรู้ เพื่อความสิ้นไป เพื่อละภพ ๓ อย่างนี้แล ...”
- ๑ภพ ภาวะชีวิต คือ กรรมที่นำเหล่าสัตว์ให้เข้าถึงโลกอันเป็นสถานที่อยู่ซึ่งมี ๓ ประเภท คือ (๑) กามภพ ภพที่เป็นกามาวจร คือ ภพของผู้ยังเสวยกามคุณคืออารมณ์ทางประสาทสัมผัสทั้ง ๕ ได้แก่ อบายภูมิ ๔ (นรก เปรต อสุรกาย สัตว์ดิรัจฉาน) มนุษยโลก ๑ และสวรรค์ทั้ง ๖ (๒) รูปภพ ภพที่เป็นรูปาวจร คือ ภพของผู้เข้าถึงรูปฌาน ได้แก่ รูปพรหม ๑๖ (๓) อรูปภพ ภพที่เป็นอรูปาวจร คือ ภพของผู้เข้าถึงอรูปฌาน ได้แก่ อรูปพรหม ๔ (นัย ม.มู.อ. ๑/๒๓๒)
๕. ทุกขตาสูตร
ว่าด้วยความเป็นทุกข์ ๓
[๑๖๕] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...
{๓๑๙} “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ความเป็นทุกข์มี ๓ อย่างนี้ ๓ อย่างคืออะไรบ้าง คือ
(๑) ความเป็นทุกข์เกิดจากความไม่สบายกาย
(๒) ความเป็นทุกข์เกิดจากสังขาร
(๓) ความเป็นทุกข์เกิดจากความแปรปรวน
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ความเป็นทุกข์มี ๓ อย่างนี้แล
{๓๒๐} ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุพึงเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ เพื่อความรู้ยิ่ง เพื่อกำหนดรู้ เพื่อความสิ้นไป เพื่อละความเป็นทุกข์ ๓ อย่างนี้แล ...”
๖. ขีลสูตร
ว่าด้วยตะปูตรึงใจ ๓
[๑๖๖] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...
{๓๒๑} “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ตะปูตรึงใจมี ๓ อย่างนี้ ๓ อย่างคืออะไรบ้าง คือ
(๑) ตะปูตรึงใจคือราคะ (๒) ตะปูตรึงใจคือโทสะ
(๓) ตะปูตรึงใจคือโมหะ
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ตะปูตรึงใจมี ๓ อย่างนี้แล
{๓๒๒} ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุควรเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ เพื่อความรู้ยิ่ง เพื่อกำหนดรู้ เพื่อความสิ้นไป เพื่อละตะปูตรึงใจ ๓ อย่างนี้แล ...”
จบ ภวสูตร