๓. ปัญจสิกขาปทสูตร เล่ม ๑๖

ย่อมคบค้าสมาคมกันกับสัตว์โลกที่ไม่มีศรัทธา สัตว์โลกที่ไม่มีหิริย่อมคบค้าสมาคมกันกับสัตว์โลกที่ไม่มีหิริ สัตว์โลกที่ไม่มีโอตตัปปะย่อมคบค้าสมาคมกันกับสัตว์โลกที่ไม่มีโอตตัปปะ สัตว์โลกที่ทุศีลย่อมคบค้าสมาคมกันกับสัตว์โลก

ที่ทุศีล สัตว์โลกที่มีปัญญาทรามย่อมคบค้าสมาคมกันกับสัตว์โลกที่มีปัญญา

ทราม สัตว์โลกที่มีศรัทธาย่อมคบค้าสมาคมกันกับสัตว์โลกที่มีศรัทธา สัตว์โลก

ที่มีหิริย่อมคบค้าสมาคมกันกับสัตว์โลกที่มีหิริ สัตว์โลกที่มีโอตตัปปะ

ย่อมคบค้าสมาคมกันกับสัตว์โลกที่มีโอตตัปปะ สัตว์โลกที่มีศีลย่อมคบค้า

สมาคมกันกับสัตว์โลกที่มีศีล สัตว์โลกที่มีปัญญาย่อมคบค้าสมาคมกัน

กับสัตว์โลกที่มีปัญญา” (๒)

๓. ปัญจสิกขาปทาสูตร

ว่าด้วยการคบหากันโดยมีศีล ๕ เป็นแกนนำ

{๓๙๒}[๑๐๙] ข้าพเจ้าได้สดับมาแล้วอย่างนี้

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระวิหารเชตวัน อารามของอนาถบิณฑิกคฤหบดี ใกล้พระนครสาวัตถี

ณ ที่นั้นแล พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกภิกษุทั้งหลายว่า “ดูก่อน

ภิกษุทั้งหลาย” ภิกษุเหล่านั้นทูลรับพระดำรัสพระผู้มีพระภาคเจ้าแล้ว พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสดังนี้ว่า

{๓๙๓}“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สัตว์โลกทั้งหลายย่อมคบค้าสมาคมกันโดยธาตุ

นั่นแล คือ

(๑) สัตว์โลกที่ชอบฆ่าสัตว์ย่อมคบค้าสมาคมกับสัตว์โลกที่ชอบฆ่าสัตว์

ด้วยกัน

(๒)สัตว์โลกที่ชอบลักทรัพย์ย่อมคบค้าสมาคมกับสัตว์โลกที่ชอบลัก

ทรัพย์ด้วยกัน

(๓) สัตว์โลกที่ชอบประพฤติผิดในกามย่อมคบค้าสมาคมกับสัตว์โลกที่

ชอบประพฤติผิดในกามด้วยกัน

(๔) สัตว์โลกที่ชอบพูดเท็จย่อมคบค้าสมาคมกับสัตว์โลกที่ชอบพูดเท็จ

ด้วยกัน

(๕) สัตว์โลกที่ชอบดื่มนํ้าเมาคือสุราและเมรัยอันเป็นที่ตั้งแห่งความ

ประมาทย่อมคบค้าสมาคมกับสัตว์โลกที่ชอบดื่มนํ้าเมาคือสุราและ

เมรัยอันเป็นที่ตั้งแห่งความประมาทด้วยกัน

{๓๙๔}(๑) สัตว์โลกที่เว้นขาดจากการฆ่าสัตว์ย่อมคบค้าสมาคมกับสัตว์โลกที่

เว้นขาดจากการฆ่าสัตว์ด้วยกัน

(๒) สัตว์โลกที่เว้นขาดจากการสักทรัพย์ย่อมคบค้าสมาคมกับสัตว์โลกที่

เว้นขาดจากการสักทรัพย์ด้วยกัน

(๓) สัตว์โลกที่เว้นขาดจากการประพฤติผิดในกามย่อมคบค้าสมาคมกัน

กับสัตว์โลกที่เว้นขาดจากจากการประพฤติผิดในกามด้วยกัน

(๔) สัตว์โลกที่เว้นขาดจากการพูดเท็จย่อมคบค้าสมาคมกับสัตว์โลกที่

เว้นขาดจากการพูดเท็จด้วยกัน

(๕) สัตว์โลกที่เว้นขาดจากการดื่มนํ้าเมาคือสุราและเมรัยอันเป็นที่ตั้ง

แห่งความประมาทย่อมคบค้าสมาคมกับสัตว์โลกที่เว้นขาดจากการ

ดื่มนํ้าเมาคือสุราและเมรัยอันเป็นที่ตั้งแห่งความประมาทด้วยกัน” (๓)

๔. สัตตกัมมปถสูตร

ว่าด้วยการคบหากันโดยมีกรรมบถ ๗ เป็นแกน

{๓๙๕}[๑๑๐] สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ที่นครสาวัตถี ...

พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสดังนี้ว่า “สัตว์โลกทั้งหลายย่อมคบค้าสมาคมกันโดยธาตุนั่นแล คือ