arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย ลาภสักการสังยุตต์ · ตติยวรรค

๑๐. ภิกขุสูตร เล่ม ๑๖

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๕๘๐–๕๘๑ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑๐/๑๐ ในตติยวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

พระสุตตันตปิฎก สังยุตตนิกาย นิทานวรรค ลาภสักการสังยุตต์ ตติยวรรค ภิกขุสูตร (ฉบับหลวง เล่ม ๑๖ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๑๖ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๒๖ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๑๖)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๑๖ หน้า ๓๑๗–๓๑๙

หน้า ๓๑๗

ทั้งหลาย ลาภสักกการะและชื่อเสียงย่อมตัดผิว แล้วตัดหนัง แล้วตัดเนื้อแล้วตัดเอ็น แล้วตัดกระดูก แล้วบาดลึกจรดถึงเยื่อในกระดูก

{๕๗๙} ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนบุรุษที่แข็งแรงใช้เชือกหางสัตว์อย่างเหนียวพันแข้งแล้วสีไปสีมา เชือกนั้นพึงบาดผิว แล้วบาดหนัง แล้วบาดเนื้อแล้วตัดเอ็น แล้วตัดกระดูกแล้วบาดลึกจรดถึงเยื่อในกระดูก ฉันใด ลาภสักการะและชื่อเสียงย่อมตัดผิวแล้วตัดหนัง แล้วตัดเนื้อ แล้วตัดเอ็น แล้วตัดกระดูก แล้วบาดลึกจรดถึงเยื่อในกระดูก ฉันนั้นเหมือนกัน ดูก่อนภิกษุ

ทั้งหลาย ลาภสักการะและชื่อเสียงร้ายกาจอย่างนี้แล ... เธอทั้งหลาย

พึงศึกษาอย่างนี้แล” (๙)

๑๐. ภิกขสูตร

ว่าด้วยลาภสักการะเป็นอันตรายแก่พระอรหันตขีณาสพ

{๕๘๐}[๑๗๙] สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ที่พระนครสาวัตถี ...

ณ ที่นั้นแล พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสดังนี้ว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย

ลาภสักการะและชื่อเสียงร้ายกาจ เผ็ดร้อน หยาบคาย เป็นสิ่งที่ทำอันตราย

แก่การบรรลุธรรมอันเกษมจากโยคะซึ่งไม่มีธรรมอื่นยิ่งกว่า ดูก่อนภิกษุ

ทั้งหลาย เราย่อมกล่าวถึงสักการะและชื่อเสียงว่าเป็นอันตรายแม้แก่ภิกษุ

ผู้เป็นอรหันตขีณาสพ”

เมื่อพระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสอย่างนี้แล้ว ท่านพระอานนท์จึงทูลถาม

พระผู้มีพระภาคเจ้าว่า “เพราะเหตุอะไรเล่า พระพุทธเจ้าข้า ลาภสักการะและชื่อเสียงจึงเป็นอันตรายแก่ภิกษุขีณาสพ”

{๕๘๑}พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนอานนท์ เรามิได้กล่าวว่าลาภสักการะและชื่อเสียงเป็นอันตรายแก่เจโตวิมุตติอันไม่กำเริบของภิกษุขีณาสพนั้นแต่เรากล่าวว่าลาภสักการะและชื่อเสียงเป็นอันตรายแก่ธรรมเครื่องอยู่เป็นสุข

หน้า ๓๑๘

ในปัจจบัน ที่ภิกษุขีณาสพผู้ไม่ประมาท มีความเพียร มีจิตมุ่งนิพพานอยู่

บรรลุแล้ว ดูก่อนอานนท์ ลาภสักการะและชื่อเสียง ร้ายกาจ เผ็ดร้อน

หยาบคาย เป็นสิ่งที่ทำอันตรายแก่การบรรลุธรรมอันเกษมจากโยคะซึ่งไม่มี

ธรรมอื่นยิ่งกว่า เพราะเหตุนั้นแล อานนท์ เธอทั้งหลายพึงศึกษาอย่างนี้ว่า‘เราทั้งหลายจักละลาภสักการะและชื่อเสียงที่เกิดขึ้นแล้วเสีย และลาภสักการะและชื่อเสียงที่เกิดขึ้นแล้ว จักครอบงำจิตของเราทั้งหลายตั้งอยู่ไม่ได้’ เธอทั้งหลายพึงศึกษาอย่างนี้แล” (๑๐)

จบ ตติยวรรคที่ ๓

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. มาตุคามสูตร ๒. กัลยาณีสูตร

๓. เอกปุตตสูตร ๔. เอกธีตุสูตร

๕. สมณพราหมณสูตร ๖. ทุติยสมณพราหมณสูตร

๗. ตติยสมณพราหมณสูตร ๘. ฉวิสูตร

๙. รัชชุสูตร ๑๐. ภิกขุสูตร

หน้า ๓๑๙

๔. จตุตถวรรค

๑. ภินทิสูตร

ว่าด้วยลาภสักการะเป็นเหตุทำลายสงฆ์

{๕๘๒}[๑๘๐] สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ พระวิหารเชตวันอารามของอนาถบิณฑิกคฤหบดี ใกล้พระนครสาวัตถี

ณ ที่นั้นแล พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสดังนี้ว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย

ลาภสักการะและชื่อเสียงร้ายกาจ เผ็ดร้อน หยาบคาย เป็นสิ่งที่ทำอันตรายแก่การบรรลุธรรมอันเกษมจากโยคะซึ่งไม่มีธรรมอื่นยิ่งกว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลายเทวทัตถูกลาภสักการะและชื่อเสียงครอบงำย่ำยีจิตแล้วจึงทำลายสงฆ์ ดูก่อน

ภิกษุทั้งหลาย ลาภสักการะชื่อเสียงร้ายกาจอย่างนี้แล ... เธอทั้งหลาย

พึงศึกษาอย่างนี้แล” (๑)

๒. กุศลมูลสูตร

ว่าด้วยลาภสักการะเป็นเหตุให้กุศลมูลขาดสูญ

{๕๘๒}[๑๘๑] สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ที่พระนครสาวัตถี ...

ได้ตรัสดังนี้ว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ลาภสักการะและชื่อเสียงร้ายกาจ ...

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย กุศลมูล ของเทวทัตผู้ถูกลาภสักการะและชื่อเสียง

ครอบงำย่ำยีจิตถึงความขาดสูญแล้ว ลาภสักการะและชื่อเสียงร้ายกาจ

อย่างนี้แล ... เธอทั้งหลายพึงศึกษาอย่างนี้แล,’ (๒)

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ๑กุศลมูล รากเง้าแห่งกุศลธรรม ๓ อย่าง มี อโลภะ ความไม่โลภ เป็นต้น (สํ.นิ.อ. ๒๓๔)

จบ ๑๐. ภิกขุสูตร