๑๐. สุริยสูตร เล่ม ๑๕

สาวตฺถิยํ. เตน โข ปน สมเยน สุริโย เทวปุตฺโต ราหุนา อสุรินฺเทน คหิโต โหติ. อถ โข สุริโย เทวปุตฺโต ภควนฺตํ อนุสฺสรมาโน ตายํ เวลายํ อิมํ คาถํ อภาสิ:-

นโม เต พุทฺธวีรตฺถุ วิปฺปมุตฺโตสิ สพฺพธิ

สมฺพาธปฏิปนฺโนสฺมิ ตสฺส เม สรณํ ภวาติ.

อถ โข ภควา สุริยํ เทวปุตฺตํ อารพฺภ ราหุํ อสุรินฺทํ คาถาหิ อชฺฌภาสิ:-

ตถาคตํ อรหนฺตํ สุริโย สรณํ คโต

ราหุ สุริยํ ปมุญฺจสฺสุ พุทฺธา โลกานุกมฺปกา.

โย อนฺธกาเร ตมสิ ปภงฺกโร

เวโรจโน มณฺฑลี อุคฺคเตโช

มา ราหุ คิลี จรมนฺตลิกฺเข

ปชํ มมํ ราหุ ปมุญฺจ สุริยนฺติ.

อถ โข ราหุ อสุรินฺโท สุริยํ เทวปุตฺตํ มุญฺจิตฺวา ตรมานรูโป เยน เวปจิตฺติ อสุรินฺโท เตนุปสงฺกมิ; อุปสงฺกมิตฺวา สํวิคฺโค โลมหฏฺฐชาโต เอกมนฺตํ อฏฺฐาสิ; เอกมนฺตํ ฐิตํ โข ราหุํ อสุรินฺทํ เวปจิตฺติ อสุรินฺโท คาถาย อชฺฌภาสิ:-

กินฺนุ สนฺตรมาโนว ราหุ สุริยํ ปมุญฺจสิ

สํวิคฺครูโป อาคมฺม กินฺนุ ภีโตว ติฏฺฐสีติ.

สตฺตธา เม ผเล มุทฺธา ชีวนฺโต น สุขํ ลเภ

พุทฺธคาถาภิคีโตมฺหิ โน เจ มุญฺเจยฺย สุริยนฺติ.

ปฐโม วคฺโค. ตสฺสุทฺทานํ

เทฺว กสฺสปา จ มาโฆ จ มาคโธ ทามลิ กามโท

ปญฺจาลจณฺโฑ จ ตายโน จนฺทิมสุริเยน เต ทสาติ.

เรื่องเกิดขึ้นที่กรุงสาวัตถี

สมัยนั้น สุริยเทพบุตรถูกอสุรินทราหูเข้าจับตัวไว้ ครั้งนั้น สุริยเทพบุตรระลึกถึง พระผู้มีพระภาค ได้กล่าวคาถานี้ในเวลานั้นว่าข้าแต่พระพุทธเจ้าผู้แกล้วกล้า

ขอความนอบน้อมจงมีแด่พระองค์

พระองค์เป็นผู้หลุดพ้นแล้วจากกิเลสทั้งปวง

ข้าพระองค์ตกอยู่ในภาวะคับขัน

ขอพระองค์จงเป็นสรณะแก่ข้าพระองค์ด้วยเถิด

ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคทรงปรารภสุริยเทพบุตร ได้ตรัสกับอสุรินทราหู ด้วยพระคาถาว่าสุริยเทพบุตรถึงตถาคตผู้เป็นพระอรหันต์เป็นสรณะ

ราหู ท่านจงปล่อยสุริยเทพบุตรเสียเถิด

พระพุทธเจ้าทั้งหลาย เป็นผู้อนุเคราะห์สัตว์โลก

สุริยเทพบุตรเป็นผู้ส่องแสง ทำความสว่างในที่มืดมิด

มีสัณฐานเป็นวงกลม มีเดชสูง

ท่านอย่าอมสุริยเทพบุตรผู้เที่ยวไปในอากาศเลย

ราหู ท่านจงปล่อยสุริยเทพบุตรผู้เป็นบุตรของเราเสียเถิด

ลำดับนั้น อสุรินทราหูปล่อยสุริยเทพบุตรแล้วก็เร่งรีบเข้าไปหาท้าวเวปจิตติ จอมอสูรถึงที่อยู่ เป็นผู้เศร้าสลดใจ เกิดขนพองสยองเกล้า ได้ยืนอยู่ ณ ที่สมควรท้าวเวปจิตติจอมอสูรได้กล่าวกับอสุรินทราหูผู้ยืนอยู่ ณ ที่สมควร ด้วยคาถาว่าราหู ทำไมท่านจึงรีบปล่อยสุริยเทพบุตรเสียเล่า

ทำไมท่านจึงเศร้าสลดใจ มายืนกลัวอยู่เล่า

อสุรินทราหูกล่าวว่า

ข้าพเจ้าถูกขับด้วยคาถาของพระพุทธเจ้า

หากข้าพเจ้าไม่พึงปล่อยสุริยเทพบุตร

ศีรษะของข้าพเจ้าพึงแตก ๗ เสี่ยง

มีชีวิตอยู่ก็จะไม่ได้รับความสุขเลย

สุริยสูตรที่ ๑๐ จบ

วรรคที่ ๑ จบ

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. ปฐมกัสสปสูตร ๒. ทุติยกัสสปสูตร

๓. มาฆสูตร ๔. มาคธสูตร

๕. ทามลิสูตร ๖. กามทสูตร

๗. ปัญจาลจัณฑสูตร ๘. ตายนสูตร

๙. จันทิมสูตร ๑๐. สุริยสูตร