อัปปมาทสัมปทาสูตรที่ ๒ เล่ม ๑๙

อาศัยวิราคะ อาศัยนิโรธ น้อมไปเพื่อความสละคืน ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ถึงพร้อมด้วยโยนิโสมนสิการย่อมเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ ย่อมทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้อย่างนี้แล”

๑. กัลยาณมิตตสูตร

ว่าด้วยมิตรดีเป็นนิมิตแห่งอริยมรรค

{๑๓๘} [๕๖] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...

“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เมื่อดวงอาทิตย์จะขึ้น สิ่งที่มาเบื้องต้น สิ่งที่เป็นนิมิตมาก่อน ก็คือแสงอรุณรุ่ง อย่างนั้นเหมือนกัน สิ่งที่มาเบื้องต้น สิ่งที่เป็นนิมิตมาก่อน เพื่อความเกิดขึ้นแห่งอริยมรรคมีองค์ ๘ ของภิกษุ ก็คือความเป็นผู้มีกัลยาณมิตร ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อันภิกษุผู้มีกัลยาณมิตรพึงหวังคุณข้อนี้ได้ว่า ‘จักเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ จักทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้’ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย {๑๓๙} ก็ภิกษุผู้มีกัลยาณมิตรย่อมเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ ย่อมทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้อย่างไรเล่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในธรรมวินัยนี้ย่อมเจริญสัมมาทิฎฐิอันมีการกำจัดราคะเป็นที่สุด มีการกำจัดโทสะเป็นที่สุด มีการกำจัดโมหะเป็นที่สุด ... ย่อมเจริญสัมมาสมาธิอันมีการกำจัดราคะเป็นที่สุด มีการกำจัดโทสะเป็นที่สุด มีการกำจัดโมหะเป็นที่สุด ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้มีกัลยาณมิตรย่อมเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ ย่อมทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้อย่างนี้แล”

๒. สีลสัมปทาสูตร

ว่าด้วยสีลสัมปทาเป็นนิมิตแห่งอริยมรรค

{๑๔๐} [๕๗] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...

“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เมื่อดวงอาทิตย์จะขึ้น สิ่งที่มาเบื้องต้น สิ่งที่เป็นนิมิตมาก่อน ก็คือแสงอรุณรุ่ง อย่างนั้นเหมือนกัน สิ่งที่มาเบื้องต้น สิ่งที่เป็นนิมิตมาก่อน เพื่อความเกิดขึ้นแห่งอริยมรรคมีองค์ ๘ ของภิกษุ ก็คือสีลสัมปทา ความถึงพร้อมแห่งศีล ... ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อันภิกษุผู้มีสีลสัมปทาพึงหวังคุณข้อนี้ได้ว่า ‘จักเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ จักทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้’ ...

๓. ฉันทสัมปทาสูตร

ว่าด้วยฉันทสัมปทาเป็นนิมิตแห่งอริยมรรค

[๕๘] ... อย่างนั้นเหมือนกัน สิ่งที่มาเบื้องต้น สิ่งที่เป็นนิมิตมาก่อน เพื่อความเกิดขึ้นแห่งอริยมรรคมีองค์ ๘ ของภิกษุ ก็คือ {๑๔๑} ฉันทสัมปทา ...

๔. อัตตสัมปทาสูตร

ว่าด้วยอัตตสัมปทาเป็นนิมิตแห่งอริยมรรค

[๕๙] ... อย่างนั้นเหมือนกัน สิ่งที่มาเบื้องต้น สิ่งที่เป็นนิมิตมาก่อน เพื่อความเกิดขึ้นแห่งอริยมรรคมีองค์ ๘ ของภิกษุ ก็คือ {๑๔๒} อัตตสัมปทา ...

๕. ทิฎฐิสัมปทาสูตร

ว่าด้วยทิฏฐิสัมปทาเป็นนิมิตแห่งอริยมรรค

[๖๐] ... อย่างนั้นเหมือนกัน สิ่งที่มาเบื้องต้น สิ่งที่เป็นนิมิตมาก่อน เพื่อความเกิดขึ้นแห่งอริยมรรคมีองค์ ๘ ของภิกษุ ก็คือ {๑๔๓} ทิฏฐิสัมปทา ...

๖. อัปปมาทสัมปทาสูตร

ว่าด้วยความไม่ประมาทเป็นนิมิตแห่งอริยมรรค

[๖๑] ... อย่างนั้นเหมือนกัน สิ่งที่มาเบื้องต้น สิ่งที่เป็นนิมิตมาก่อน เพื่อความเกิดขึ้นแห่งอริยมรรคมีองค์ ๘ ของภิกษุ ก็คือ {๑๔๔} อัปปมาทสัมปทา ...

๗. โยนิโสมนสิการสัมปทาสูตร

ว่าด้วยโยนิโสมนสิการเป็นนิมิตแห่งอริยมรรค

{๑๔๕} [๖๒] เรื่องเกิดขึ้นที่พระนครสาวัตถี ...

“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เมื่อดวงอาทิตย์จะขึ้น สิ่งที่มาเบื้องต้น สิ่งที่เป็นนิมิตมาก่อน ก็คือแสงอรุณรุ่ง อย่างนั้นเหมือนกัน สิ่งที่มาเบื้องต้น สิ่งที่เป็นนิมิตมาก่อนเพื่อความเกิดขึ้นแห่งอริยมรรคมีองค์ ๘ ของภิกษุ ก็คือโยนิโสมนสิการสัมปทา ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อันภิกษุผู้ถึงพร้อมด้วยโยนิโสมนสิการ พึงหวังคุณข้อนี้ได้ว่า ‘จักเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ จักทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้’

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย {๑๔๖} ก็ภิกษุผู้ถึงพร้อมด้วยโยนิโสมนสิการย่อมเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ ย่อมทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้อย่างไรเล่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในธรรมวินัยนี้ย่อมเจริญสัมมาทิฏฐิอันมีการกำจัดราคะ เป็นที่สุด มีการกำจัดโทสะเป็นที่สุด มีการกำจัดโมหะเป็นที่สุด ... ย่อมเจริญสัมมาสมาธิอันมีการกำจัดราคะเป็นที่สุด มีการกำจัดโทสะเป็นที่สุด มีการกำจัดโมหะเป็นที่สุด ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ถึงพร้อมด้วยโยนิโสมนสิการย่อมเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ ย่อมทำอริยมรรคมีองค์ ๘ ให้มากได้อย่างนี้แล”

จบ สุริยเปยยาลวรรคที่ ๖