สิเนรุสูตร ที่ ๑ เล่ม ๑๙

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย การที่จะได้ความเป็นมนุษย์ก็เป็นของยาก การที่ตถาคตอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าจะอุบัติในโลกก็เป็นของยาก การที่ธรรมวินัยที่พระตถาคตประกาศแล้วจะรุ่งเรืองในโลกก็เป็นของยาก ความเป็นมนุษย์นี้เขาก็ได้แล้ว ตถาคตก็อุบัติแล้วในโลกธรรมวินัยที่ตถาคตประกาศแล้วก็รุ่งเรืองอยู่ในโลก ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เพราะฉะนั้นแล เธอทั้งหลายพึงทำความเพียรเพื่อรู้ตามความเป็นจริงว่า ‘นี้ทุกข์ ... นี้ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา’

๙. ปฐมสิเนรุปัพพตราชสูตร

ว่าด้วยทุกข์ของพระอริยบุคคลหมดไปมากกว่าที่เหลือ

{๑๗๔๕} [๑๑๑๙] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนชายคนหนึ่งเก็บก้อนหินขนาดเมล็ดถั่วเขียว ๗ ก้อนไปจากขุนเขาสิเนรุราช เธอจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน ระหว่างก้อนหินขนาดเมล็ดถั่วเขียว ๗ ก้อนที่ชายคนนั้นเก็บไปกับขุนเขาสิเนรุราช อย่างไหนจะมากกว่ากัน”

ภิกษุทั้งหลายกราบทูลว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ขุนเขาสิเนรุราชมากกว่า ก้อนหินขนาดเมล็ดถั่วเขียว ๗ ก้อนที่ชายคนนั้นเก็บไปน้อยกว่า เมื่อเทียบกับขุนเขาสิเนรุราชแล้ว ก้อนหินขนาดเมล็ดถั่วเขียว ๗ ก้อนที่ชายคนนั้นเก็บไปย่อมไม่ถึงแม้การนับ แม้การเปรียบเทียบ หรือแม้ส่วนเสี้ยว”

พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ฉันนั้นเหมือนกัน ภิกษุทั้งหลาย ทุกข์อันใดของบุคคลผู้เป็นอริยสาวก ผู้สมบูรณ์ด้วยทิฏฐิ ตรัสรู้แล้ว ผู้รู้ตามความเป็นจริงว่า ‘นี้ทุกข์ ... นี้ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา’ ที่สิ้นไปหมดไปแล้ว ทุกข์อันนั้นมีมากกว่า ที่ยังเหลือมีประมาณน้อย ย่อมไม่ถึงแม้การนับ แม้การเปรียบเทียบ หรือแม้ส่วนเสี้ยว เมื่อเทียบกับกองทุกข์อันมีในก่อนที่สิ้นไปหมดไปแล้ว คือ อย่างสูงเพียง ๗ ชาติ

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เพราะฉะนั้นแล เธอทั้งหลายพึงทำความเพียรเพื่อรู้ตามความเป็นจริงว่า ‘นี้ทุกข์ ... นี้ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา”

๑๐. ทุติยสิเนรุปัพพตราชสูตร

ว่าด้วยทุกข์ของพระอริยบุคคลหมดไปมากกว่าที่เหลือ

{๑๗๔๖} [๑๑๒๐] “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนขุนเขาสิเนรุราชพึงถึงความสิ้นไปหมดไป เว้นก้อนหินขนาดเมล็ดถั่วเขียว ๗ ก้อน เธอทั้งหลายจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน ระหว่างขุนเขาสิเนรุราชที่สิ้นไปหมดไป กับก้อนหินขนาดเมล็ดถั่วเขียว ๗ ก้อนที่ยังเหลืออยู่ อย่างไหนจะมากกว่ากัน”ภิกษุทั้งหลายกราบทูลว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ขุนเขาสิเนรุราชที่สิ้นไปหมดไปนี้แลมากกว่า ก้อนหินขนาดเมล็ดถั่วเขียว ๗ ก้อนที่ยังเหลืออยู่น้อยกว่า เมื่อเทียบกับขุนเขาสิเนรุราชที่สิ้นไปหมดไป ก้อนหินขนาดเมล็ดถั่วเขียว ๗ ก้อนที่ยังเหลืออยู่ ย่อมไม่ถึงแม้การนับ แม้การเปรียบเทียบ หรือแม้ส่วนเสี้ยว”พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า

“ฉันนั้นเหมือนกัน ภิกษุทั้งหลาย ทุกข์อันใดของบุคคลผู้เป็นอริยสาวก ผู้สมบูรณ์ด้วยทิฏฐิ ตรัสรู้แล้ว ผู้รู้ตามความเป็นจริงว่า ‘นี้ทุกข์ ... นี้ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา’ สิ้นไปหมดไปแล้ว ทุกข์อันนั้นมีมากกว่า ที่ยังเหลือมีประมาณน้อย ย่อมไม่ถึงแม้การนับ แม้การเปรียบเทียบ หรือแม้ส่วนเสี้ยว เมื่อเทียบกับกองทุกข์อันมีในก่อนที่สิ้นไปหมดไปแล้ว คืออย่างสูงเพียง ๗ ชาติดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เพราะฉะนั้นแล เธอทั้งหลายพึงทำความเพียรเพื่อรู้ตามความเป็นจริงว่า ‘นี้ทุกข์ ... นี้ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา”

จบ ปปาตวรรคที่ ๕