พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย · มัคคสังยุต
โยนิโสมนสิการสัมปทาสูตรที่ ๒ เล่ม ๑๙
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๖๓–๑๖๔ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๓๓/๗๔ ในมัคคสังยุตมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย มหาวารวรรค มัคคสังยุต โยนิโสมนสิการสัมปทาสูตรที่ ๒ (ฉบับหลวง เล่ม ๑๙ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๑๙ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๓๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๑๙)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๑๙ หน้า ๕๑–๕๓
{๑๖๐} [๗๓] ... คือ อัตตสัมปทา ...
{๑๖๑} [๗๔] ... คือ ทิฏฐิสัมปทา ...
{๑๖๒} [๗๕] ... คือ อัปปมาทสัมปทา ...
๗. โยนิโสมนสิการสัมปทาสูตร
ว่าด้วยโยนิโสมนสิการมีอุปการะมากแก่อริยมรรค
{๑๖๓} [๗๖] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...
“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ธรรมอย่างเอกที่มีอุปการะมากเพื่อความเกิดขึ้นแห่งอริยมรรคมีองค์ ๘ ธรรมอย่างเอกเป็นไฉน คือ โยนิโสมนสิการสัมปทา ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อันภิกษุผู้ถึงพร้อมด้วยโยนิโสมนสิการพึงหวังคุณข้อนี้ได้ว่า ‘จักเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ จักทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้’
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย {๑๖๔} ก็ภิกษุผู้ถึงพร้อมด้วยโยนิโสมนสิการย่อมเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ ย่อมทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้อย่างไรเล่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ย่อมเจริญสัมมาทิฏฐิอันมีการกำจัดราคะเป็นที่สุด มีการกำจัดโทสะเป็นที่สุด มีการกำจัดโมหะเป็นที่สุด ... ย่อมเจริญสัมมาสมาธิอันมีการกำจัดราคะเป็นที่สุด มีการกำจัดโทสะเป็นที่สุด มีการกำจัดโมหะเป็นที่สุด ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ถึงพร้อมด้วยโยนิโสมนสิการย่อมเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ ย่อมทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้อย่างนี้แล”
จบ เอกธัมมเปยยาลวรรคที่ ๗
รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ
๑. กัลยาณมิตตสูตร ๒. สีลสัมปทาสูตร
๓. ฉันทสัมปทาสูตร ๔. อัตตสัมปทาสูตร
๕. ทิฏฐิสัมปทาสูตร ๖. อัปปมาทสัมปทาสูตร
๗. โยนิโสมนสิการสัมปทาสูตร
๑. กัลยาณมิตตสูตร ๒. สีลสัมปทาสูตร
๓. ฉันทสัมปทาสูตร ๔. อัตตสัมปทาสูตร
๕. ทิฏฐิสัมปทาสูตร ๖. อัปปมาทสัมปทาสูตร
๗. โยนิโสมนสิการสัมปทาสูตร
๘. ทุติยเอกธัมมเปยยาลวรรค
๑. กัลยาณมิตตสูตร
ว่าด้วยกัลยาณมิตรเป็นเหตุให้เกิดอริยมรรค
{๑๖๕} [๗๗] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...
“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เรายังไม่เห็นธรรมอื่นแม้สักอย่างหนึ่งซึ่งจะเป็นเหตุให้อริยมรรคมีองค์ ๘ ที่ยังไม่เกิดย่อมเกิดขึ้น หรือที่เกิดขึ้นแล้วย่อมถึงความเจริญเต็มที่ เหมือนอย่างความเป็นผู้มีกัลยาณมิตรเลย ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อันภิกษุผู้มีกัลยาณมิตรพึงหวังคุณข้อนี้ได้ว่า ‘จักเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ จักทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้’
ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย {๑๖๖} ก็ภิกษุผู้มีกัลยาณมิตรย่อมเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ ย่อมทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้อย่างไรเล่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในธรรมวินัยนี้ย่อมเจริญสัมมาทิฏฐิอันอาศัยวิเวก อาศัยวิราคะ อาศัยนิโรธ น้อมไปเพื่อความสละคืน ... ย่อมเจริญสัมมาสมาธิอันอาศัยวิเวก อาศัยวิราคะ อาศัยนิโรธ น้อมไปเพื่อความสละคืน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้มีกัลยาณมิตรย่อมเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ ย่อมทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้อย่างนี้แล”
๒ - ๖. สีลสัมปทาทิสูตร
ว่าด้วยสีลสัมปทาเป็นต้นมีอุปการะมากแก่อริยมรรค
{๑๖๗} [๗๘] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...
“ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เรายังไม่เห็นธรรมอื่นแม้สักอย่างหนึ่งซึ่งจะเป็นเหตุให้อริยมรรคมีองค์ ๘ ที่ยังไม่เกิดย่อมเกิดขึ้น หรือที่เกิดขึ้นแล้วย่อมถึงความเจริญเต็มที่ เหมือนอย่างสีลสัมปทาเลย ...
จบ โยนิโสมนสิการสัมปทาสูตรที่ ๒