๒. นขสิขสูตร เล่ม ๑๖

สาวตฺถิยํ วิหรติ... อถ โข ภควา ปริตฺตํ นขสิขายํ ปํสุํ อาโรเปตฺวา ภิกฺขู อามนฺเตสิ “ตํ กึ มญฺญถ ภิกฺขเว, กตมํ นุ โข พหุตรํ, โย จายํ มยา ปริตฺโต นขสิขายํ ปํสุ อาโรปิโต, ยา จายํ มหาปฐวี”ติ ? เอตเทว ภนฺเต พหุตรํ ยทิทํ มหาปฐวี, อปฺปมตฺตโกยํ ภควตา ปริตฺโต นขสิขายํ ปํสุ อาโรปิโต, สงฺขมฺปิ น อุเปติ อุปนิธิมฺปิ น อุเปติ กลภาคมฺปิ น อุเปติ มหาปฐวึ อุปนิธาย ภควตา ปริตฺโต นขสิขายํ ปํสุ อาโรปิโตติ. เอวเมว โข ภิกฺขเว อปฺปกา เต สตฺตา, เย มนุสฺเสสุ ปจฺจาชายนฺติ, อถ โข เอเตเยว พหุตรา สตฺตา, เย อญฺญตฺร มนุสฺเสหิ ปจฺจาชายนฺติ. ตสฺมาติห ภิกฺขเว เอวํ สิกฺขิตพฺพํ “อปฺปมตฺตา วิหริสฺสามา”ติ. เอวญฺหิ โว ภิกฺขเว สิกฺขิตพฺพนฺติ. ทุติยํ.

พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ... เขตกรุงสาวัตถี

ครั้งนั้น พระผู้มีพระภาคทรงใช้ปลายพระนขาช้อนฝุ่นขึ้นมาเล็กน้อยแล้วรับสั่ง เรียกภิกษุทั้งหลายมาตรัสว่า “ภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายจะเข้าใจความข้อนั้นว่า อย่างไร คือ ฝุ่นเล็กน้อยที่เราใช้ปลายเล็บช้อนขึ้นมานี้ กับมหาปฐพีนี้ อย่างไหน มากกว่ากัน”“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ มหาปฐพีนี้นั้นแหละมีมากกว่า ฝุ่นเล็กน้อยที่พระองค์ ทรงใช้ปลายพระนขาช้อนขึ้นมานี้มีประมาณน้อย เมื่อเทียบกับมหาปฐพีแล้ว ฝุ่นที่พระองค์ทรงใช้ปลายพระนขาช้อนขึ้นมามีเพียงเล็กน้อย นับไม่ได้ เทียบเคียงกันไม่ได้ ไม่ถึงส่วนเสี้ยว”

“เหล่าสัตว์ที่กลับมาเกิดในหมู่มนุษย์มีน้อย เหล่าสัตว์ที่ไปเกิดในกำเนิดอื่นนอกจาก มนุษย์มีมากกว่า ก็ฉันนั้น

ภิกษุทั้งหลาย เพราะเหตุนั้น เธอทั้งหลายพึงศึกษาอย่างนี้ว่า ‘เราทั้งหลาย จักเป็นผู้ไม่ประมาทอยู่’ เธอทั้งหลายพึงศึกษาอย่างนี้”

นขสิขสูตรที่ ๒ จบ